{"id":1536,"date":"2011-02-04T06:31:35","date_gmt":"2011-02-04T06:31:35","guid":{"rendered":"http:\/\/www.alohaber.net\/wp\/?p=1536"},"modified":"2011-02-04T06:31:35","modified_gmt":"2011-02-04T06:31:35","slug":"hukuk-muhakemeleri-kanunu-6100-sayili-kanun-2","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/www.alohaber.net\/wp\/2011\/02\/hukuk-muhakemeleri-kanunu-6100-sayili-kanun-2\/","title":{"rendered":"Hukuk Muhakemeleri Kanunu (6100 Say\u0131l\u0131 Kanun)"},"content":{"rendered":"

\"\"<\/a>Mahkemelerin g\u00f6revi, ancak kanunla d\u00fczenlenir. G\u00f6reve ili\u015fkin kurallar, kamu d\u00fczenindendir.<\/span><\/p>\n


\n<\/span><\/p>\n

<\/span><\/p>\n

04 \u015eubat 2011 Tarihli Resmi Gazete<\/p>\n

Say\u0131: 27836<\/p>\n

HUKUK MUHAKEMELER\u0130 KANUNU<\/strong><\/p>\n

Kanun No. 6100<\/strong><\/p>\n

Kabul Tarihi: <\/strong>12\/1\/2011<\/strong><\/p>\n

B\u0130R\u0130NC\u0130 KISIM<\/h6>\n

Genel H\u00fck\u00fcmler<\/strong><\/p>\n

B\u0130R\u0130NC\u0130 B\u00d6L\u00dcM<\/strong><\/p>\n

G\u00f6rev, Yetki ve Yarg\u0131 Yeri Belirlenmesi<\/strong><\/p>\n

B\u0130R\u0130NC\u0130 AYIRIM<\/strong><\/p>\n

G\u00f6rev<\/strong><\/p>\n

G\u00f6revin belirlenmesi ve niteli\u011fi<\/strong><\/p>\n

MADDE 1- <\/strong>(1) <\/strong>Mahkemelerin g\u00f6revi, ancak kanunla d\u00fczenlenir. G\u00f6reve ili\u015fkin kurallar, kamu d\u00fczenindendir.<\/p>\n

Asliye hukuk mahkemelerinin g\u00f6revi<\/strong><\/p>\n

MADDE 2- <\/strong>(1) Dava konusunun de\u011fer ve miktar\u0131na bak\u0131lmaks\u0131z\u0131n malvarl\u0131\u011f\u0131 haklar\u0131na ili\u015fkin davalarla, \u015fah\u0131s varl\u0131\u011f\u0131na ili\u015fkin davalarda g\u00f6revli mahkeme, aksine bir d\u00fczenleme bulunmad\u0131k\u00e7a asliye hukuk mahkemesidir.<\/p>\n

(2) Bu Kanunda ve di\u011fer kanunlarda aksine d\u00fczenleme bulunmad\u0131k\u00e7a, asliye hukuk mahkemesi di\u011fer dava ve i\u015fler bak\u0131m\u0131ndan da g\u00f6revlidir.<\/p>\n

\u00d6l\u00fcm veya v\u00fccut b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn yitirilmesinden do\u011fan zararlar\u0131n tazmini davalar\u0131nda g\u00f6rev<\/strong><\/p>\n

MADDE 3-<\/strong> (1) Her t\u00fcrl\u00fc idari eylem ve i\u015flemler ile idarenin sorumlu oldu\u011fu di\u011fer sebeplerin yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 v\u00fccut b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn k\u0131smen veya tamamen yitirilmesine yahut ki\u015finin \u00f6l\u00fcm\u00fcne ba\u011fl\u0131 maddi ve manevi zararlar\u0131n tazminine ili\u015fkin davalara asliye hukuk mahkemeleri bakar. \u0130darenin sorumlulu\u011fu d\u0131\u015f\u0131nda kalan sebeplerden do\u011fan ayn\u0131 t\u00fcr zararlar\u0131n tazminine ili\u015fkin davalarda dahi bu h\u00fck\u00fcm uygulan\u0131r. 30\/1\/1950 tarihli ve 5521 say\u0131l\u0131 \u0130\u015f Mahkemeleri Kanunu h\u00fck\u00fcmleri sakl\u0131d\u0131r.<\/p>\n

Sulh hukuk mahkemelerinin g\u00f6revi<\/strong><\/p>\n

MADDE 4-<\/strong> (1) Sulh hukuk mahkemeleri, dava konusunun de\u011fer veya tutar\u0131na bak\u0131lmaks\u0131z\u0131n;<\/p>\n

a) Kiralanan ta\u015f\u0131nmazlar\u0131n, 9\/6\/1932 tarihli ve 2004 say\u0131l\u0131 \u0130cra ve \u0130flas Kanununa g\u00f6re ilams\u0131z icra yoluyla tahliyesine ili\u015fkin h\u00fck\u00fcmler ayr\u0131k olmak \u00fczere, kira ili\u015fkisinden do\u011fan alacak davalar\u0131 da d\u00e2hil olmak \u00fczere t\u00fcm uyu\u015fmazl\u0131klar\u0131 konu alan davalar ile bu davalara kar\u015f\u0131 a\u00e7\u0131lan davalar\u0131,<\/p>\n

b) Ta\u015f\u0131n\u0131r ve ta\u015f\u0131nmaz mal veya hakk\u0131n payla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131na ve ortakl\u0131\u011f\u0131n giderilmesine ili\u015fkin davalar\u0131,<\/p>\n

c) Ta\u015f\u0131n\u0131r ve ta\u015f\u0131nmaz mallarda, sadece zilyetli\u011fin korunmas\u0131na y\u00f6nelik olan davalar\u0131,<\/p>\n

\u00e7) Bu Kanun ile di\u011fer kanunlar\u0131n, sulh hukuk mahkemesi veya sulh hukuk h\u00e2kimini g\u00f6revlendirdi\u011fi davalar\u0131,<\/p>\n

g\u00f6r\u00fcrler.<\/p>\n

\u0130K\u0130NC\u0130 AYIRIM<\/strong><\/p>\n

Yetki<\/strong><\/p>\n

Genel kural<\/strong><\/p>\n

MADDE 5-<\/strong> (1) Mahkemelerin yetkisi, di\u011fer kanunlarda yer alan yetkiye ili\u015fkin h\u00fck\u00fcmler sakl\u0131 kalmak \u00fczere, bu Kanundaki h\u00fck\u00fcmlere tabidir.<\/p>\n

Genel yetkili mahkeme<\/strong><\/p>\n

MADDE 6-<\/strong> (1) Genel yetkili mahkeme, daval\u0131 ger\u00e7ek veya t\u00fczel ki\u015finin davan\u0131n a\u00e7\u0131ld\u0131\u011f\u0131 tarihteki yerle\u015fim yeri mahkemesidir.<\/p>\n

(2) Yerle\u015fim yeri, 22\/11\/2001 tarihli ve 4721 say\u0131l\u0131 T\u00fcrk Meden\u00ee Kanunu h\u00fck\u00fcmlerine g\u00f6re belirlenir.<\/p>\n

Daval\u0131n\u0131n birden fazla olmas\u0131 h\u00e2linde yetki<\/strong><\/p>\n

MADDE 7- <\/strong>(1) Daval\u0131 birden fazla ise dava, bunlardan birinin yerle\u015fim yeri mahkemesinde a\u00e7\u0131labilir. Ancak, dava sebebine g\u00f6re kanunda, daval\u0131lar\u0131n tamam\u0131 hakk\u0131nda ortak yetkiyi ta\u015f\u0131yan bir mahkeme belirtilmi\u015fse, davaya o yer mahkemesinde bak\u0131l\u0131r.<\/p>\n

(2) Birden fazla daval\u0131n\u0131n bulundu\u011fu h\u00e2llerde, davan\u0131n, daval\u0131lardan birini s\u0131rf kendi yerle\u015fim yeri mahkemesinden ba\u015fka bir mahkemeye getirmek amac\u0131yla a\u00e7\u0131ld\u0131\u011f\u0131, deliller veya belirtilerle anla\u015f\u0131l\u0131rsa, mahkeme, ilgili daval\u0131n\u0131n itiraz\u0131 \u00fczerine, onun hakk\u0131ndaki davay\u0131 ay\u0131rarak yetkisizlik karar\u0131 verir.<\/p>\n

Bir yerde ge\u00e7ici olarak oturanlara kar\u015f\u0131 a\u00e7\u0131lacak davalarda yetki <\/strong><\/p>\n

MADDE 8<\/strong>– <\/strong>(1) Memur, i\u015f\u00e7i, \u00f6\u011frenci, asker gibi, bir yerde ge\u00e7ici olarak oturanlara kar\u015f\u0131 a\u00e7\u0131lacak alacak veya ta\u015f\u0131n\u0131r mal davalar\u0131 i\u00e7in, orada bulunmalar\u0131 uzunca bir s\u00fcre devam edebilecekse, bulunduklar\u0131 yer mahkemesi de yetkilidir.<\/p>\n

T\u00fcrkiye\u2019de yerle\u015fim yerinin bulunmamas\u0131 h\u00e2linde yetki<\/strong><\/p>\n

MADDE 9- <\/strong>(1) T\u00fcrkiye\u2019de yerle\u015fim yeri bulunmayanlar hakk\u0131nda genel yetkili mahkeme, <\/strong>daval\u0131n\u0131n T\u00fcrkiye\u2019deki mutad meskeninin bulundu\u011fu yer mahkemesidir. Ancak, di\u011fer \u00f6zel yetki h\u00e2lleri sakl\u0131 kalmak \u00fczere, malvarl\u0131\u011f\u0131 haklar\u0131na ili\u015fkin dava, uyu\u015fmazl\u0131k konusu malvarl\u0131\u011f\u0131 unsurunun bulundu\u011fu yerde de a\u00e7\u0131labilir.<\/p>\n

S\u00f6zle\u015fmeden do\u011fan davalarda yetki<\/strong><\/p>\n

MADDE 10<\/strong>– (1) S\u00f6zle\u015fmeden do\u011fan davalar, s\u00f6zle\u015fmenin ifa edilece\u011fi yer mahkemesinde de a\u00e7\u0131labilir.<\/p>\n

Mirastan do\u011fan davalarda yetki<\/strong><\/p>\n

MADDE 11<\/strong>– (1) A\u015fa\u011f\u0131daki davalarda, \u00f6len kimsenin son yerle\u015fim yeri mahkemesi kesin yetkilidir:<\/p>\n

a) Terekenin payla\u015f\u0131lmas\u0131na, yap\u0131lan payla\u015fma s\u00f6zle\u015fmesinin ge\u00e7ersizli\u011fine, \u00f6l\u00fcme ba\u011fl\u0131 tasarruflar\u0131n iptali ve tenkisine, miras sebebiyle istihkaka ili\u015fkin davalar ile miras\u00e7\u0131lar aras\u0131nda terekenin y\u00f6netiminden kaynaklanan davalar.<\/p>\n

b) Terekenin kesin payla\u015f\u0131m\u0131na kadar miras\u00e7\u0131lara kar\u015f\u0131 a\u00e7\u0131lacak t\u00fcm davalar.<\/p>\n

(2) Terekede bulunan bir mal hakk\u0131nda a\u00e7\u0131lmak istenen istihkak davas\u0131, terekenin yaz\u0131m\u0131 ve tespiti zaman\u0131nda mal nerede bulunuyorsa, orada da a\u00e7\u0131labilir.<\/p>\n

(3) Miras\u00e7\u0131l\u0131k belgesinin iptali ve yeni miras\u00e7\u0131l\u0131k belgesi verilmesine ili\u015fkin davalarda, miras\u00e7\u0131lar\u0131n her birinin oturdu\u011fu yer mahkemesi de yetkilidir.<\/p>\n

Ta\u015f\u0131nmaz\u0131n ayn\u0131ndan do\u011fan davalarda yetki<\/strong><\/p>\n

MADDE 12- <\/strong>(1) Ta\u015f\u0131nmaz \u00fczerindeki ayni hakka ili\u015fkin veya ayni hak sahipli\u011finde de\u011fi\u015fikli\u011fe yol a\u00e7abilecek davalar ile ta\u015f\u0131nmaz\u0131n zilyetli\u011fine yahut al\u0131koyma hakk\u0131na ili\u015fkin davalarda, ta\u015f\u0131nmaz\u0131n bulundu\u011fu yer mahkemesi kesin yetkilidir.<\/p>\n

(2) \u0130rtifak haklar\u0131na ili\u015fkin davalar, \u00fczerinde irtifak hakk\u0131 kurulan ta\u015f\u0131nmaz\u0131n bulundu\u011fu yer mahkemesinde a\u00e7\u0131l\u0131r.<\/p>\n

(3) Bu davalar, birden fazla ta\u015f\u0131nmaza ili\u015fkinse, ta\u015f\u0131nmazlardan birinin bulundu\u011fu yerde, di\u011ferleri hakk\u0131nda da a\u00e7\u0131labilir.<\/p>\n

Kar\u015f\u0131 davada yetki<\/strong><\/p>\n

MADDE 13<\/strong>– (1) Kesin yetkinin s\u00f6z konusu olmad\u0131\u011f\u0131 h\u00e2llerde, as\u0131l davaya bakan mahkeme, kar\u015f\u0131 davaya bakmaya da yetkilidir.<\/p>\n

\u015eubeler ve t\u00fczel ki\u015filerle ilgili davalarda yetki<\/strong><\/p>\n

MADDE 14- <\/strong>(1) Bir \u015fubenin i\u015flemlerinden do\u011fan davalarda, o \u015fubenin bulundu\u011fu yer mahkemesi de yetkilidir.<\/p>\n

(2) \u00d6zel hukuk t\u00fczel ki\u015filerinin, ortakl\u0131k veya \u00fcyelik ili\u015fkileriyle s\u0131n\u0131rl\u0131 olmak kayd\u0131yla, bir orta\u011f\u0131na veya \u00fcyesine kar\u015f\u0131 veya bir orta\u011f\u0131n yahut \u00fcyenin bu s\u0131fatla di\u011ferlerine kar\u015f\u0131 a\u00e7acaklar\u0131 davalar i\u00e7in, ilgili t\u00fczel ki\u015finin merkezinin bulundu\u011fu yer mahkemesi kesin yetkilidir.<\/p>\n

Sigorta s\u00f6zle\u015fmelerinden do\u011fan davalarda yetki<\/strong><\/p>\n

MADDE 15<\/strong>– (1) Zarar sigortalar\u0131ndan do\u011fan davalar, sigorta, bir ta\u015f\u0131nmaza veya niteli\u011fi gere\u011fi bir yerde sabit bulunmas\u0131 gereken yahut \u015fart k\u0131l\u0131nan ta\u015f\u0131n\u0131ra ili\u015fkinse, mal\u0131n bulundu\u011fu yerde; bir yerde sabit bulunmas\u0131 gerekmeyen veya \u015fart k\u0131l\u0131nmayan bir ta\u015f\u0131n\u0131ra ili\u015fkinse, rizikonun ger\u00e7ekle\u015fti\u011fi yerde de a\u00e7\u0131labilir.<\/p>\n

(2) Can sigortalar\u0131nda, sigorta ettirenin, sigortal\u0131n\u0131n veya lehtar\u0131n leh veya aleyhine a\u00e7\u0131lacak davalarda onlar\u0131n yerle\u015fim yeri mahkemesi kesin yetkilidir.<\/p>\n

(3) Bu h\u00fck\u00fcm deniz sigortalar\u0131ndan do\u011fan davalarda uygulanmaz.<\/p>\n

Haks\u0131z fiilden do\u011fan davalarda yetki<\/strong><\/p>\n

MADDE 16- <\/strong>(1) Haks\u0131z fiilden do\u011fan davalarda, haks\u0131z fiilin i\u015flendi\u011fi veya zarar\u0131n meydana geldi\u011fi yahut gelme ihtimalinin bulundu\u011fu yer ya da zarar g\u00f6renin yerle\u015fim yeri mahkemesi de yetkilidir.<\/p>\n

Yetki s\u00f6zle\u015fmesi<\/strong><\/p>\n

MADDE 17-<\/strong> (1) Tacirler veya kamu t\u00fczel ki\u015fileri, aralar\u0131nda do\u011fmu\u015f veya do\u011fabilecek bir uyu\u015fmazl\u0131k hakk\u0131nda, bir veya birden fazla mahkemeyi s\u00f6zle\u015fmeyle yetkili k\u0131labilirler. Taraflarca aksi kararla\u015ft\u0131r\u0131lmad\u0131k\u00e7a dava sadece s\u00f6zle\u015fmeyle belirlenen bu mahkemelerde a\u00e7\u0131l\u0131r.<\/p>\n

Yetki s\u00f6zle\u015fmesinin ge\u00e7erlilik \u015fartlar\u0131 <\/strong><\/p>\n

MADDE 18<\/strong>– (1) Taraflar\u0131n \u00fczerinde serbest\u00e7e tasarruf edemeyecekleri konular ile kesin yetki h\u00e2llerinde, yetki s\u00f6zle\u015fmesi yap\u0131lamaz.<\/p>\n

(2) Yetki s\u00f6zle\u015fmesinin ge\u00e7erli olabilmesi i\u00e7in yaz\u0131l\u0131 olarak yap\u0131lmas\u0131, uyu\u015fmazl\u0131\u011f\u0131n kaynakland\u0131\u011f\u0131 hukuki ili\u015fkinin belirli veya belirlenebilir olmas\u0131 <\/strong>ve yetkili k\u0131l\u0131nan mahkeme veya mahkemelerin g\u00f6sterilmesi \u015fartt\u0131r.<\/p>\n

Yetki itiraz\u0131n\u0131n ileri s\u00fcr\u00fclmesi <\/strong><\/p>\n

MADDE 19-<\/strong> (1) Yetkinin kesin oldu\u011fu davalarda, mahkeme yetkili olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, davan\u0131n sonuna kadar kendili\u011finden ara\u015ft\u0131rmak zorundad\u0131r; taraflar da mahkemenin yetkisiz oldu\u011funu her zaman ileri s\u00fcrebilir.<\/p>\n

(2) Yetkinin kesin olmad\u0131\u011f\u0131 davalarda, yetki itiraz\u0131n\u0131n, cevap dilek\u00e7esinde ileri s\u00fcr\u00fclmesi gerekir. Yetki itiraz\u0131nda bulunan taraf, yetkili mahkemeyi; birden fazla yetkili mahkeme varsa se\u00e7ti\u011fi mahkemeyi bildirir. Aksi takdirde yetki itiraz\u0131 dikkate al\u0131nmaz.<\/p>\n

(3) Mahkeme, yetkisizlik karar\u0131nda yetkili mahkemeyi de g\u00f6sterir.<\/p>\n

(4) Yetkinin kesin olmad\u0131\u011f\u0131 davalarda, daval\u0131, s\u00fcresi i\u00e7inde ve usul\u00fcne uygun olarak yetki itiraz\u0131nda bulunmazsa, davan\u0131n a\u00e7\u0131ld\u0131\u011f\u0131 mahkeme yetkili h\u00e2le gelir.<\/p>\n

\u00dc\u00c7\u00dcNC\u00dc AYIRIM<\/strong><\/p>\n

G\u00f6revsizlik veya Yetkisizlik Karar\u0131 \u00dczerine<\/strong><\/p>\n

Yap\u0131lacak \u0130\u015flemler ve Yarg\u0131 Yeri Belirlenmesi<\/strong><\/p>\n

G\u00f6revsizlik veya yetkisizlik karar\u0131 \u00fczerine yap\u0131lacak i\u015flemler<\/strong><\/p>\n

MADDE 20-<\/strong> (1) G\u00f6revsizlik veya yetkisizlik karar\u0131 verilmesi h\u00e2linde, taraflardan birinin, bu karar verildi\u011fi anda kesin ise bu tarihten, s\u00fcresi i\u00e7inde kanun yoluna ba\u015fvurulmayarak kesinle\u015fmi\u015f ise karar\u0131n kesinle\u015fti\u011fi tarihten; kanun yoluna ba\u015fvurulmu\u015fsa bu ba\u015fvurunun reddi karar\u0131n\u0131n tebli\u011f tarihinden itibaren iki hafta i\u00e7inde karar\u0131 veren mahkemeye ba\u015fvurarak, dava dosyas\u0131n\u0131n g\u00f6revli ya da yetkili mahkemeye g\u00f6nderilmesini talep etmesi gerekir. Aksi takdirde, bu mahkemece davan\u0131n a\u00e7\u0131lmam\u0131\u015f say\u0131lmas\u0131na karar verilir.<\/p>\n

(2) Dosya kendisine g\u00f6nderilen mahkeme, kendili\u011finden taraflara davetiye g\u00f6nderir.<\/p>\n

Yarg\u0131 yeri belirlenmesini gerektiren sebepler<\/strong><\/p>\n

MADDE 21-<\/strong> (1) A\u015fa\u011f\u0131daki h\u00e2llerde, davaya bakacak mahkemenin tayini i\u00e7in yarg\u0131 yeri belirlenmesi yoluna ba\u015fvurulur:<\/p>\n

a) Davaya bakmakla g\u00f6revli ve yetkili mahkemenin davaya bakmas\u0131na herhangi bir engel \u00e7\u0131karsa.<\/p>\n

b) \u0130ki mahkeme aras\u0131nda yarg\u0131 \u00e7evrelerinin s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131n belirlenmesi konusunda bir teredd\u00fct ortaya \u00e7\u0131karsa.<\/p>\n

c) \u0130ki mahkeme de g\u00f6revsizlik karar\u0131 verir ve bu kararlar kanun yoluna ba\u015fvurulmaks\u0131z\u0131n kesinle\u015firse.<\/p>\n

\u00e7) Kesin yetki h\u00e2llerinde, iki mahkeme de yetkisizlik karar\u0131 verir ve bu kararlar kanun yoluna ba\u015fvurulmaks\u0131z\u0131n kesinle\u015firse.<\/p>\n

\u0130nceleme yeri<\/p>\n

MADDE 22- (1) Yetkili mahkemenin bir davaya bakmas\u0131na herhangi bir engel bulundu\u011fu yahut iki mahkeme aras\u0131nda yarg\u0131 \u00e7evrelerinin s\u0131n\u0131rlar\u0131n\u0131n belirlenmesinde teredd\u00fct ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 takdirde, yetkili mahkemenin tayininde, ilk derece mahkemeleri i\u00e7in b\u00f6lge adliye mahkemelerine, b\u00f6lge adliye mahkemeleri i\u00e7in Yarg\u0131taya ba\u015fvurulur.<\/p>\n

(2) \u0130ki mahkemenin ayn\u0131 dava hakk\u0131nda g\u00f6reve veya yetkiye ili\u015fkin olarak verdikleri kararlar kanun yoluna ba\u015fvurulmaks\u0131z\u0131n kesinle\u015fti\u011fi takdirde, g\u00f6revli veya yetkili mahkeme, ilgisine g\u00f6re b\u00f6lge adliye mahkemesince veya Yarg\u0131tayca belirlenir.<\/p>\n

\u0130nceleme usul\u00fc ve sonucu<\/strong><\/p>\n

MADDE 23-<\/strong> (1) Yarg\u0131 yerinin belirlenmesine ili\u015fkin inceleme dosya \u00fczerinden yap\u0131labilir.<\/p>\n

(2) B\u00f6lge adliye mahkemesince veya Yarg\u0131tayca verilen yarg\u0131 yeri belirlenmesi ile kanun yolu incelemesi sonucunda kesinle\u015fen g\u00f6reve veya yetkiye ili\u015fkin kararlar, davaya ondan sonra bakacak mahkemeyi ba\u011flar.<\/p>\n

\u0130K\u0130NC\u0130 B\u00d6L\u00dcM<\/strong><\/p>\n

Yarg\u0131lamaya H\u00e2kim Olan \u0130lkeler<\/strong><\/p>\n

Tasarruf ilkesi<\/strong><\/p>\n

MADDE 24-<\/strong> (1) H\u00e2kim, iki taraftan birinin talebi olmaks\u0131z\u0131n, kendili\u011finden bir davay\u0131 inceleyemez ve karara ba\u011flayamaz.<\/p>\n

(2) Kanunda a\u00e7\u0131k\u00e7a belirtilmedik\u00e7e, hi\u00e7 kimse kendi lehine olan davay\u0131 a\u00e7maya <\/strong>veya hakk\u0131n\u0131 talep etmeye zorlanamaz.<\/p>\n

(3) Taraflar\u0131n \u00fczerinde serbest\u00e7e tasarruf edebilecekleri dava konusu hakk\u0131nda, dava a\u00e7\u0131ld\u0131ktan sonra da tasarruf yetkisi devam eder.<\/p>\n

Taraflarca getirilme ilkesi<\/strong><\/p>\n

MADDE 25-<\/strong> (1) Kanunda \u00f6ng\u00f6r\u00fclen istisnalar d\u0131\u015f\u0131nda, h\u00e2kim, iki taraftan birinin s\u00f6ylemedi\u011fi \u015feyi veya vak\u0131alar\u0131 kendili\u011finden dikkate alamaz ve onlar\u0131 hat\u0131rlatabilecek davran\u0131\u015flarda dahi bulunamaz.<\/p>\n

(2) Kanunla belirtilen durumlar d\u0131\u015f\u0131nda, h\u00e2kim, kendili\u011finden delil toplayamaz.<\/p>\n

Taleple ba\u011fl\u0131l\u0131k ilkesi<\/strong><\/p>\n

MADDE 26-<\/strong> (1) H\u00e2kim, taraflar\u0131n talep sonu\u00e7lar\u0131yla ba\u011fl\u0131d\u0131r; ondan fazlas\u0131na veya ba\u015fka bir \u015feye karar veremez. Duruma g\u00f6re, talep sonucundan daha <\/strong>az\u0131na karar verebilir.<\/p>\n

(2) H\u00e2kimin, taraflar\u0131n talebiyle ba\u011fl\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131na ili\u015fkin kanun h\u00fck\u00fcmleri sakl\u0131d\u0131r.<\/p>\n

Hukuki dinlenilme hakk\u0131<\/strong><\/p>\n

MADDE 27-<\/strong> (1) Davan\u0131n taraflar\u0131, m\u00fcdahiller ve yarg\u0131laman\u0131n di\u011fer ilgilileri, kendi haklar\u0131 ile ba\u011flant\u0131l\u0131 olarak hukuki dinlenilme hakk\u0131na sahiptirler.<\/p>\n

(2) Bu hak;<\/p>\n

a) Yarg\u0131lama ile ilgili olarak bilgi sahibi olunmas\u0131n\u0131,<\/p>\n

b) A\u00e7\u0131klama ve ispat hakk\u0131n\u0131,<\/p>\n

c) Mahkemenin, a\u00e7\u0131klamalar\u0131 dikkate alarak de\u011ferlendirmesini ve kararlar\u0131n somut ve a\u00e7\u0131k olarak gerek\u00e7elendirilmesini,<\/p>\n

i\u00e7erir.<\/p>\n

Aleniyet ilkesi<\/strong><\/p>\n

MADDE 28- <\/strong>(1) Duru\u015fma ve kararlar\u0131n bildirilmesi alenidir.<\/p>\n

(2) Duru\u015fmalar\u0131n bir k\u0131sm\u0131n\u0131n veya tamam\u0131n\u0131n gizli olarak yap\u0131lmas\u0131na ancak genel ahl\u00e2k\u0131n veya kamu g\u00fcvenli\u011finin kesin olarak gerekli k\u0131ld\u0131\u011f\u0131 h\u00e2llerde, taraflardan birinin talebi \u00fczerine yahut resen <\/strong>mahkemece karar verilebilir.<\/p>\n

(3) Taraflar\u0131n gizlilik talebi \u00f6n sorunlar hakk\u0131ndaki h\u00fck\u00fcmler \u00e7er\u00e7evesinde gizli duru\u015fmada incelenir ve karara ba\u011flan\u0131r. H\u00e2kim, bu karar\u0131n\u0131n gerek\u00e7elerini, esas hakk\u0131ndaki karar\u0131 ile birlikte a\u00e7\u0131klar.<\/p>\n

(4) H\u00e2kim, gizli yarg\u0131lama i\u015flemleri s\u0131ras\u0131nda haz\u0131r bulunanlar\u0131 o yarg\u0131lamayla ilgili edindikleri bilgileri a\u00e7\u0131klamamalar\u0131 hususunda uyar\u0131r ve 26\/9\/2004 tarihli ve 5237 say\u0131l\u0131 T\u00fcrk Ceza Kanununun gizlili\u011fin ihlaline ili\u015fkin h\u00fckm\u00fcn\u00fcn uygulanaca\u011f\u0131n\u0131 ihtar ederek bu hususu tutana\u011fa ge\u00e7irir.<\/p>\n

D\u00fcr\u00fcst davranma ve do\u011fruyu s\u00f6yleme y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc<\/strong><\/p>\n

MADDE 29- <\/strong>(1) Taraflar, d\u00fcr\u00fcstl\u00fck kural\u0131na uygun davranmak zorundad\u0131rlar.<\/p>\n

(2) Taraflar, davan\u0131n dayana\u011f\u0131 olan vak\u0131alara ili\u015fkin a\u00e7\u0131klamalar\u0131n\u0131 ger\u00e7e\u011fe uygun bir bi\u00e7imde yapmakla y\u00fck\u00fcml\u00fcd\u00fcrler.<\/p>\n

Usul ekonomisi ilkesi<\/strong><\/p>\n

MADDE 30-<\/strong> (1) H\u00e2kim, yarg\u0131laman\u0131n makul s\u00fcre i\u00e7inde ve d\u00fczenli bir bi\u00e7imde y\u00fcr\u00fct\u00fclmesini ve gereksiz gider yap\u0131lmamas\u0131n\u0131 sa\u011flamakla y\u00fck\u00fcml\u00fcd\u00fcr.<\/p>\n

H\u00e2kimin davay\u0131 ayd\u0131nlatma \u00f6devi<\/strong><\/p>\n

MADDE 31- <\/strong>(1) H\u00e2kim, uyu\u015fmazl\u0131\u011f\u0131n ayd\u0131nlat\u0131lmas\u0131n\u0131n zorunlu k\u0131ld\u0131\u011f\u0131 durumlarda, maddi veya hukuki a\u00e7\u0131dan belirsiz yahut \u00e7eli\u015fkili g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc hususlar hakk\u0131nda, taraflara a\u00e7\u0131klama yapt\u0131rabilir; soru sorabilir; delil g\u00f6sterilmesini isteyebilir. <\/strong><\/p>\n

Yarg\u0131laman\u0131n sevk ve idaresi<\/strong><\/p>\n

MADDE 32- <\/strong>(1) Yarg\u0131lamay\u0131, h\u00e2kim sevk ve idare eder; yarg\u0131lama d\u00fczeninin bozulmamas\u0131 i\u00e7in gerekli her t\u00fcrl\u00fc tedbiri al\u0131r.<\/p>\n

(2) Okunamayan veya uygunsuz yahut ilgisiz olan dilek\u00e7enin yeniden d\u00fczenlenmesi i\u00e7in uygun bir s\u00fcre verilir ve bu dilek\u00e7e dosyada kal\u0131r. Verilen s\u00fcre i\u00e7inde yeni bir dilek\u00e7e d\u00fczenlenmezse, tekrar s\u00fcre verilemez.<\/p>\n

Hukukun uygulanmas\u0131<\/strong><\/p>\n

MADDE 33- (<\/strong>1) H\u00e2kim, T\u00fcrk hukukunu resen uygular.<\/p>\n

\u00dc\u00c7\u00dcNC\u00dc B\u00d6L\u00dcM<\/strong><\/p>\n

H\u00e2kimin Yasakl\u0131l\u0131\u011f\u0131, Reddi ve Hukuki Sorumlulu\u011fu<\/strong><\/p>\n

B\u0130R\u0130NC\u0130 AYIRIM<\/strong><\/p>\n

H\u00e2kimin Davaya Bakmaktan Yasakl\u0131l\u0131\u011f\u0131 ve Reddi<\/strong><\/p>\n

Yasakl\u0131l\u0131k sebepleri <\/strong><\/p>\n

MADDE 34- <\/strong>(1) H\u00e2kim, a\u015fa\u011f\u0131daki h\u00e2llerde davaya bakamaz; talep olmasa bile \u00e7ekinmek zorundad\u0131r:<\/p>\n

a) Kendisine ait olan veya do\u011frudan do\u011fruya ya da dolay\u0131s\u0131yla ilgili oldu\u011fu davada.<\/p>\n

b) Aralar\u0131nda evlilik ba\u011f\u0131 kalksa bile e\u015finin davas\u0131nda.<\/p>\n

c) Kendisi veya e\u015finin altsoy veya \u00fcstsoyunun davas\u0131nda.<\/p>\n

\u00e7) Kendisi ile aras\u0131nda evlatl\u0131k ba\u011f\u0131 bulunan\u0131n davas\u0131nda.<\/p>\n

d) \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc derece de d\u00e2hil olmak \u00fczere kan veya kendisini olu\u015fturan evlilik ba\u011f\u0131 kalksa dahi kay\u0131n h\u0131s\u0131ml\u0131\u011f\u0131 bulunanlar\u0131n davas\u0131nda.<\/p>\n

e) Ni\u015fanl\u0131s\u0131n\u0131n davas\u0131nda.<\/p>\n

f) \u0130ki taraftan birinin vekili, vasisi, kayy\u0131m\u0131 veya yasal dan\u0131\u015fman\u0131 s\u0131fat\u0131yla hareket etti\u011fi davada.<\/p>\n

\u00c7ekinme karar\u0131n\u0131n sonu\u00e7lar\u0131 <\/strong><\/p>\n

MADDE 35-<\/strong> (1) \u00c7ekinme karar\u0131na kar\u015f\u0131 \u00fcst mahkemeye ba\u015fvurulabilir. Yasaklama sebebinin do\u011fdu\u011fu tarihten itibaren, o h\u00e2kimin huzuru ile yap\u0131lan b\u00fct\u00fcn i\u015flemler, \u00fcst mahkemenin karar\u0131 ile iptal olunabilir. H\u00fck\u00fcm ve kararlar ise herh\u00e2lde iptal olunur. Bu durumda, h\u00e2kim yarg\u0131lama giderlerine mahk\u00fbm edilebilir.<\/p>\n

(2) \u00c7ekinme karar\u0131n\u0131n ilk derece mahkemesi h\u00e2kimince verildi\u011fi h\u00e2llerde, ba\u015fvuru \u00fczerine b\u00f6lge adliye mahkemesinin verece\u011fi karar kesindir.<\/p>\n

Ret sebepleri <\/strong><\/p>\n

MADDE 36- <\/strong>(1) H\u00e2kimin tarafs\u0131zl\u0131\u011f\u0131ndan \u015f\u00fcpheyi gerektiren \u00f6nemli bir sebebin bulunmas\u0131 h\u00e2linde, taraflardan biri h\u00e2kimi reddedebilece\u011fi gibi h\u00e2kim de bizzat \u00e7ekilebilir. \u00d6zellikle a\u015fa\u011f\u0131daki h\u00e2llerde, h\u00e2kimin reddi sebebinin varl\u0131\u011f\u0131 kabul edilir:<\/p>\n

a) Davada, iki taraftan birine \u00f6\u011f\u00fct vermi\u015f ya da yol g\u00f6stermi\u015f olmas\u0131.<\/p>\n

b) Davada, iki taraftan birine veya \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc ki\u015fiye kanunen gerekmedi\u011fi h\u00e2lde g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc a\u00e7\u0131klam\u0131\u015f olmas\u0131.<\/p>\n

c) Davada, tan\u0131k veya bilirki\u015fi olarak dinlenmi\u015f veya h\u00e2kim ya da hakem s\u0131fat\u0131yla hareket etmi\u015f olmas\u0131.<\/p>\n

\u00e7) Davan\u0131n, d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc derece de d\u00e2hil yansoy h\u0131s\u0131mlar\u0131na ait olmas\u0131.<\/p>\n

d) Dava esnas\u0131nda, iki taraftan birisi ile davas\u0131 veya aralar\u0131nda bir d\u00fc\u015fmanl\u0131k bulunmas\u0131.<\/p>\n

H\u00e2kimin bizzat \u00e7ekilmemesi h\u00e2li <\/strong><\/p>\n

MADDE 37-<\/strong> (1) H\u00e2kim, reddini gerektiren sebeplerden biri varken bizzat \u00e7ekilmezse, iki taraftan biri ret talebinde bulununcaya kadar davaya bakabilir.<\/p>\n

Ret usul\u00fc <\/strong><\/p>\n

MADDE 38-<\/strong> (1) H\u00e2kimin reddi sebebini bilen taraf\u0131n, ret talebini en ge\u00e7 ilk duru\u015fmada ileri s\u00fcrmesi gerekir. Taraf, ret sebebini davaya bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131 s\u0131rada \u00f6\u011frenmi\u015f ise en ge\u00e7 \u00f6\u011frenmeden sonraki ilk duru\u015fmada, yeni bir i\u015flem yap\u0131lmadan \u00f6nce bu talebini hemen bildirmek zorundad\u0131r. Belirtilen s\u00fcrede yap\u0131lmayan ret talebi dinlenmez.<\/p>\n

(2) H\u00e2kimin reddi, dilek\u00e7eyle talep edilir. Bu dilek\u00e7ede, ret talebinin dayand\u0131\u011f\u0131 sebepler ile delil veya emarelerin a\u00e7\u0131k\u00e7a g\u00f6sterilmesi ve varsa belgelerin eklenmesi gerekir.<\/p>\n

(3) H\u00e2kimin reddi dilek\u00e7esi, reddi istenen h\u00e2kimin mensup oldu\u011fu mahkemeye verilir.<\/p>\n

(4) Ret talebi geri al\u0131namaz.<\/p>\n

(5) H\u00e2kimi reddeden taraf, dilek\u00e7esini kar\u015f\u0131 tarafa tebli\u011f ettirir. Kar\u015f\u0131 taraf bir hafta i\u00e7inde cevap verebilir. Bu s\u00fcre ge\u00e7tikten sonra yaz\u0131 i\u015fleri m\u00fcd\u00fcr\u00fc taraf\u0131ndan ret dilek\u00e7esi, varsa kar\u015f\u0131 taraf\u0131n cevab\u0131 ve ekleri, dosya ile birlikte reddi istenen h\u00e2kime verilir. H\u00e2kim bir hafta i\u00e7inde dosyay\u0131 inceler ve ret sebeplerinin kanuna uygun olup olmad\u0131\u011f\u0131 hakk\u0131ndaki d\u00fc\u015f\u00fcncesini yaz\u0131 ile bildirerek, dosyay\u0131 hemen merciine g\u00f6nderilmek \u00fczere yaz\u0131 i\u015fleri m\u00fcd\u00fcr\u00fcne verir.<\/p>\n

(6) Ret sebebi sabit olmasa bile, merci bunu muhtemel g\u00f6r\u00fcrse, ret talebini kabul edebilir.<\/p>\n

(7) Ret sebepleri hakk\u0131nda yemin teklif olunamaz.<\/p>\n

(8) H\u00e2kimi \u00e7ekilmeye davet, h\u00e2kimin reddi h\u00fckm\u00fcndedir.<\/p>\n

(9) Bu kararlar aleyhine ancak h\u00fck\u00fcmle birlikte kanun yollar\u0131na ba\u015fvurulabilir.<\/p>\n

\u00c7ekilme karar\u0131n\u0131n incelenmesi <\/strong><\/p>\n

MADDE 39-<\/strong> (1) H\u00e2kim, taraflardan birinin ret talebi \u00fczerine veya kendili\u011finden \u00e7ekilme y\u00f6n\u00fcnde g\u00f6r\u00fc\u015f bildirirse, ret talebini incelemeye yetkili merci, bu \u00e7ekilmenin kanuna uygun olup olmad\u0131\u011f\u0131na karar verir.<\/p>\n

Ret talebini incelemeye yetkili merci<\/strong><\/p>\n

MADDE 40-<\/strong> (1) H\u00e2kimin reddi talebi, reddi istenen h\u00e2kim kat\u0131lmaks\u0131z\u0131n mensup oldu\u011fu mahkemece incelenir.<\/p>\n

(2) Reddedilen h\u00e2kimin kat\u0131lmamas\u0131ndan dolay\u0131 mahkeme toplanam\u0131yor ya da mahkeme tek h\u00e2kimden olu\u015fuyor ise ret talebi, o yerde asliye hukuk h\u00e2kimli\u011fi g\u00f6revini yapan di\u011fer mahkeme veya h\u00e2kim taraf\u0131ndan incelenir. O yerde, asliye hukuk h\u00e2kimli\u011fi g\u00f6revi tek h\u00e2kim taraf\u0131ndan yerine getiriliyorsa, o h\u00e2kim hakk\u0131ndaki ret talebi, asliye ceza h\u00e2kimi varsa onun taraf\u0131ndan, yoksa en yak\u0131n asliye hukuk mahkemesince incelenir.<\/p>\n

(3) Sulh hukuk h\u00e2kimi reddedildi\u011fi takdirde, ret talebi, o yerdeki di\u011fer sulh hukuk h\u00e2kimi taraf\u0131ndan incelenir. O yerde, sulh hukuk h\u00e2kimli\u011fi g\u00f6revi tek h\u00e2kim taraf\u0131ndan yerine getiriliyorsa, o h\u00e2kim hakk\u0131ndaki ret talebi, bulunma s\u0131ralar\u0131na g\u00f6re; o yerdeki sulh ceza h\u00e2kimi, asliye hukuk h\u00e2kimi, asliye ceza h\u00e2kimi, bunlar\u0131n da bulunmamas\u0131 h\u00e2linde, en yak\u0131n yerdeki sulh hukuk h\u00e2kimi taraf\u0131ndan incelenir.<\/p>\n

(4) B\u00f6lge adliye mahkemesi hukuk dairelerinin ba\u015fkan ve \u00fcyelerinin reddi talebi, reddedilen ba\u015fkan ve \u00fcye kat\u0131lmaks\u0131z\u0131n g\u00f6revli oldu\u011fu dairece karara ba\u011flan\u0131r. Hukuk dairelerinin toplanmas\u0131n\u0131 engelleyecek \u015fekildeki toplu ret talepleri dinlenmez.<\/p>\n

Ret talebinin geri \u00e7evrilmesi <\/strong><\/p>\n

MADDE 41- <\/strong>(1) H\u00e2kimin reddi talebi, a\u015fa\u011f\u0131daki h\u00e2llerde kabul edilmeyerek geri \u00e7evrilir:<\/p>\n

a) Ret talebi s\u00fcresinde yap\u0131lmam\u0131\u015fsa.<\/p>\n

b) Ret sebebi ve bu sebebe ili\u015fkin inand\u0131r\u0131c\u0131 delil veya emare g\u00f6sterilmemi\u015fse.<\/p>\n

c) Ret talebinin davay\u0131 uzatmak amac\u0131yla yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131k\u00e7a anla\u015f\u0131l\u0131yorsa.<\/p>\n

(2) Bu h\u00e2llerde ret talebi, toplu mahkemelerde reddedilen h\u00e2kimin m\u00fczakereye kat\u0131lmas\u0131yla; tek h\u00e2kimli mahkemelerde ise reddedilen h\u00e2kimin kendisi taraf\u0131ndan geri \u00e7evrilir.<\/p>\n

(3) \u0130lk derece mahkemesinin bu kararlar\u0131na kar\u015f\u0131 istinaf yoluna, b\u00f6lge adliye mahkemesi hukuk dairelerinin ba\u015fkan ve \u00fcyeleri hakk\u0131ndaki kararlar\u0131na kar\u015f\u0131 da temyiz yoluna ancak h\u00fck\u00fcmle birlikte ba\u015fvurulabilir.<\/p>\n

Ret talebinin incelenmesi <\/strong><\/p>\n

MADDE 42-<\/strong> (1) H\u00e2kimin reddi talebine ili\u015fkin karar, dosya \u00fczerinden inceleme yap\u0131larak da verilebilir.<\/p>\n

(2) Reddi istenen h\u00e2kim, ret hakk\u0131nda merci taraf\u0131ndan karar verilinceye kadar o davaya bakamaz. \u015eu kadar ki, gecikmesinde sak\u0131nca bulunan i\u015f ve davalar bunun d\u0131\u015f\u0131ndad\u0131r. Daha \u00f6nce hakk\u0131ndaki ret talebi mercice reddolunan h\u00e2kimin, ayn\u0131 durum ve olaylara dayanarak yeniden reddedilmesi h\u00e2li, h\u00e2kimin davaya bakmas\u0131na engel olu\u015fturmaz.<\/p>\n

(3) Ret talebinin merci taraf\u0131ndan kabul edilmemesi h\u00e2linde, reddi istenen h\u00e2kim davaya bakmaya devam eder.<\/p>\n

(4) Ret talebinin, k\u00f6t\u00fcniyetle yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131n anla\u015f\u0131lmas\u0131 ve esas y\u00f6n\u00fcnden kabul edilmemesi h\u00e2linde, talepte bulunanlar\u0131n her biri hakk\u0131nda be\u015fy\u00fcz T\u00fcrk Liras\u0131ndan be\u015fbin T\u00fcrk Liras\u0131na kadar disiplin para cezas\u0131na h\u00fckmolunur.<\/p>\n

(5) H\u00e2kim hakk\u0131nda ayn\u0131 davada ayn\u0131 taraf\u00e7a ileri s\u00fcr\u00fclen ret talebinin reddi h\u00e2linde verilecek disiplin para cezas\u0131, bir \u00f6nceki disiplin para cezas\u0131n\u0131n iki kat\u0131ndan az olamaz.<\/p>\n

(6) Disiplin para cezas\u0131n\u0131n tahsili i\u00e7in, davaya bakan mahkeme, dosyan\u0131n geli\u015f tarihinden ba\u015flayarak iki hafta <\/strong>i\u00e7inde gere\u011fini yapar.<\/p>\n

Ret talebine ili\u015fkin kararlara kar\u015f\u0131 istinaf <\/strong><\/p>\n

MADDE 43-<\/strong> (1) Esas h\u00fck\u00fcm bak\u0131m\u0131ndan istinaf yolu kapal\u0131 bulunan dava ve i\u015flerde, h\u00e2kimin reddi talebiyle ilgili merci kararlar\u0131 kesindir.<\/p>\n

(2) Esas h\u00fck\u00fcm bak\u0131m\u0131ndan istinaf yolu a\u00e7\u0131k bulunan dava ve i\u015flerde ise ret talebi hakk\u0131ndaki merci kararlar\u0131na kar\u015f\u0131 tefhim veya tebli\u011fi tarihinden itibaren bir hafta i\u00e7inde istinaf yoluna ba\u015fvurulabilir; bu h\u00e2lde 347 nci <\/strong>madde <\/strong>h\u00fckm\u00fc uygulanmaz. B\u00f6lge adliye mahkemesinin bu husustaki kararlar\u0131 kesindir.<\/p>\n

(3) Ret talebinin reddine ili\u015fkin merci karar\u0131n\u0131n b\u00f6lge adliye mahkemesince uygun bulunmayarak kald\u0131r\u0131lmas\u0131 veya ret talebinin kabul\u00fcne ili\u015fkin merci karar\u0131n\u0131n b\u00f6lge adliye mahkemesince uygun bulunmas\u0131 h\u00e2linde, ret sebebinin do\u011fdu\u011fu tarihten itibaren reddedilen h\u00e2kimce yap\u0131lm\u0131\u015f olan ve ret talebinde bulunan taraf\u00e7a itiraz edilen esasa etkili i\u015flemler, davaya daha sonra bakacak h\u00e2kim taraf\u0131ndan iptal olunur.<\/p>\n

Ret talebine ili\u015fkin kararlar\u0131n temyizi <\/strong><\/p>\n

MADDE 44- <\/strong>(1) Esas h\u00fck\u00fcm bak\u0131m\u0131ndan temyiz yolu kapal\u0131 bulunan dava ve i\u015flerde, b\u00f6lge adliye mahkemesi ba\u015fkan ve \u00fcyelerinin reddine ili\u015fkin b\u00f6lge adliye mahkemesi kararlar\u0131 kesindir.<\/p>\n

(2) Esas h\u00fck\u00fcm bak\u0131m\u0131ndan temyiz yolu a\u00e7\u0131k bulunan dava ve i\u015flerde ise ret talebi hakk\u0131ndaki karar, tefhim veya tebli\u011fi tarihinden itibaren bir hafta i\u00e7inde temyiz edilebilir. Bu h\u00e2lde 347 nci madde h\u00fckm\u00fc uygulanmaz. Yarg\u0131tay\u0131n bu husustaki karar\u0131 kesindir.<\/p>\n

(3) B\u00f6lge adliye mahkemesi h\u00e2kiminin reddine ili\u015fkin talebin reddi konusundaki karar\u0131n temyizi \u00fczerine Yarg\u0131tayca bozulmas\u0131 veya ret talebinin kabul\u00fcne ili\u015fkin karar\u0131n Yarg\u0131tayca onanmas\u0131 h\u00e2linde, ret sebebinin do\u011fdu\u011fu tarihten itibaren reddedilen h\u00e2kimce yap\u0131lm\u0131\u015f olan ve ret talebinde bulunan taraf\u00e7a itiraz edilen esasa ili\u015fkin i\u015flemler, davaya daha sonra bakacak olan b\u00f6lge adliye mahkemesi taraf\u0131ndan iptal olunur.<\/p>\n

Zab\u0131t k\u00e2tibinin yasakl\u0131l\u0131\u011f\u0131 ve reddi <\/strong><\/p>\n

MADDE 45- <\/strong>(1) Davada g\u00f6revli zab\u0131t k\u00e2tibi hakk\u0131nda 34 ve 36 nc\u0131 maddelerde d\u00fczenlenen sebeplerden birisiyle ret talebinde bulunulabilir. Ret talebi, zab\u0131t k\u00e2tibinin g\u00f6rev yapt\u0131\u011f\u0131 mahkeme taraf\u0131ndan karara ba\u011flan\u0131r. Bu konuda verilecek kararlar kesindir.<\/p>\n

(2) Zab\u0131t k\u00e2tibi 34 \u00fcnc\u00fc maddedeki sebepleri bildirerek g\u00f6revden \u00e7ekinebilir. Bu h\u00e2lde gereken karar, g\u00f6rev yapt\u0131\u011f\u0131 mahkeme taraf\u0131ndan verilir.<\/p>\n

(3) Zab\u0131t k\u00e2tibinin ayn\u0131 i\u015fte h\u00e2kim ile birlikte reddi veya \u00e7ekinmesinin istenmesi h\u00e2linde, h\u00e2kim hakk\u0131nda ret veya \u00e7ekinmeyi inceleyecek olan merci, her ikisi hakk\u0131nda karar verir.<\/p>\n

\u0130K\u0130NC\u0130 AYIRIM<\/strong><\/p>\n

H\u00e2kimin Hukuki Sorumlulu\u011fu<\/strong><\/p>\n

Devletin sorumlulu\u011fu ve r\u00fccu <\/strong><\/p>\n

MADDE 46-<\/strong> (1) H\u00e2kimlerin yarg\u0131lama faaliyetinden dolay\u0131 a\u015fa\u011f\u0131daki sebeplere dayan\u0131larak Devlet aleyhine tazminat davas\u0131 a\u00e7\u0131labilir:<\/p>\n

a) Kay\u0131rma veya taraf tutma yahut taraflardan birine olan kin veya d\u00fc\u015fmanl\u0131k sebebiyle hukuka ayk\u0131r\u0131 bir h\u00fck\u00fcm veya karar verilmi\u015f olmas\u0131.<\/p>\n

b) Sa\u011flanan veya vaat edilen bir menfaat sebebiyle kanuna ayk\u0131r\u0131 bir h\u00fck\u00fcm veya karar verilmi\u015f olmas\u0131.<\/p>\n

c) Farkl\u0131 bir anlam y\u00fcklenemeyecek kadar a\u00e7\u0131k ve kesin bir kanun h\u00fckm\u00fcne ayk\u0131r\u0131 karar veya h\u00fck\u00fcm verilmi\u015f olmas\u0131.<\/p>\n

\u00e7) Duru\u015fma tutana\u011f\u0131nda mevcut olmayan bir sebebe dayan\u0131larak h\u00fck\u00fcm verilmi\u015f olmas\u0131.<\/p>\n

d) Duru\u015fma tutanaklar\u0131 ile h\u00fck\u00fcm veya kararlar\u0131n de\u011fi\u015ftirilmi\u015f yahut tahrif edilmi\u015f veya s\u00f6ylenmeyen bir s\u00f6z\u00fcn h\u00fck\u00fcm ya da karara etkili olacak \u015fekilde s\u00f6ylenmi\u015f gibi g\u00f6sterilmi\u015f ve buna dayan\u0131larak h\u00fck\u00fcm verilmi\u015f olmas\u0131.<\/p>\n

e) Hakk\u0131n yerine getirilmesinden ka\u00e7\u0131n\u0131lm\u0131\u015f olmas\u0131.<\/p>\n

(2) Tazminat davas\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131lmas\u0131, h\u00e2kime kar\u015f\u0131 bir ceza soru\u015fturmas\u0131n\u0131n yap\u0131lmas\u0131 yahut mahk\u00fbmiyet \u015fart\u0131na ba\u011flanamaz.<\/p>\n

(3) Devlet, \u00f6dedi\u011fi tazminat nedeniyle, sorumlu h\u00e2kime \u00f6deme tarihinden itibaren bir y\u0131l i\u00e7inde r\u00fccu eder.<\/p>\n

Davalar\u0131n a\u00e7\u0131laca\u011f\u0131 mahkeme<\/strong><\/p>\n

MADDE 47- <\/strong>(1) Devlet aleyhine a\u00e7\u0131lan tazminat davas\u0131, ilk derece ve b\u00f6lge adliye mahkemesi h\u00e2kimlerinin fiil ve kararlar\u0131ndan dolay\u0131, Yarg\u0131tay ilgili hukuk dairesinde; Yarg\u0131tay Ba\u015fkan ve \u00fcyeleri ile kanunen onlarla ayn\u0131 konumda olanlar\u0131n fiil ve kararlar\u0131ndan dolay\u0131 Yarg\u0131tay Hukuk Genel Kurulunda a\u00e7\u0131l\u0131r ve ilk derece mahkemesi s\u0131fat\u0131yla g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. Yarg\u0131tay ilgili hukuk dairesinin tazminat davas\u0131 sonucunda vermi\u015f oldu\u011fu kararlara ili\u015fkin temyiz incelemesi Yarg\u0131tay Hukuk Genel Kurulunca; bu Kurulun ilk derece mahkemesi s\u0131fat\u0131yla tazminat davas\u0131 sonucunda vermi\u015f oldu\u011fu kararlara ili\u015fkin temyiz incelemesi ise Yarg\u0131tay B\u00fcy\u00fck Genel Kurulunca yap\u0131l\u0131r.<\/p>\n

(2) Devletin sorumlu h\u00e2kime kar\u015f\u0131 a\u00e7aca\u011f\u0131 r\u00fccu davas\u0131, tazminat davas\u0131n\u0131 karara ba\u011flam\u0131\u015f olan mahkemede g\u00f6r\u00fcl\u00fcr.<\/p>\n

Dava dilek\u00e7esi ve davan\u0131n ihbar\u0131<\/strong><\/p>\n

MADDE 48- <\/strong>(1) Tazminat davas\u0131 dilek\u00e7esinde hangi sorumluluk sebebine dayan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ve delilleri a\u00e7\u0131k\u00e7a belirtilir; varsa belgeler de eklenir.<\/p>\n

(2) Mahkeme, a\u00e7\u0131lan tazminat davas\u0131n\u0131, ilgili h\u00e2kime resen ihbar eder.<\/p>\n

Davan\u0131n reddi h\u00e2linde verilecek ceza <\/strong><\/p>\n

MADDE 49- <\/strong>(1) Dava esastan <\/strong>reddedilirse davac\u0131, be\u015fy\u00fcz T\u00fcrk Liras\u0131ndan be\u015fbin T\u00fcrk Liras\u0131na kadar disiplin para cezas\u0131na mahk\u00fbm edilir.<\/p>\n

D\u00d6RD\u00dcNC\u00dc B\u00d6L\u00dcM <\/strong><\/p>\n

Taraflar ve Davaya Kat\u0131lan \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc Ki\u015filer <\/strong><\/p>\n

B\u0130R\u0130NC\u0130 AYIRIM <\/strong><\/p>\n

Taraflar\u0131n Ehliyetleri<\/strong><\/p>\n

Taraf ehliyeti<\/strong><\/p>\n

MADDE 50- <\/strong>(1) Meden\u00ee haklardan yararlanma ehliyetine sahip olan, davada taraf ehliyetine de sahiptir.<\/p>\n

Dava ehliyeti <\/strong><\/p>\n

MADDE 51-<\/strong> (1) Dava ehliyeti, meden\u00ee haklar\u0131 kullanma ehliyetine g\u00f6re belirlenir. <\/strong><\/p>\n

Davada kanuni temsil <\/strong><\/p>\n

MADDE 52- (1) Meden\u00ee haklar\u0131 kullanma ehliyetine sahip olmayanlar davada kanuni temsilcileri, t\u00fczel ki\u015filer ise yetkili organlar\u0131 taraf\u0131ndan temsil edilir.<\/p>\n

Dava takip yetkisi<\/strong><\/p>\n

MADDE 53- <\/strong>(1) Dava takip yetkisi, talep sonucu <\/strong>hakk\u0131nda h\u00fck\u00fcm alabilme yetkisidir. Bu yetki, kanunda belirtilen istisnai durumlar d\u0131\u015f\u0131nda, maddi hukuktaki tasarruf yetkisine g\u00f6re tayin edilir.<\/p>\n

Temsil veya izin belgelerinin verilmesi<\/strong><\/p>\n

MADDE 54 – <\/strong>(1) Kanuni temsilciler, davan\u0131n a\u00e7\u0131l\u0131p y\u00fcr\u00fct\u00fclmesinin belli bir makam\u0131n iznine ba\u011fl\u0131 oldu\u011fu h\u00e2llerde izin belgelerini, t\u00fczel ki\u015filerin organlar\u0131 ise temsil belgelerini, dava veya cevap dilek\u00e7esiyle mahkemeye vermek zorundad\u0131rlar; aksi takdirde dava a\u00e7amaz ve yarg\u0131lamayla ilgili hi\u00e7bir i\u015flem yapamazlar. \u015eu kadar ki, gecikmesinde sak\u0131nca bulunan h\u00e2llerde mahkeme, kanuni temsilcilerin veya t\u00fczel ki\u015filerin organlar\u0131n\u0131n, yukar\u0131da belirtilen eksikli\u011fi gidermeleri \u015fart\u0131yla dava a\u00e7malar\u0131na yahut davayla ilgili i\u015flem yapmalar\u0131na izin verebilir.<\/p>\n

(2) \u0130zin belgesinin al\u0131nmas\u0131 i\u00e7in mahkemeye m\u00fcracaat edilmesi gerekiyorsa ilgiliye, m\u00fcracaat\u0131 i\u00e7in kesin s\u00fcre verilir. Bu s\u00fcre i\u00e7inde mahkemeye ba\u015fvurulmas\u0131 h\u00e2linde bu konuda karar verilinceye kadar beklenir.<\/p>\n

(3) S\u00fcresi i\u00e7inde belgelerin ibraz edilmemesi veya mahkemeye ba\u015fvurulmamas\u0131 h\u00e2linde, dava a\u00e7\u0131lmam\u0131\u015f veya ger\u00e7ekle\u015ftirilen i\u015flemler yap\u0131lmam\u0131\u015f say\u0131l\u0131r.<\/p>\n

Dava s\u0131ras\u0131nda taraflardan birinin \u00f6l\u00fcm\u00fc <\/strong><\/p>\n

MADDE 55-<\/strong> (1) Taraflardan birinin \u00f6l\u00fcm\u00fc h\u00e2linde, miras\u00e7\u0131lar miras\u0131 kabul veya reddetmemi\u015fse, bu hususta kanunla belirlenen s\u00fcreler ge\u00e7inceye kadar dava ertelenir. Bununla beraber h\u00e2kim, gecikmesinde sak\u0131nca bulunan h\u00e2llerde, talep \u00fczerine davay\u0131 takip i\u00e7in kayy\u0131m atanmas\u0131na karar verebilir.<\/p>\n

Kanuni temsilci atanmas\u0131 sebebiyle yarg\u0131laman\u0131n ertelenmesi<\/strong><\/p>\n

MADDE 56-<\/strong> (1) Taraflardan birinin vesayet alt\u0131na al\u0131nmas\u0131 veya kendisine yasal dan\u0131\u015fman atanmas\u0131 talebi mahkemece uygun bulunur ya da mahkemece gerekli g\u00f6r\u00fcl\u00fcrse, bu konuda kesin bir karar verilinceye kadar yarg\u0131lama ertelenebilir.<\/p>\n

(2) Taraflardan biri kanun gere\u011fince tedavi, g\u00f6zlem veya koruma alt\u0131na al\u0131nm\u0131\u015f yahut ba\u015fkalar\u0131yla g\u00f6r\u00fc\u015fmekten yasaklanm\u0131\u015f olup da kendisi veya vekilinin mahkemede bulunmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn de\u011filse, o kimse hakk\u0131nda davay\u0131 takip i\u00e7in kayy\u0131m atan\u0131ncaya kadar yarg\u0131lama ertelenebilir.<\/p>\n

\u0130K\u0130NC\u0130 AYIRIM<\/strong><\/p>\n

Dava Arkada\u015fl\u0131\u011f\u0131<\/strong><\/p>\n

\u0130htiyari dava arkada\u015fl\u0131\u011f\u0131 <\/strong><\/p>\n

MADDE 57-<\/strong> (1) Birden \u00e7ok ki\u015fi, a\u015fa\u011f\u0131daki h\u00e2llerde birlikte dava a\u00e7abilecekleri gibi aleyhlerine de birlikte dava a\u00e7\u0131labilir:<\/p>\n

a) Davac\u0131lar veya daval\u0131lar aras\u0131nda dava konusu olan hak veya borcun, elbirli\u011fi ile m\u00fclkiyet d\u0131\u015f\u0131ndaki bir sebeple ortak olmas\u0131.<\/p>\n

b) Ortak bir i\u015flemle hepsinin yarar\u0131na bir hak do\u011fmu\u015f olmas\u0131 veya kendilerinin bu \u015fekilde y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fck alt\u0131na girmeleri.<\/p>\n

c) Davalar\u0131n temelini olu\u015fturan vak\u0131alar\u0131n ve hukuki sebeplerin ayn\u0131 veya birbirine benzer olmas\u0131.<\/p>\n

\u0130htiyari dava arkada\u015flar\u0131n\u0131n davadaki durumu <\/strong><\/p>\n

MADDE 58- (1) \u0130htiyari dava arkada\u015fl\u0131\u011f\u0131nda, davalar birbirinden ba\u011f\u0131ms\u0131zd\u0131r. Dava arkada\u015flar\u0131ndan her biri, di\u011ferinden ba\u011f\u0131ms\u0131z olarak hareket eder.<\/h3>\n

Mecburi dava arkada\u015fl\u0131\u011f\u0131 <\/strong><\/p>\n

MADDE 59- <\/strong>(1) Maddi hukuka g\u00f6re, bir hakk\u0131n birden fazla kimse taraf\u0131ndan birlikte kullan\u0131lmas\u0131 veya birden fazla kimseye kar\u015f\u0131 birlikte ileri s\u00fcr\u00fclmesi ve tamam\u0131 hakk\u0131nda tek h\u00fck\u00fcm verilmesi gereken h\u00e2llerde, mecburi dava arkada\u015fl\u0131\u011f\u0131 vard\u0131r.<\/p>\n

Mecburi dava arkada\u015flar\u0131n\u0131n davadaki durumu <\/strong><\/p>\n

MADDE 60- (1) Mecburi dava arkada\u015flar\u0131, ancak birlikte dava a\u00e7abilir veya aleyhlerine de birlikte dava a\u00e7\u0131labilir. Bu t\u00fcr dava arkada\u015fl\u0131\u011f\u0131nda, dava arkada\u015flar\u0131 birlikte hareket etmek zorundad\u0131r. Ancak, duru\u015fmaya gelmi\u015f olan dava arkada\u015flar\u0131n\u0131n yapm\u0131\u015f olduklar\u0131 usul i\u015flemleri, usul\u00fcne uygun olarak davet edildi\u011fi h\u00e2lde duru\u015fmaya gelmemi\u015f olan dava arkada\u015flar\u0131 bak\u0131m\u0131ndan da h\u00fck\u00fcm ifade eder.<\/p>\n

\u00dc\u00c7\u00dcNC\u00dc AYIRIM<\/strong><\/p>\n

Davan\u0131n \u0130hbar\u0131 ve Davaya M\u00fcdahale<\/strong><\/p>\n

\u0130hbar ve \u015fartlar\u0131<\/h1>\n

MADDE 61-<\/strong> (1) Taraflardan biri davay\u0131 kaybetti\u011fi takdirde, \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc ki\u015fiye veya \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc ki\u015finin kendisine r\u00fccu edece\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorsa, tahkikat sonu\u00e7lan\u0131ncaya kadar davay\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc ki\u015fiye ihbar edebilir.<\/p>\n

(2) Dava kendisine ihbar edilen ki\u015finin de ayn\u0131 \u015fartlarda bir ba\u015fkas\u0131na ihbarda bulunmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr ve bu \u015fekilde ihbar tevali ettirilebilir.<\/p>\n

\u0130hbar\u0131n \u015fekli<\/h1>\n

MADDE 62-<\/strong> (1) \u0130hbar yaz\u0131l\u0131 olarak yap\u0131l\u0131r; ihbar sebebinin gerek\u00e7eleriyle birlikte a\u00e7\u0131klanmas\u0131 ve yarg\u0131laman\u0131n hangi a\u015famada bulundu\u011funun belirtilmesi gerekir.<\/p>\n

(2) Davan\u0131n ihbar\u0131 sebebiyle yarg\u0131lama bir ba\u015fka g\u00fcne b\u0131rak\u0131lamaz ve ihbar\u0131n tevali etmesi gibi zorunlu olan durumlar d\u0131\u015f\u0131nda s\u00fcre verilemez.<\/p>\n

\u0130hbarda bulunulan ki\u015finin durumu<\/h1>\n

MADDE 63-<\/strong> (1) Dava kendisine ihbar edilen ki\u015fi, davay\u0131 kazanmas\u0131nda hukuki yarar\u0131 olan taraf yan\u0131nda davaya kat\u0131labilir.<\/p>\n

\u0130hbar\u0131n etkisi<\/strong><\/p>\n

MADDE 64- <\/strong>(1) \u0130hbar edilen davada verilen h\u00fckm\u00fcn ihbar eden ki\u015fiye etkisi hakk\u0131nda 69 uncu maddenin <\/strong>ikinci f\u0131kras\u0131 <\/strong>h\u00fckm\u00fc k\u0131yasen uygulan\u0131r.<\/p>\n

Asli m\u00fcdahale <\/strong><\/p>\n

MADDE 65-<\/strong> (1) Bir yarg\u0131laman\u0131n konusu olan hak veya \u015fey \u00fczerinde k\u0131smen ya da tamamen hak iddia eden \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc ki\u015fi, h\u00fck\u00fcm verilinceye kadar bu durumu ileri s\u00fcrerek, yarg\u0131laman\u0131n taraflar\u0131na kar\u015f\u0131 ayn\u0131 mahkemede dava a\u00e7abilir.<\/p>\n

(2) Asli m\u00fcdahale davas\u0131 ile as\u0131l yarg\u0131lama birlikte y\u00fcr\u00fct\u00fcl\u00fcr ve karara ba\u011flan\u0131r.<\/p>\n

Fer\u2019\u00ee m\u00fcdahale<\/h1>\n

MADDE 66-<\/strong> (1) \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc ki\u015fi, davay\u0131 kazanmas\u0131nda hukuki yarar\u0131 bulunan taraf yan\u0131nda ve ona yard\u0131mc\u0131 olmak amac\u0131yla, tahkikat sona erinceye kadar, fer\u2019\u00ee m\u00fcdahil olarak davada yer alabilir.<\/p>\n

Fer\u2019\u00ee<\/strong> m\u00fcdahale talebi ve incelenmesi<\/strong><\/p>\n

MADDE 67-<\/strong> (1) M\u00fcdahale talebinde bulunan \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc ki\u015fi, yan\u0131nda kat\u0131lmak istedi\u011fi taraf\u0131, m\u00fcdahale sebebini ve bunun dayanaklar\u0131n\u0131 belirten bir dilek\u00e7eyle mahkemeye ba\u015fvurur.<\/p>\n

(2) M\u00fcdahale dilek\u00e7esi, davan\u0131n taraflar\u0131na tebli\u011f edilir. Mahkeme, gerekirse taraflarla birlikte \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc ki\u015fiyi de dinlemek \u00fczere davet eder, gelmeseler dahi m\u00fcdahale talebi hakk\u0131nda karar verir.<\/p>\n

Fer\u2019\u00ee<\/strong> m\u00fcdahilin durumu<\/strong><\/p>\n

MADDE 68<\/strong>– (1) M\u00fcdahale talebinin kabul\u00fc h\u00e2linde m\u00fcdahil, davay\u0131 ancak bulundu\u011fu noktadan itibaren takip edebilir. M\u00fcdahil, yan\u0131nda kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 taraf\u0131n yarar\u0131na olan iddia veya savunma vas\u0131talar\u0131n\u0131 ileri s\u00fcrebilir; onun i\u015flem ve a\u00e7\u0131klamalar\u0131na ayk\u0131r\u0131 olmayan her t\u00fcrl\u00fc usul i\u015flemlerini yapabilir.<\/p>\n

(2) Mahkeme, kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 noktadan itibaren, taraflara bildirilen i\u015flemleri m\u00fcdahile de tebli\u011f eder.<\/p>\n

Fer\u2019\u00ee<\/strong> m\u00fcdahalenin etkisi<\/strong><\/p>\n

MADDE 69<\/strong>– (1) M\u00fcdahilin de yer ald\u0131\u011f\u0131 as\u0131l davada h\u00fck\u00fcm, taraflar hakk\u0131nda verilir.<\/p>\n

(2) Fer\u2019\u00ee m\u00fcdahilin, tarafla r\u00fccu ili\u015fkisinde, as\u0131l davadaki uyu\u015fmazl\u0131k hakk\u0131nda yanl\u0131\u015f karar verildi\u011fi iddias\u0131 dinlenilmez. <\/strong>Ancak, m\u00fcdahil, zaman\u0131nda ihbar yap\u0131lmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in davaya ge\u00e7 kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 veya yan\u0131nda kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 taraf\u0131n iddia ve savunma imk\u00e2nlar\u0131n\u0131 kullanmas\u0131n\u0131 engelledi\u011fini ya da kendisince bilinmeyen iddia ve savunma imk\u00e2nlar\u0131n\u0131n, taraf\u0131n a\u011f\u0131r kusuru sebebiyle kullan\u0131lamad\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirterek, yan\u0131nda kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 taraf\u0131n yarg\u0131lamay\u0131 hatal\u0131 y\u00fcr\u00fctt\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc ileri s\u00fcrebilir.<\/p>\n

Cumhuriyet savc\u0131s\u0131n\u0131n davada yer almas\u0131<\/strong><\/p>\n

MADDE 70-<\/strong> (1) Cumhuriyet savc\u0131s\u0131, kanunda a\u00e7\u0131k\u00e7a \u00f6ng\u00f6r\u00fclen h\u00e2llerde, hukuk davas\u0131 a\u00e7ar veya a\u00e7\u0131lm\u0131\u015f olan hukuk davas\u0131nda taraf olarak yer al\u0131r.<\/p>\n

(2) Cumhuriyet savc\u0131s\u0131, resm\u00ee dairenin bildirimine ra\u011fmen dava a\u00e7maz ise ihbar eden resm\u00ee daire, Cumhuriyet savc\u0131s\u0131n\u0131n yarg\u0131 \u00e7evresinde g\u00f6rev yapt\u0131\u011f\u0131 a\u011f\u0131r ceza merkezine en yak\u0131n k\u0131demli asliye hukuk mahkemesi h\u00e2kimine itiraz edebilir. Bu hususta 4\/12\/2004 tarihli ve 5271 say\u0131l\u0131 Ceza Muhakemesi Kanununun 172 ve 173 \u00fcnc\u00fc maddeleri k\u0131yasen uygulan\u0131r.<\/p>\n

(3) Cumhuriyet savc\u0131s\u0131n\u0131n yer ald\u0131\u011f\u0131 dava ve i\u015fler \u00fczerinde taraflar serbest\u00e7e tasarruf edemezler.<\/p>\n

D\u00d6RD\u00dcNC\u00dc AYIRIM <\/strong><\/p>\n

Davaya Vek\u00e2let <\/strong><\/p>\n

Genel olarak<\/strong><\/p>\n

MADDE 71- <\/strong>(1) <\/strong>Dava ehliyeti bulunan herkes, davas\u0131n\u0131 kendisi veya tayin etti\u011fi vekil arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla a\u00e7abilir ve takip edebilir.<\/p>\n

Davaya vek\u00e2let hakk\u0131nda uygulanacak h\u00fck\u00fcmler<\/strong><\/p>\n

MADDE 72-<\/strong> (1) Davan\u0131n vekil arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla a\u00e7\u0131lmas\u0131 ve takip edilmesinde, kanunlardaki \u00f6zel h\u00fck\u00fcmler sakl\u0131 kalmak \u00fczere, 22\/4\/1926 tarihli ve 818 say\u0131l\u0131 Bor\u00e7lar Kanununun temsile ili\u015fkin h\u00fck\u00fcmleri uygulan\u0131r.<\/p>\n

Davaya vek\u00e2letin kanuni kapsam\u0131<\/strong><\/p>\n

MADDE 73- <\/strong>(1) Davaya vek\u00e2let, kanunda \u00f6zel yetki verilmesini gerektiren hususlar sakl\u0131 kalmak \u00fczere, h\u00fck\u00fcm kesinle\u015finceye kadar, vekilin davan\u0131n takibi i\u00e7in gereken b\u00fct\u00fcn i\u015flemleri yapmas\u0131na, h\u00fckm\u00fcn yerine getirilmesine, yarg\u0131lama giderlerinin tahsili ile buna ili\u015fkin makbuz vermesine ve bu i\u015flemlerin tamam\u0131n\u0131n kendisine kar\u015f\u0131 da yap\u0131labilmesine ili\u015fkin yetkiyi kapsar.<\/p>\n

(2) Belirtilen bu yetkiyi k\u0131s\u0131tlamaya y\u00f6nelik b\u00fct\u00fcn s\u0131n\u0131rland\u0131r\u0131c\u0131 i\u015flemler, kar\u015f\u0131 taraf y\u00f6n\u00fcnden ge\u00e7ersizdir. <\/strong><\/p>\n

Davaya vek\u00e2lette \u00f6zel yetki verilmesini gerektiren h\u00e2ller<\/strong><\/p>\n

MADDE 74- <\/strong>(1) A\u00e7\u0131k\u00e7a yetki verilmemi\u015f ise vekil; sulh olamaz, h\u00e2kimi reddedemez, davan\u0131n tamam\u0131n\u0131 \u0131slah edemez, yemin teklif edemez, yemini kabul, iade veya reddedemez, ba\u015fkas\u0131n\u0131 tevkil edemez, haczi kald\u0131ramaz, m\u00fcvekkilinin iflas\u0131n\u0131 isteyemez, tahkim ve hakem s\u00f6zle\u015fmesi yapamaz, konkordato veya sermaye \u015firketleri ve kooperatiflerin uzla\u015fma yoluyla yeniden yap\u0131land\u0131r\u0131lmas\u0131 teklifinde bulunamaz ve bunlara muvafakat veremez, alternatif uyu\u015fmazl\u0131k \u00e7\u00f6z\u00fcm yollar\u0131na ba\u015fvuramaz, davadan veya kanun yollar\u0131ndan feragat edemez, kar\u015f\u0131 taraf\u0131 ibra ve davas\u0131n\u0131 kabul edemez, yarg\u0131laman\u0131n iadesi yoluna gidemez, h\u00e2kimlerin fiilleri sebebiyle Devlet aleyhine tazminat davas\u0131 a\u00e7amaz, <\/strong>hangileri hakk\u0131nda yetki verildi\u011fi a\u00e7\u0131klanmad\u0131k\u00e7a ki\u015fiye s\u0131k\u0131 s\u0131k\u0131ya ba\u011fl\u0131 haklarla ilgili davalar\u0131 a\u00e7amaz ve takip edemez.<\/p>\n

Birden fazla vekil g\u00f6revlendirilmesi<\/strong><\/p>\n

MADDE 75-<\/strong> (1) Dava i\u00e7in birden fazla vekil g\u00f6revlendirilmi\u015f ise vekillerden her biri, vek\u00e2letten kaynaklanan yetkileri, di\u011ferinden ba\u011f\u0131ms\u0131z olarak kullanabilir. Aksi y\u00f6ndeki s\u0131n\u0131rlamalar, kar\u015f\u0131 taraf bak\u0131m\u0131ndan ge\u00e7ersizdir.<\/p>\n

Vek\u00e2letnamenin ibraz\u0131<\/strong><\/p>\n

MADDE 76- <\/strong>(1) Avukat, a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 veya takip etti\u011fi dava ve i\u015flerde, noter taraf\u0131ndan onaylanan ya da d\u00fczenlenen vek\u00e2letname asl\u0131n\u0131 veya avukat taraf\u0131ndan onaylanm\u0131\u015f asl\u0131na uygun \u00f6rne\u011fini, dava yahut takip dosyas\u0131na konulmak \u00fczere ibraz etmek zorundad\u0131r.<\/p>\n

(2) Kamu kurum ve kurulu\u015flar\u0131n\u0131n avukatlar\u0131na, yetkili amirleri taraf\u0131ndan usul\u00fcne uygun olarak d\u00fczenlenip verilmi\u015f olan temsil belgeleri de ge\u00e7erli olup, ayr\u0131ca noterce onaylanmas\u0131na gerek yoktur.<\/p>\n

Vek\u00e2letnamesiz dava a\u00e7\u0131lmas\u0131 ve i\u015flem yap\u0131lmas\u0131<\/strong><\/p>\n

MADDE 77- <\/strong>(1) Vek\u00e2letnamesinin asl\u0131n\u0131 veya onayl\u0131 \u00f6rne\u011fini vermeyen avukat, dava a\u00e7amaz ve yarg\u0131lamayla ilgili hi\u00e7bir i\u015flem yapamaz. \u015eu kadar ki, gecikmesinde zarar do\u011fabilecek h\u00e2llerde mahkeme, verece\u011fi kesin s\u00fcre i\u00e7inde vek\u00e2letnamesini getirmek ko\u015fuluyla avukat\u0131n dava a\u00e7mas\u0131na veya usul i\u015flemlerini yapmas\u0131na izin verebilir. Bu s\u00fcre i\u00e7inde vek\u00e2letname verilmez veya as\u0131l taraf yap\u0131lan i\u015flemleri kabul etti\u011fini dilek\u00e7eyle mahkemeye bildirmez ise dava a\u00e7\u0131lmam\u0131\u015f veya ger\u00e7ekle\u015ftirilen i\u015flemler yap\u0131lmam\u0131\u015f say\u0131l\u0131r.<\/p>\n

(2) Vek\u00e2letnamesiz i\u015flem yapmas\u0131na izin verilen ancak hakl\u0131 bir sebep olmaks\u0131z\u0131n s\u00fcresi i\u00e7inde vek\u00e2letname ibraz etmeyen avukat, celse harc\u0131 ile di\u011fer yarg\u0131lama giderleri ve kar\u015f\u0131 taraf\u0131n u\u011frad\u0131\u011f\u0131 zararlar\u0131 \u00f6demeye mahk\u00fbm edilir. Bunu k\u00f6t\u00fcniyetle yapan avukat aleyhine, ceza ve disiplin soru\u015fturmas\u0131 a\u00e7\u0131lmas\u0131n\u0131 sa\u011flamak \u00fczere, Cumhuriyet ba\u015fsavc\u0131l\u0131\u011f\u0131na ve vekilin ba\u011fl\u0131 oldu\u011fu baro ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131na durum yaz\u0131yla bildirilir.<\/p>\n

(3) Bir taraf\u0131n avukat tutmak istemesi sebebiyle, yarg\u0131lama hi\u00e7bir \u015fekilde ba\u015fka bir g\u00fcne b\u0131rak\u0131lamaz.<\/p>\n

(4) Avukat\u0131n istifa etmesi, azledilmesi veya dosyay\u0131 incelememi\u015f olmas\u0131 sebebiyle yarg\u0131lama ba\u015fka bir g\u00fcne b\u0131rak\u0131lamaz. Ancak, dosyan\u0131n incelenmemi\u015f olmas\u0131 ge\u00e7erli bir \u00f6zre dayan\u0131yorsa, h\u00e2kim bir defaya mahsus olmak \u00fczere, k\u0131sa bir s\u00fcre verebilir. Verilen s\u00fcre sonunda, dosya incelenmemi\u015f olsa bile davaya devam olunur.<\/p>\n

Vekilin vek\u00e2let veren huzurundaki beyan\u0131<\/strong><\/p>\n

MADDE 78- <\/strong>(1) Kendisinin de haz\u0131r oldu\u011fu duru\u015fmada, vekili taraf\u0131ndan yap\u0131lan a\u00e7\u0131klamalara derh\u00e2l ve a\u00e7\u0131k\u00e7a itiraz etmeyen taraf, bu a\u00e7\u0131klamalara r\u0131za g\u00f6stermi\u015f say\u0131l\u0131r.<\/p>\n

Vekilin veya vek\u00e2let verenin duru\u015fmada uygun olmayan tutum ve davran\u0131\u015f\u0131<\/strong><\/p>\n

MADDE 79- <\/strong>(1) Vekil,\u00a0 duru\u015fma s\u0131ras\u0131nda uygun olmayan tutum ve davran\u0131\u015fta bulunursa, h\u00e2kim taraf\u0131ndan uyar\u0131l\u0131r; vekil uyar\u0131ya uymaz ve fiil disiplin su\u00e7u veya adl\u00ee su\u00e7 te\u015fkil eder nitelikte g\u00f6r\u00fcl\u00fcrse, duru\u015fma salonunda bulunan ki\u015filerin kimlik bilgileri, adresleri de yaz\u0131larak olay tutana\u011fa ge\u00e7irilir ve duru\u015fma ertelenir. Vekil hakk\u0131nda gerekli yasal i\u015flem yap\u0131lmak \u00fczere mahkemece vekilin kay\u0131tl\u0131 oldu\u011fu baroya ve gerekiyorsa Cumhuriyet ba\u015fsavc\u0131l\u0131\u011f\u0131na bildirimde bulunulur.<\/p>\n

(2) Davas\u0131n\u0131 kendisi takip eden kimse, duru\u015fmada uygun olmayan tutum ve davran\u0131\u015fta bulunursa, h\u00e2kim kendisini uyar\u0131r; bu uyar\u0131lara uyulmaz ve gerekli g\u00f6r\u00fcl\u00fcrse kendisini vekil ile temsil ettirmesine karar verip, hemen duru\u015fma salonundan d\u0131\u015far\u0131ya \u00e7\u0131kart\u0131lmas\u0131n\u0131 sa\u011flar; vekil ile temsil ettirmemesi h\u00e2linde, taraf\u0131n yoklu\u011fu h\u00e2linde uygulanacak h\u00fck\u00fcmlere g\u00f6re i\u015flem yap\u0131l\u0131r.<\/p>\n

Taraf\u0131n davas\u0131n\u0131 takip edebilecek ehliyette olmamas\u0131<\/strong><\/p>\n

MADDE 80- <\/strong>(1) H\u00e2kim, taraflardan birisinin, davas\u0131n\u0131 bizzat takip edecek yeterlikte olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcrse, ona uygun bir s\u00fcre tan\u0131yarak, davas\u0131n\u0131 vekil arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla takip etmesine karar verebilir. Verilen karara uymayan taraf hakk\u0131nda, yoklu\u011fu h\u00e2lindeki h\u00fck\u00fcmlere g\u00f6re i\u015flem yap\u0131l\u0131r.<\/p>\n

Vekilin azli ve istifas\u0131n\u0131n \u015fekli <\/strong><\/p>\n

MADDE 81- <\/strong>(1) Vekilin azli veya istifas\u0131n\u0131n, mahkeme ve kar\u015f\u0131 taraf bak\u0131m\u0131ndan h\u00fck\u00fcm ifade edebilmesi i\u00e7in, bu konudaki beyan\u0131n dilek\u00e7eyle bildirilmesi veya tutana\u011fa ge\u00e7irilmesi ve gerekti\u011finde ilgilisine yap\u0131lacak tebligat giderinin de pe\u015fin olarak \u00f6denmesi zorunludur.<\/p>\n

Vekilin istifas\u0131<\/strong><\/p>\n

MADDE 82- <\/strong>(1) \u0130stifa eden vekilin vek\u00e2let g\u00f6revi, istifan\u0131n m\u00fcvekkiline tebli\u011finden itibaren iki hafta <\/strong>s\u00fcreyle devam eder.<\/p>\n

(2) Vekilin istifa etmi\u015f olmas\u0131 h\u00e2linde, vek\u00e2let veren davay\u0131 takip etmez ve ba\u015fka bir vekil de g\u00f6revlendirmez ise taraf\u0131n yoklu\u011fu h\u00e2linde uygulanacak h\u00fck\u00fcmlere g\u00f6re i\u015flem yap\u0131l\u0131r.<\/p>\n

(3) Yukar\u0131daki f\u0131kralarda yer alan hususlar, istifa eden vekilin istifa dilek\u00e7esi ile birlikte vek\u00e2let verene ihtaren bildirilir.<\/p>\n

Vekilin azli<\/strong><\/p>\n

MADDE 83- <\/strong>(1) Vekil ile takip edilen davada, vekilin azli h\u00e2linde vek\u00e2let veren, davay\u0131 takip etmez ve iki hafta <\/strong>i\u00e7inde bir ba\u015fka vekil de g\u00f6revlendirmez ise taraf\u0131n yoklu\u011fu h\u00e2linde uygulanacak h\u00fck\u00fcmlere g\u00f6re i\u015flem yap\u0131l\u0131r.<\/p>\n

BE\u015e\u0130NC\u0130 B\u00d6L\u00dcM<\/strong><\/p>\n

Teminat<\/strong><\/p>\n

Teminat g\u00f6sterilecek h\u00e2ller<\/strong><\/p>\n

MADDE 84-<\/strong> (1) A\u015fa\u011f\u0131daki h\u00e2llerde daval\u0131 taraf\u0131n muhtemel yarg\u0131lama giderlerini kar\u015f\u0131layacak uygun bir teminat g\u00f6sterilir:<\/p>\n

a) T\u00fcrkiye\u2019de mutad meskeni olmayan T\u00fcrk vatanda\u015f\u0131n\u0131n dava a\u00e7mas\u0131, davac\u0131 yan\u0131nda davaya m\u00fcdahil olarak kat\u0131lmas\u0131 veya takip yapmas\u0131.<\/p>\n

b) Davac\u0131n\u0131n daha \u00f6nceden iflas\u0131na karar verilmi\u015f, hakk\u0131nda konkordato veya uzla\u015fma suretiyle yeniden yap\u0131land\u0131rma i\u015flemlerinin ba\u015flat\u0131lm\u0131\u015f bulunmas\u0131; bor\u00e7 \u00f6demeden aciz belgesinin varl\u0131\u011f\u0131 gibi sebeplerle, \u00f6deme g\u00fc\u00e7l\u00fc\u011f\u00fc i\u00e7inde bulundu\u011funun belgelenmesi.<\/p>\n

(2) Davan\u0131n g\u00f6r\u00fclmesi s\u0131ras\u0131nda teminat\u0131 gerektiren durum ve ko\u015fullar\u0131n ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131 h\u00e2linde de mahkeme teminat g\u00f6sterilmesine karar verir.<\/p>\n

(3) Mecburi dava ve takip arkada\u015fl\u0131\u011f\u0131nda teminat g\u00f6sterme y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc, bu y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn t\u00fcm davac\u0131lar bak\u0131m\u0131ndan mevcut olmas\u0131 h\u00e2linde do\u011far.<\/p>\n

Teminat gerektirmeyen h\u00e2ller<\/strong><\/p>\n

MADDE 85- <\/strong>(1) A\u015fa\u011f\u0131da say\u0131lan h\u00e2llerde teminat istenemez:<\/p>\n

a) Davac\u0131n\u0131n adli yard\u0131mdan yararlanmas\u0131.<\/p>\n

b)\u00a0 Davac\u0131n\u0131n, yurt i\u00e7inde istenen teminat\u0131 kar\u015f\u0131lamaya yeterli ta\u015f\u0131nmaz mal\u0131n\u0131n veya ayni teminatla g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131nm\u0131\u015f bir alaca\u011f\u0131n\u0131n bulunmas\u0131.<\/p>\n

c) Davan\u0131n, s\u0131rf k\u00fc\u00e7\u00fc\u011f\u00fcn menfaatlerini korumaya y\u00f6nelik olarak a\u00e7\u0131lm\u0131\u015f olmas\u0131.<\/p>\n

\u00e7) \u0130lama ba\u011fl\u0131 alacak i\u00e7in ilaml\u0131 icra takibi yap\u0131lm\u0131\u015f olmas\u0131.<\/p>\n

Teminat karar\u0131<\/strong><\/p>\n

MADDE 86- <\/strong>(1) Yarg\u0131lama giderlerini kar\u015f\u0131layacak teminata, mahkemece kendili\u011finden karar verilir. H\u00e2kim, teminat karar\u0131 vermeden \u00f6nce taraflar\u0131 veya m\u00fcdahale talebinde bulunan ki\u015fiyi dinleyebilir.<\/p>\n

Teminat\u0131n tutar\u0131 ve \u015fekli <\/strong><\/p>\n

MADDE 87-<\/strong> (1) Bir davada verilecek teminat\u0131n tutar\u0131n\u0131 ve \u015feklini h\u00e2kim serbest\u00e7e tayin eder. Ancak, taraflar\u0131n teminat\u0131n \u015feklini s\u00f6zle\u015fmeyle kararla\u015ft\u0131rmalar\u0131 h\u00e2linde, teminat ona g\u00f6re belirlenir.<\/p>\n

(2) Teminat\u0131 gerektiren durum ve ko\u015fullarda de\u011fi\u015fiklik olmas\u0131 h\u00e2linde, h\u00e2kim teminat\u0131n azalt\u0131lmas\u0131, art\u0131r\u0131lmas\u0131, de\u011fi\u015ftirilmesi ya da kald\u0131r\u0131lmas\u0131na karar verebilir.<\/p>\n

Teminat g\u00f6sterilmemesinin sonu\u00e7lar\u0131<\/strong><\/p>\n

MADDE 88-<\/strong> (1) H\u00e2kim taraf\u0131ndan belirlenen kesin s\u00fcre i\u00e7inde teminat g\u00f6sterilmezse, dava usulden reddedilir.<\/p>\n

(2) M\u00fcdahale talebinde bulunan ki\u015fi, kesin s\u00fcre i\u00e7inde istenen teminat\u0131 vermezse, m\u00fcdahale talebinden vazge\u00e7mi\u015f say\u0131lmas\u0131na karar verilir.<\/p>\n

Teminat\u0131n iadesi<\/strong><\/p>\n

MADDE 89- <\/strong>(1) Teminat g\u00f6sterilmesini gerektiren sebep ortadan kalkt\u0131\u011f\u0131 takdirde, ilgilinin talebi \u00fczerine mahkeme, teminat\u0131n iadesine karar verir.<\/p>\n

ALTINCI B\u00d6L\u00dcM <\/strong><\/p>\n

S\u00fcreler, Eski H\u00e2le Getirme ve Adli Tatil <\/strong><\/p>\n

B\u0130R\u0130NC\u0130 AYIRIM<\/strong><\/p>\n

S\u00fcreler <\/strong><\/p>\n

S\u00fcrelerin belirlenmesi<\/strong><\/pre>\n
MADDE 90-<\/strong> (1)  S\u00fcreler, kanunda belirtilir veya h\u00e2kim taraf\u0131ndan tespit edilir. Kanunda  belirtilen istisnai durumlar d\u0131\u015f\u0131nda, h\u00e2kim kanundaki s\u00fcreleri art\u0131ramaz veya  eksiltemez.<\/p>\n
(2) H\u00e2kim, kendisinin tespit etti\u011fi  s\u00fcreleri, hakl\u0131 sebeplerle art\u0131rabilir veya eksiltebilir; gerekli g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc  takdirde, bu konudaki karar\u0131ndan \u00f6nce taraflar\u0131 da dinler.<\/p>\n
S\u00fcrelerin ba\u015flamas\u0131<\/strong><\/p>\n
MADDE 91-<\/strong> (1)  S\u00fcreler, taraflara tebli\u011f tarihinden veya kanunda \u00f6ng\u00f6r\u00fclen h\u00e2llerde, tefhim  tarihinden itibaren i\u015flemeye ba\u015flar.<\/p>\n
S\u00fcrelerin bitimi <\/strong><\/p>\n
MADDE 92-<\/strong> (1)  S\u00fcreler g\u00fcn olarak belirlenmi\u015f ise tebli\u011f veya tefhim edildi\u011fi g\u00fcn hesaba  kat\u0131lmaz ve s\u00fcre son g\u00fcn\u00fcn tatil saatinde biter.<\/p>\n
(2) S\u00fcre; hafta, ay veya y\u0131l olarak  belirlenmi\u015f ise ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 g\u00fcne son hafta, ay veya y\u0131l i\u00e7indeki kar\u015f\u0131l\u0131k gelen  g\u00fcn\u00fcn tatil saatinde biter. S\u00fcrenin bitti\u011fi ayda, ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 g\u00fcne kar\u015f\u0131l\u0131k gelen  bir g\u00fcn yoksa, s\u00fcre bu ay\u0131n son g\u00fcn\u00fc tatil saatinde  biter.<\/p>\n
Tatil g\u00fcnlerinin etkisi<\/strong><\/p>\n
MADDE 93-<\/strong> (1)  Resm\u00ee tatil g\u00fcnleri, s\u00fcreye d\u00e2hildir. S\u00fcrenin son g\u00fcn\u00fcn\u00fcn resm\u00ee tatil g\u00fcn\u00fcne  rastlamas\u0131 h\u00e2linde, s\u00fcre tatili takip eden ilk i\u015f g\u00fcn\u00fc \u00e7al\u0131\u015fma saati sonunda  biter.<\/p>\n
Kesin s\u00fcre<\/strong><\/p>\n
MADDE 94-<\/strong> (1)  Kanunun belirledi\u011fi s\u00fcreler kesindir.<\/p>\n
(2) H\u00e2kim, tayin etti\u011fi s\u00fcrenin  kesin oldu\u011funa karar verebilir. Aksi h\u00e2lde, belirlenen s\u00fcreyi ge\u00e7irmi\u015f olan  taraf yeniden s\u00fcre isteyebilir. Bu \u015fekilde verilecek ikinci s\u00fcre kesindir ve  yeniden s\u00fcre verilemez.<\/p>\n
(3) Kesin s\u00fcre i\u00e7inde yap\u0131lmas\u0131  gereken i\u015flemi, s\u00fcresinde yapmayan taraf\u0131n, o i\u015flemi yapma hakk\u0131 ortadan  kalkar.<\/p>\n
\u0130K\u0130NC\u0130 AYIRIM<\/strong><\/p>\n
Eski H\u00e2le Getirme<\/strong><\/p>\n
Talep<\/strong><\/p>\n
MADDE 95-<\/strong> (1)  Elde olmayan sebeplerle, kanunda belirtilen veya h\u00e2kimin kesin olarak  belirledi\u011fi s\u00fcre i\u00e7inde bir i\u015flemi yapamayan kimse, eski h\u00e2le getirme talebinde  bulunabilir.<\/p>\n
(2) S\u00fcresinde yap\u0131lamayan i\u015flemle  ula\u015f\u0131lmak istenen ayn\u0131 sonuca, eski h\u00e2le getirme d\u0131\u015f\u0131nda, ba\u015fka bir hukuki  yoldan ula\u015f\u0131labiliyorsa, eski h\u00e2le getirme talebinde  bulunulamaz.<\/p>\n
S\u00fcre<\/strong><\/p>\n
MADDE 96-<\/strong> (1)  Eski h\u00e2le getirme, i\u015flemin s\u00fcresinde yap\u0131lamamas\u0131na sebep olan engelin ortadan  kalkmas\u0131ndan itibaren iki hafta i\u00e7inde talep edilmelidir.<\/p>\n
(2) \u0130lk derece ve istinaf  yarg\u0131lamalar\u0131nda, en ge\u00e7 nihai karar verilinceye kadar eski h\u00e2le getirme  talebinde bulunmak m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Ancak, nihai karar bir taraf\u0131n yoklu\u011funda  verilmi\u015fse, tahkikat a\u015famas\u0131nda ka\u00e7\u0131r\u0131lan s\u00fcreler i\u00e7in karar\u0131n verilmesinden  sonra da eski h\u00e2le getirme talebinde bulunulabilir.<\/p>\n
Talebin \u015fekli ve kapsam\u0131<\/strong><\/p>\n
MADDE 97-<\/strong> (1)  Eski h\u00e2le getirme, dilek\u00e7eyle talep edilir. Dilek\u00e7ede, talebin dayand\u0131\u011f\u0131  sebepler ile bunlar\u0131n delil veya emareleri g\u00f6sterilir. S\u00fcresinde yap\u0131lamayan  i\u015flemin de eski h\u00e2le getirme talebinde bulunmak i\u00e7in \u00f6ng\u00f6r\u00fclen s\u00fcre i\u00e7inde  yap\u0131lmas\u0131 zorunludur.<\/p>\n
Talep ve inceleme mercii<\/strong><\/p>\n
MADDE 98-<\/strong> (1)  Yap\u0131lamayan i\u015flem i\u00e7in eski h\u00e2le getirme, bu i\u015flem hakk\u0131nda hangi mahkemede  inceleme yap\u0131lacak idiyse, o mahkemeden talep edilir.<\/p>\n
(2) Eski h\u00e2le getirme, istinaf  yoluna ba\u015fvuru hakk\u0131n\u0131n d\u00fc\u015fmesi h\u00e2linde, b\u00f6lge adliye mahkemesinden; temyiz  yoluna ba\u015fvuru hakk\u0131n\u0131n d\u00fc\u015fmesi h\u00e2linde ise Yarg\u0131taydan talep edilir.<\/p>\n
Talebin yarg\u0131lamaya ve h\u00fckm\u00fcn icras\u0131na  etkisi<\/strong><\/p>\n
MADDE 99-<\/strong> (1)  Eski h\u00e2le getirme talebi, yarg\u0131laman\u0131n ertelenmesini gerektirmez ve h\u00fckm\u00fcn  icras\u0131na engel olmaz. Ancak, talebi inceleyen mahkeme, talebi hakl\u0131 g\u00f6r\u00fcrse,  teminat g\u00f6sterilmek \u015fart\u0131yla, yarg\u0131laman\u0131n ertelenmesine veya h\u00fckm\u00fcn icras\u0131n\u0131n  geri b\u0131rak\u0131lmas\u0131na karar verebilir. Mahkeme, gerekti\u011finde teminat g\u00f6sterilmeden  de yarg\u0131laman\u0131n ertelenmesine veya icran\u0131n geri b\u0131rak\u0131lmas\u0131na karar verebilir.<\/p>\n
\u0130nceleme ve karar<\/strong><\/p>\n
MADDE 100-<\/strong> (1)  \u0130lk derece mahkemeleri veya b\u00f6lge adliye mahkemelerinde eski h\u00e2le getirme  talebi, \u00f6n sorunlar hakk\u0131ndaki usule; Yarg\u0131tayda ileri  s\u00fcr\u00fclecek eski h\u00e2le getirme talebi ise temyiz usul\u00fcne g\u00f6re yap\u0131l\u0131r ve  incelenir.<\/p>\n
(2) Mahkeme, eski h\u00e2le getirme  talebinin kabul\u00fc h\u00e2linde, hangi i\u015flemlerin ge\u00e7ersiz h\u00e2le geldi\u011fini karar\u0131nda  belirtir. Islahla ge\u00e7ersiz k\u0131l\u0131namayan i\u015flemler, eski h\u00e2le getirme talebinden de  etkilenmez.<\/p>\n
Giderler<\/strong><\/p>\n
MADDE 101-<\/strong> (1)  Eski h\u00e2le getirme talebi sebebiyle ortaya \u00e7\u0131kan giderler, talepte bulunan tarafa  y\u00fckletilir. Ancak, kar\u015f\u0131 taraf eski h\u00e2le getirme talebine kar\u015f\u0131 as\u0131ls\u0131z  itirazlar ileri s\u00fcrerek giderlerin artmas\u0131na sebep olmu\u015fsa, h\u00e2kim, giderlerin  t\u00fcm\u00fcn\u00fcn veya bir k\u0131sm\u0131n\u0131n kar\u015f\u0131 tarafa y\u00fckletilmesine karar  verebilir.<\/p>\n
\u00dc\u00c7\u00dcNC\u00dc AYIRIM<\/strong><\/p>\n
Adli Tatil<\/strong><\/p>\n
Adli tatil s\u00fcresi<\/strong><\/p>\n
MADDE 102-<\/strong> (1)  Adli tatil, her y\u0131l bir a\u011fustosta ba\u015flar, be\u015f eyl\u00fclde sona  erer.<\/p>\n
Adli tatilde g\u00f6r\u00fclecek dava ve  i\u015fler<\/strong><\/p>\n
MADDE 103-<\/strong> (1)  Adli tatilde, ancak a\u015fa\u011f\u0131daki dava ve i\u015fler g\u00f6r\u00fcl\u00fcr:<\/p>\n
a) \u0130htiyati tedbir, ihtiyati haciz  ve delillerin tespiti gibi ge\u00e7ici hukuki koruma, deniz raporlar\u0131n\u0131n al\u0131nmas\u0131 ve  dispe\u00e7ci atanmas\u0131 talepleri ile bunlara kar\u015f\u0131  yap\u0131lacak itirazlar ve di\u011fer ba\u015fvurular hakk\u0131nda karar  verilmesi.<\/p>\n
b) Her \u00e7e\u015fit nafaka davalar\u0131 ile  soyba\u011f\u0131, velayet ve vesayete ili\u015fkin dava ya da  i\u015fler.<\/p>\n
c) N\u00fcfus kay\u0131tlar\u0131n\u0131n d\u00fczeltilmesi  i\u015fleri ve davalar\u0131.<\/p>\n
\u00e7) Hizmet akdi veya i\u015f s\u00f6zle\u015fmesi  sebebiyle i\u015f\u00e7ilerin a\u00e7t\u0131klar\u0131 davalar.<\/p>\n
d) Ticari defterlerin kayb\u0131ndan  dolay\u0131 kay\u0131p belgesi verilmesi talepleri ile k\u0131ymetli evrak\u0131n kayb\u0131ndan do\u011fan  iptal i\u015fleri.<\/p>\n
e) \u0130flas ve konkordato ile sermaye \u015firketleri ve kooperatiflerin uzla\u015fma  suretiyle yeniden yap\u0131land\u0131r\u0131lmas\u0131na ili\u015fkin i\u015fler ve  davalar.<\/p>\n
f) Adli tatilde yap\u0131lmas\u0131na karar  verilen ke\u015fifler.<\/p>\n
g) Tahkim h\u00fck\u00fcmlerine g\u00f6re,  mahkemenin g\u00f6rev alan\u0131na giren dava ve i\u015fler.<\/p>\n
\u011f) \u00c7eki\u015fmesiz yarg\u0131  i\u015fleri.<\/p>\n
h) Kanunlarda ivedi oldu\u011fu  belirtilen veya taraflardan birinin talebi \u00fczerine, mahkemece ivedi g\u00f6r\u00fclmesine  karar verilen dava ve i\u015fler.<\/p>\n
(2) Taraflar\u0131n anla\u015fmas\u0131 h\u00e2linde  veya dava bir taraf\u0131n yoklu\u011funda g\u00f6r\u00fclmekte ise haz\u0131r olan taraf\u0131n talebi  \u00fczerine, yukar\u0131daki i\u015f ve davalara bak\u0131lmas\u0131, adli tatilden sonraya  b\u0131rak\u0131labilir.<\/p>\n
(3) Adli tatilde,  yukar\u0131daki f\u0131kralarda g\u00f6sterilenler d\u0131\u015f\u0131nda kalan dava ve i\u015flerle ilgili olarak  verilen dava, kar\u015f\u0131 dava, istinaf ve temyiz dilek\u00e7eleri ile bunlara kar\u015f\u0131  verilen cevap dilek\u00e7elerinin ve dosyas\u0131 i\u015flemden kald\u0131r\u0131lan davalar\u0131 yenileme  dilek\u00e7elerinin al\u0131nmas\u0131, ilam verilmesi, her t\u00fcrl\u00fc tebligat, dosyan\u0131n ba\u015fka bir  mahkemeye, b\u00f6lge adliye mahkemesine veya Yarg\u0131taya  g\u00f6nderilmesi i\u015flemleri de yap\u0131l\u0131r.<\/p>\n
(4) Bu madde h\u00fck\u00fcmleri, b\u00f6lge  adliye mahkemeleri ile Yarg\u0131tay incelemelerinde de  uygulan\u0131r.<\/p>\n
Adli tatilin s\u00fcrelere etkisi<\/strong><\/p>\n
MADDE 104-<\/strong> (1)  Adli tatile tabi olan dava ve i\u015flerde, bu Kanunun tayin etti\u011fi s\u00fcrelerin bitmesi  tatil zaman\u0131na rastlarsa, bu s\u00fcreler ayr\u0131ca bir karara gerek olmaks\u0131z\u0131n adli  tatilin bitti\u011fi g\u00fcnden itibaren bir hafta uzat\u0131lm\u0131\u015f  say\u0131l\u0131r.<\/p>\n
\u0130K\u0130NC\u0130 KISIM<\/strong><\/p>\n
Dava \u00c7e\u015fitleri, Dava \u015eartlar\u0131 ve \u0130lk  \u0130tirazlar<\/strong><\/p>\n
B\u0130R\u0130NC\u0130 B\u00d6L\u00dcM<\/strong><\/p>\n
Dava \u00c7e\u015fitleri<\/strong><\/p>\n
Eda davas\u0131<\/strong><\/p>\n
MADDE 105-<\/strong> (1)  Eda davas\u0131 yoluyla mahkemeden, daval\u0131n\u0131n, bir \u015feyi vermeye veya yapmaya yahut  yapmamaya mahk\u00fbm edilmesi talep edilir.<\/p>\n
Tespit davas\u0131<\/strong><\/p>\n
MADDE 106-<\/strong> (1)  Tespit davas\u0131 yoluyla, mahkemeden, bir hakk\u0131n veya hukuki ili\u015fkinin varl\u0131\u011f\u0131n\u0131n  ya da yoklu\u011funun yahut bir belgenin sahte olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n belirlenmesi talep  edilir.<\/p>\n
(2) Tespit davas\u0131 a\u00e7an\u0131n,  kanunlarda belirtilen istisnai durumlar d\u0131\u015f\u0131nda, bu davay\u0131 a\u00e7makta hukuken  korunmaya de\u011fer g\u00fcncel bir yarar\u0131 bulunmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n
(3) Maddi vak\u0131alar, tek ba\u015flar\u0131na  tespit davas\u0131n\u0131n konusunu olu\u015fturamaz.<\/p>\n
Belirsiz alacak ve tespit  davas\u0131<\/strong><\/p>\n
MADDE 107\u2013<\/strong> (1)  Davan\u0131n a\u00e7\u0131ld\u0131\u011f\u0131 tarihte alaca\u011f\u0131n miktar\u0131n\u0131 yahut de\u011ferini tam ve kesin olarak  belirleyebilmesinin kendisinden beklenemeyece\u011fi veya bunun imk\u00e2ns\u0131z oldu\u011fu  h\u00e2llerde, alacakl\u0131, hukuki ili\u015fkiyi ve asgari bir miktar ya da de\u011feri belirtmek  suretiyle belirsiz alacak davas\u0131 a\u00e7abilir.<\/p>\n
(2) Kar\u015f\u0131 taraf\u0131n verdi\u011fi bilgi  veya tahkikat sonucu alaca\u011f\u0131n miktar\u0131 veya de\u011ferinin tam ve kesin olarak  belirlenebilmesinin m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011fu anda davac\u0131, iddian\u0131n geni\u015fletilmesi yasa\u011f\u0131na  tabi olmaks\u0131z\u0131n davan\u0131n ba\u015f\u0131nda belirtmi\u015f oldu\u011fu talebini  art\u0131rabilir.<\/p>\n
(3) Ayr\u0131ca, k\u0131smi eda davas\u0131n\u0131n  a\u00e7\u0131labildi\u011fi h\u00e2llerde, tespit davas\u0131 da a\u00e7\u0131labilir ve bu durumda hukuki yarar\u0131n  var oldu\u011fu kabul edilir.<\/p>\n
\u0130n\u015fa\u00ee<\/strong> dava<\/strong><\/p>\n
MADDE 108-<\/strong> (1)  \u0130n\u015fa\u00ee dava yoluyla, mahkemeden, yeni bir hukuki durum  yarat\u0131lmas\u0131 veya mevcut bir hukuki durumun i\u00e7eri\u011finin de\u011fi\u015ftirilmesi yahut onun  ortadan kald\u0131r\u0131lmas\u0131 talep edilir.<\/p>\n
(2) Bir in\u015fa\u00ee hakk\u0131n, dava yoluyla kullan\u0131lmas\u0131n\u0131n zorunlu oldu\u011fu  h\u00e2llerde, in\u015fa\u00ee dava a\u00e7\u0131l\u0131r.<\/p>\n
(3) Kanunlarda aksi  belirtilmedik\u00e7e, in\u015fa\u00ee h\u00fck\u00fcmler, ge\u00e7mi\u015fe etkili  de\u011fildir.<\/p>\n
K\u0131smi dava<\/strong><\/p>\n
MADDE 109-<\/strong> (1)  Talep konusunun niteli\u011fi itibar\u0131yla b\u00f6l\u00fcnebilir oldu\u011fu durumlarda, sadece bir  k\u0131sm\u0131 da dava yoluyla ileri s\u00fcr\u00fclebilir.<\/p>\n
(2) Talep konusunun miktar\u0131,  taraflar aras\u0131nda tart\u0131\u015fmas\u0131z veya a\u00e7\u0131k\u00e7a belirli ise k\u0131smi dava a\u00e7\u0131lamaz.<\/p>\n
(3) Dava a\u00e7\u0131l\u0131rken, talep konusunun  kalan k\u0131sm\u0131ndan a\u00e7\u0131k\u00e7a feragat edilmi\u015f olmas\u0131 h\u00e2li d\u0131\u015f\u0131nda, k\u0131smi dava a\u00e7\u0131lmas\u0131,  talep konusunun geri kalan k\u0131sm\u0131ndan feragat edildi\u011fi anlam\u0131na  gelmez.<\/p>\n
Davalar\u0131n y\u0131\u011f\u0131lmas\u0131 <\/strong><\/p>\n
MADDE 110-<\/strong> (1)  Davac\u0131, ayn\u0131 daval\u0131ya kar\u015f\u0131 olan, birbirinden ba\u011f\u0131ms\u0131z birden fazla asli  talebini, ayn\u0131 dava dilek\u00e7esinde ileri s\u00fcrebilir. Bunun i\u00e7in, birlikte dava  edilen taleplerin tamam\u0131n\u0131n ayn\u0131 yarg\u0131 \u00e7e\u015fidi i\u00e7inde yer almas\u0131 ve taleplerin  t\u00fcm\u00fc bak\u0131m\u0131ndan ortak yetkili bir mahkemenin bulunmas\u0131  \u015fartt\u0131r.<\/p>\n
Terditli<\/strong> dava<\/strong><\/p>\n
MADDE 111-<\/strong> (1)  Davac\u0131, ayn\u0131 daval\u0131ya kar\u015f\u0131 birden fazla talebini, aralar\u0131nda aslilik-fer\u00eelik  ili\u015fkisi kurmak suretiyle, ayn\u0131 dava dilek\u00e7esinde ileri s\u00fcrebilir. Bunun i\u00e7in,  talepler aras\u0131nda hukuki veya ekonomik bir ba\u011flant\u0131n\u0131n bulunmas\u0131  \u015fartt\u0131r.<\/p>\n
(2) Mahkeme, davac\u0131n\u0131n asli  talebinin esastan reddine karar vermedik\u00e7e, fer\u2019\u00ee  talebini inceleyemez ve h\u00fckme ba\u011flayamaz.<\/p>\n
Se\u00e7imlik dava<\/strong><\/p>\n
MADDE 112-<\/strong> (1)  Se\u00e7imlik bor\u00e7larda, se\u00e7im hakk\u0131 kendisine ait olan bor\u00e7lu veya \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc ki\u015finin bu  hakk\u0131 kullanmaktan ka\u00e7\u0131nmas\u0131 h\u00e2linde, alacakl\u0131 se\u00e7imlik dava a\u00e7abilir.<\/p>\n
(2) Se\u00e7imlik davada mahkeme,  talebin hukuka uygun oldu\u011fu sonucuna var\u0131rsa, se\u00e7imlik mahk\u00fbmiyet h\u00fckm\u00fc  verir.<\/p>\n
(3) Se\u00e7imlik mahk\u00fbmiyet h\u00fckm\u00fcn\u00fc  cebr\u00ee icraya koyan alacakl\u0131, takibinin konusunu, mahk\u00fbmiyet h\u00fckm\u00fcnde yer alan  edimlerden birine hasretmek zorundad\u0131r. Ancak, bu durum, bor\u00e7lunun, di\u011fer edimi  ifa etmek suretiyle borcundan kurtulma hakk\u0131n\u0131 ortadan  kald\u0131rmaz.<\/p>\n
Topluluk davas\u0131<\/strong><\/p>\n
MADDE 113-<\/strong> (1)  Dernekler ve di\u011fer t\u00fczel ki\u015filer, stat\u00fcleri \u00e7er\u00e7evesinde, \u00fcyelerinin veya  mensuplar\u0131n\u0131n yahut temsil ettikleri kesimin menfaatlerini korumak i\u00e7in, kendi  adlar\u0131na, ilgililerin haklar\u0131n\u0131n tespiti veya hukuka ayk\u0131r\u0131 durumun giderilmesi  yahut ilgililerin gelecekteki haklar\u0131n\u0131n ihlal edilmesinin \u00f6n\u00fcne ge\u00e7ilmesi i\u00e7in  dava a\u00e7abilir.<\/p>\n
\u0130K\u0130NC\u0130 B\u00d6L\u00dcM<\/strong><\/p>\n
Dava \u015eartlar\u0131 ve \u0130lk \u0130tirazlar<\/strong><\/p>\n
B\u0130R\u0130NC\u0130 AYIRIM<\/strong><\/p>\n
Dava \u015eartlar\u0131<\/strong><\/p>\n
Dava \u015fartlar\u0131<\/strong><\/p>\n
MADDE 114-<\/strong> (1)  Dava \u015fartlar\u0131 \u015funlard\u0131r:<\/p>\n
a) T\u00fcrk mahkemelerinin yarg\u0131  hakk\u0131n\u0131n bulunmas\u0131.<\/p>\n
b) Yarg\u0131 yolunun caiz  olmas\u0131.<\/p>\n
c) Mahkemenin g\u00f6revli olmas\u0131.<\/p>\n
\u00e7) Yetkinin kesin oldu\u011fu h\u00e2llerde,  mahkemenin yetkili bulunmas\u0131.<\/p>\n
d) Taraflar\u0131n, taraf ve dava  ehliyetine sahip olmalar\u0131; kanuni temsilin s\u00f6z konusu oldu\u011fu h\u00e2llerde,  temsilcinin gerekli niteli\u011fe sahip bulunmas\u0131.<\/p>\n
e) Dava takip yetkisine sahip  olunmas\u0131.<\/p>\n
f) Vekil arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla takip edilen  davalarda, vekilin davaya vek\u00e2let ehliyetine sahip olmas\u0131 ve usul\u00fcne uygun  d\u00fczenlenmi\u015f bir vek\u00e2letnamesinin bulunmas\u0131.<\/p>\n
g) Davac\u0131n\u0131n yat\u0131rmas\u0131 gereken  gider avans\u0131n\u0131n yat\u0131r\u0131lm\u0131\u015f olmas\u0131.<\/p>\n
\u011f) Teminat g\u00f6sterilmesine ili\u015fkin  karar\u0131n gere\u011finin yerine getirilmesi.<\/p>\n
h) Davac\u0131n\u0131n, dava a\u00e7makta hukuki  yarar\u0131n\u0131n bulunmas\u0131.<\/p>\n
\u0131) Ayn\u0131 davan\u0131n, daha \u00f6nceden  a\u00e7\u0131lm\u0131\u015f ve h\u00e2len g\u00f6r\u00fclmekte olmamas\u0131.<\/p>\n
i) Ayn\u0131 davan\u0131n, daha \u00f6nceden kesin  h\u00fckme ba\u011flanmam\u0131\u015f olmas\u0131.<\/p>\n
(2) Di\u011fer kanunlarda yer alan dava  \u015fartlar\u0131na ili\u015fkin h\u00fck\u00fcmler sakl\u0131d\u0131r.<\/p>\n
Dava \u015fartlar\u0131n\u0131n incelenmesi<\/strong><\/p>\n
MADDE 115-<\/strong> (1)  Mahkeme, dava \u015fartlar\u0131n\u0131n mevcut olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, davan\u0131n her a\u015famas\u0131nda  kendili\u011finden ara\u015ft\u0131r\u0131r. Taraflar da dava \u015fart\u0131 noksanl\u0131\u011f\u0131n\u0131 her zaman ileri  s\u00fcrebilirler.<\/p>\n
(2) Mahkeme, dava \u015fart\u0131  noksanl\u0131\u011f\u0131n\u0131 tespit ederse davan\u0131n usulden reddine karar verir. Ancak, dava  \u015fart\u0131 noksanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n giderilmesi m\u00fcmk\u00fcn ise bunun tamamlanmas\u0131 i\u00e7in kesin s\u00fcre  verir. Bu s\u00fcre i\u00e7inde dava \u015fart\u0131 noksanl\u0131\u011f\u0131 giderilmemi\u015fse davay\u0131 dava \u015fart\u0131  yoklu\u011fu sebebiyle usulden reddeder.<\/p>\n
(3) Dava \u015fart\u0131 noksanl\u0131\u011f\u0131,  mahkemece, davan\u0131n esas\u0131na girilmesinden \u00f6nce fark edilmemi\u015f, taraflarca ileri  s\u00fcr\u00fclmemi\u015f ve fakat h\u00fck\u00fcm an\u0131nda bu noksanl\u0131k giderilmi\u015fse, ba\u015flang\u0131\u00e7taki dava  \u015fart\u0131 noksanl\u0131\u011f\u0131ndan \u00f6t\u00fcr\u00fc, dava usulden reddedilemez.<\/p>\n
\u0130K\u0130NC\u0130 AYIRIM <\/strong><\/p>\n
\u0130lk \u0130tirazlar <\/strong><\/p>\n
Konusu<\/strong><\/p>\n
MADDE 116-<\/strong> (1) \u0130lk itirazlar a\u015fa\u011f\u0131dakilerden  ibarettir:<\/p>\n
a) Kesin yetki kural\u0131n\u0131n bulunmad\u0131\u011f\u0131 h\u00e2llerde yetki itiraz\u0131.<\/pre>\n
b) Uyu\u015fmazl\u0131\u011f\u0131n tahkim yoluyla \u00e7\u00f6z\u00fcmlenmesi gerekti\u011fi itiraz\u0131.<\/pre>\n
c) \u0130\u015f b\u00f6l\u00fcm\u00fc itiraz\u0131.<\/pre>\n
\u0130leri s\u00fcr\u00fclmesi ve  incelenmesi<\/strong><\/p>\n
MADDE 117-<\/strong> (1) \u0130lk itirazlar\u0131n hepsi cevap dilek\u00e7esinde ileri  s\u00fcr\u00fclmek zorundad\u0131r; aksi h\u00e2lde dinlenemez.<\/p>\n
(2) \u0130lk itirazlar, dava  \u015fartlar\u0131ndan sonra incelenir.<\/p>\n
(3) \u0130lk itirazlar, \u00f6n sorunlar gibi  incelenir ve karara ba\u011flan\u0131r.<\/p>\n
\u00dc\u00c7\u00dcNC\u00dc  KISIM<\/strong><\/p>\n
Yaz\u0131l\u0131 Yarg\u0131lama  Usul\u00fc <\/strong><\/p>\n
B\u0130R\u0130NC\u0130 B\u00d6L\u00dcM <\/strong><\/p>\n
Davan\u0131n A\u00e7\u0131lmas\u0131 <\/strong><\/p>\n
Davan\u0131n a\u00e7\u0131lma  zaman\u0131<\/strong><\/p>\n
MADDE 118-<\/strong> (1)  Dava, dava dilek\u00e7esinin kaydedildi\u011fi tarihte a\u00e7\u0131lm\u0131\u015f say\u0131l\u0131r. Dava dilek\u00e7esine  daval\u0131 say\u0131s\u0131 kadar \u00f6rnek eklenir.<\/p>\n
(2) Dava dilek\u00e7esinin kayd\u0131na ili\u015fkin usul ve esaslar  y\u00f6netmelikte belirlenir.<\/p>\n
Dava dilek\u00e7esinin  i\u00e7eri\u011fi<\/strong><\/p>\n
MADDE 119-<\/strong> (1) Dava dilek\u00e7esinde a\u015fa\u011f\u0131daki hususlar  bulunur:<\/p>\n
a) Mahkemenin  ad\u0131.<\/p>\n
b) Davac\u0131 ile daval\u0131n\u0131n ad\u0131, soyad\u0131  ve adresleri.<\/p>\n
c) Davac\u0131n\u0131n T\u00fcrkiye Cumhuriyeti  kimlik numaras\u0131.<\/p>\n
\u00e7) Varsa taraflar\u0131n kanuni  temsilcilerinin ve davac\u0131 vekilinin ad\u0131, soyad\u0131 ve  adresleri.<\/p>\n
d) Davan\u0131n konusu ve malvarl\u0131\u011f\u0131  haklar\u0131na ili\u015fkin davalarda, dava konusunun de\u011feri.<\/p>\n
e) Davac\u0131n\u0131n iddias\u0131n\u0131n dayana\u011f\u0131  olan b\u00fct\u00fcn vak\u0131alar\u0131n s\u0131ra numaras\u0131 alt\u0131nda a\u00e7\u0131k \u00f6zetleri.<\/p>\n
f) \u0130ddia edilen her bir vak\u0131an\u0131n  hangi delillerle ispat edilece\u011fi.<\/p>\n
g) Dayan\u0131lan hukuki  sebepler.<\/p>\n
\u011f) A\u00e7\u0131k bir \u015fekilde talep  sonucu.<\/p>\n
h) Davac\u0131n\u0131n, varsa kanuni  temsilcisinin veya vekilinin imzas\u0131.<\/p>\n
(2) Birinci f\u0131kran\u0131n (a), (d), (e),  (f) ve (g) bentleri d\u0131\u015f\u0131nda kalan hususlar\u0131n eksik olmas\u0131 h\u00e2linde, h\u00e2kim  davac\u0131ya eksikli\u011fi tamamlamas\u0131 i\u00e7in bir haftal\u0131k kesin s\u00fcre verir. Bu s\u00fcre  i\u00e7inde eksikli\u011fin tamamlanmamas\u0131 h\u00e2linde dava a\u00e7\u0131lmam\u0131\u015f  say\u0131l\u0131r.<\/p>\n
Har\u00e7 ve avans  \u00f6denmesi<\/h1>\n
MADDE 120-<\/strong> (1) Davac\u0131, yarg\u0131lama har\u00e7lar\u0131 ile her y\u0131l Adalet  Bakanl\u0131\u011f\u0131nca \u00e7\u0131kar\u0131lacak gider avans\u0131 tarifesinde belirlenecek olan tutar\u0131, dava  a\u00e7arken mahkeme veznesine yat\u0131rmak zorundad\u0131r.<\/p>\n
(2) Avans\u0131n yeterli olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n  dava s\u0131ras\u0131nda anla\u015f\u0131lmas\u0131 h\u00e2linde, mahkemece, bu eksikli\u011fin tamamlanmas\u0131 i\u00e7in  davac\u0131ya iki haftal\u0131k kesin s\u00fcre verilir.<\/p>\n
Belgelerin birlikte  verilmesi<\/strong><\/p>\n
MADDE  121-<\/strong> (1)  Dava dilek\u00e7esinde g\u00f6sterilen <\/strong>ve davac\u0131n\u0131n elinde bulunan belgelerin  as\u0131llar\u0131yla birlikte har\u00e7 ve vergiye tabi olmaks\u0131z\u0131n daval\u0131 say\u0131s\u0131ndan bir fazla  d\u00fczenlenmi\u015f \u00f6rneklerinin veya sadece \u00f6rneklerinin dilek\u00e7eye eklenerek, mahkemeye  verilmesi ve ba\u015fka yerlerden getirtilecek belge ve dosyalar i\u00e7in de bunlar\u0131n  bulunabilmesini sa\u011flay\u0131c\u0131 a\u00e7\u0131klaman\u0131n dilek\u00e7ede yer almas\u0131  zorunludur.<\/p>\n
Dava dilek\u00e7esinin  tebli\u011fi<\/strong><\/p>\n
MADDE 122-<\/strong> (1) Dava dilek\u00e7esi, mahkeme taraf\u0131ndan daval\u0131ya tebli\u011f  edilir. Daval\u0131n\u0131n iki hafta <\/strong>i\u00e7inde davaya cevap verebilece\u011fi tebli\u011f  zarf\u0131nda g\u00f6sterilir.<\/p>\n
Davan\u0131n geri  al\u0131nmas\u0131<\/strong><\/p>\n
MADDE 123- <\/strong>(1) <\/strong>Davac\u0131, h\u00fck\u00fcm kesinle\u015finceye kadar, ancak  daval\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131k r\u0131zas\u0131 ile davas\u0131n\u0131 geri alabilir.<\/p>\n
Tarafta irad\u00ee  de\u011fi\u015fiklik<\/strong><\/p>\n
MADDE 124- <\/strong>(1) Bir davada taraf de\u011fi\u015fikli\u011fi, ancak kar\u015f\u0131 taraf\u0131n  a\u00e7\u0131k r\u0131zas\u0131 ile m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.<\/p>\n
(2) Bu konuda kanunlarda yer alan  \u00f6zel h\u00fck\u00fcmler sakl\u0131d\u0131r.<\/p>\n
(3) Ancak, maddi bir hatadan  kaynaklanan veya d\u00fcr\u00fcstl\u00fck kural\u0131na ayk\u0131r\u0131 olmayan taraf de\u011fi\u015fikli\u011fi talebi,  kar\u015f\u0131 taraf\u0131n r\u0131zas\u0131 aranmaks\u0131z\u0131n h\u00e2kim taraf\u0131ndan kabul edilir.<\/p>\n
(4) Dava dilek\u00e7esinde taraf\u0131n  yanl\u0131\u015f veya eksik g\u00f6sterilmesi kabul edilebilir bir yan\u0131lg\u0131ya dayan\u0131yorsa, h\u00e2kim  kar\u015f\u0131 taraf\u0131n r\u0131zas\u0131n\u0131 aramaks\u0131z\u0131n taraf de\u011fi\u015fikli\u011fi talebini kabul edebilir. Bu  durumda h\u00e2kim, davan\u0131n taraf\u0131 olmaktan \u00e7\u0131kar\u0131lan ve aleyhine dava a\u00e7\u0131lmas\u0131na  sebebiyet vermeyen ki\u015fi lehine yarg\u0131lama giderlerine  h\u00fckmeder.<\/p>\n
Dava konusunun  devri<\/strong><\/p>\n
MADDE 125- <\/strong>(1) Davan\u0131n a\u00e7\u0131lmas\u0131ndan sonra, daval\u0131 taraf, dava  konusunu \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc bir ki\u015fiye devrederse, davac\u0131 a\u015fa\u011f\u0131daki yetkilerden birini  kullanabilir:<\/p>\n
a) \u0130sterse, devreden tarafla olan  davas\u0131ndan vazge\u00e7erek, dava konusunu devralm\u0131\u015f olan ki\u015fiye kar\u015f\u0131 davaya devam  eder. Bu takdirde davac\u0131 davay\u0131 kazan\u0131rsa, dava konusunu devreden ve devralan  yarg\u0131lama giderlerinden m\u00fcteselsilen sorumlu  olur.<\/p>\n
b) \u0130sterse, davas\u0131n\u0131 devreden taraf  hakk\u0131nda tazminat davas\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fcr.<\/p>\n
(2) Davan\u0131n a\u00e7\u0131lmas\u0131ndan sonra,  dava konusu davac\u0131 taraf\u0131ndan devredilecek olursa, devralm\u0131\u015f olan ki\u015fi,  g\u00f6r\u00fclmekte olan davada davac\u0131 yerine ge\u00e7er ve dava kald\u0131\u011f\u0131 yerden itibaren devam  eder.<\/p>\n
\u0130K\u0130NC\u0130  B\u00d6L\u00dcM<\/strong><\/p>\n
Cevap  Dilek\u00e7esi<\/strong><\/p>\n
Cevap dilek\u00e7esinin  verilmesi<\/strong><\/p>\n
MADDE 126-<\/strong> (1) <\/strong>Daval\u0131, cevap dilek\u00e7esini, davan\u0131n a\u00e7\u0131lm\u0131\u015f  oldu\u011fu mahkemeye verir.<\/p>\n
(2) Cevap dilek\u00e7esine davac\u0131 say\u0131s\u0131  kadar \u00f6rnek eklenir.<\/p>\n
(3) Cevap dilek\u00e7esi, havale  edildi\u011fi tarihte verilmi\u015f say\u0131l\u0131r.<\/p>\n
(4) Cevap dilek\u00e7esinin \u00f6rne\u011fi  mahkeme taraf\u0131ndan davac\u0131ya tebli\u011f edilir.<\/p>\n
Cevap dilek\u00e7esini verme  s\u00fcresi<\/strong><\/p>\n
MADDE 127- <\/strong>(1) Cevap dilek\u00e7esini verme s\u00fcresi, dava dilek\u00e7esinin  daval\u0131ya tebli\u011finden itibaren iki haftad\u0131r. Ancak, durum ve ko\u015fullara g\u00f6re cevap  dilek\u00e7esinin bu s\u00fcre i\u00e7inde haz\u0131rlanmas\u0131n\u0131n \u00e7ok zor yahut imk\u00e2ns\u0131z oldu\u011fu  durumlarda, yine bu s\u00fcre zarf\u0131nda mahkemeye ba\u015fvuran daval\u0131ya, bir defaya mahsus  olmak ve bir ay\u0131 ge\u00e7memek \u00fczere ek bir s\u00fcre verilebilir. Ek cevap s\u00fcresi talebi  hakk\u0131nda verilen karar taraflara derh\u00e2l bildirilir.<\/p>\n
S\u00fcresinde cevap dilek\u00e7esi  verilmemesinin sonucu<\/strong><\/p>\n
MADDE 128- <\/strong>(1) S\u00fcresi i\u00e7inde cevap dilek\u00e7esi vermemi\u015f olan daval\u0131,  davac\u0131n\u0131n dava dilek\u00e7esinde ileri s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc vak\u0131alar\u0131n tamam\u0131n\u0131 ink\u00e2r etmi\u015f  say\u0131l\u0131r. <\/strong><\/p>\n
Cevap dilek\u00e7esinin  i\u00e7eri\u011fi<\/strong><\/p>\n
MADDE 129-<\/strong> (1) <\/strong>Cevap dilek\u00e7esinde a\u015fa\u011f\u0131daki hususlar  bulunur:<\/p>\n
a) Mahkemenin ad\u0131.<\/p>\n
b) Davac\u0131 ile daval\u0131n\u0131n ad\u0131, soyad\u0131 ve  adresleri; daval\u0131 yurt d\u0131\u015f\u0131nda ise a\u00e7\u0131lan dava ile ilgili i\u015flemlere esas olmak  \u00fczere yurt i\u00e7inde g\u00f6sterece\u011fi bir adres.<\/p>\n
c) Daval\u0131n\u0131n T\u00fcrkiye Cumhuriyeti  kimlik numaras\u0131.<\/p>\n
\u00e7) Varsa, taraflar\u0131n kanuni  temsilcilerinin ve davac\u0131 vekilinin ad\u0131, soyad\u0131 ve adresleri.<\/p>\n
d) Daval\u0131n\u0131n savunmas\u0131n\u0131n dayana\u011f\u0131 olan b\u00fct\u00fcn vak\u0131alar\u0131n  s\u0131ra numaras\u0131 alt\u0131nda a\u00e7\u0131k \u00f6zetleri.<\/p>\n
e) Savunman\u0131n dayana\u011f\u0131 olarak ileri s\u00fcr\u00fclen her bir  vak\u0131an\u0131n hangi delillerle ispat edilece\u011fi.<\/p>\n
f) Dayan\u0131lan hukuki sebepler.<\/p>\n
g) A\u00e7\u0131k bir \u015fekilde talep sonucu.<\/p>\n
\u011f) Daval\u0131n\u0131n veya varsa kanuni temsilcisinin yahut  vekilinin imzas\u0131.<\/p>\n
(2) 121 inci madde h\u00fckm\u00fc cevap  dilek\u00e7esi hakk\u0131nda da uygulan\u0131r.<\/p>\n
Cevap dilek\u00e7esinde eksiklik  bulunmas\u0131<\/strong><\/p>\n
MADDE 130- <\/strong>(1) <\/strong>129 <\/em>uncu maddenin birinci f\u0131kras\u0131n\u0131n (a), (b), (c),  (\u00e7) ve (\u011f) bentlerinin cevap dilek\u00e7esinde eksik olmas\u0131 h\u00e2linde,  bunun giderilmesi i\u00e7in h\u00e2kim taraf\u0131ndan bir haftal\u0131k s\u00fcre verilir; eksikli\u011fin bu  s\u00fcre zarf\u0131nda da giderilmemesi h\u00e2linde cevap dilek\u00e7esi verilmemi\u015f say\u0131l\u0131r.<\/p>\n
Cevap dilek\u00e7esi verilmesinin  sonucu<\/strong><\/p>\n
MADDE 131- <\/strong>(1) <\/strong>Cevap dilek\u00e7esinin verilmesinden sonra, cevap  s\u00fcresi dolmam\u0131\u015f olsa bile ilk itirazlar ileri s\u00fcr\u00fclemez.<\/p>\n
Kar\u015f\u0131 dava a\u00e7\u0131labilmesinin \u015fartlar\u0131<\/strong><\/pre>\n
MADDE 132- <\/strong>(1) <\/strong>Kar\u015f\u0131 dava a\u00e7\u0131labilmesi i\u00e7in;<\/pre>\n
a) As\u0131l davan\u0131n a\u00e7\u0131lm\u0131\u015f ve h\u00e2len  g\u00f6r\u00fclmekte olmas\u0131,<\/p>\n
b) Kar\u015f\u0131 davada ileri s\u00fcr\u00fclecek  olan talep ile as\u0131l davada ileri s\u00fcr\u00fclen talep aras\u0131nda takas veya mahsup  ili\u015fkisinin bulunmas\u0131 yahut bu davalar aras\u0131nda ba\u011flant\u0131n\u0131n mevcut  olmas\u0131,<\/p>\n
\u015fartt\u0131r.<\/p>\n
(2) Belirtilen bu \u015fartlar  ger\u00e7ekle\u015fmeden kar\u015f\u0131 dava a\u00e7\u0131lacak olursa, mahkeme, talep \u00fczerine yahut resen,  kar\u015f\u0131 davan\u0131n as\u0131l davadan ayr\u0131lmas\u0131na; gerekiyorsa dosyan\u0131n g\u00f6revli mahkemeye  g\u00f6nderilmesine karar verir.<\/p>\n
(3) Kar\u015f\u0131 davaya kar\u015f\u0131, dava  a\u00e7\u0131lamaz.<\/p>\n
Kar\u015f\u0131 davan\u0131n a\u00e7\u0131lmas\u0131 ve s\u00fcresi<\/strong><\/pre>\n
MADDE 133- <\/strong>(1) <\/strong>Kar\u015f\u0131 dava, cevap dilek\u00e7esiyle veya esasa cevap s\u00fcresi i\u00e7inde ayr\u0131 bir dilek\u00e7e verilmek suretiyle a\u00e7\u0131l\u0131r.<\/pre>\n
(2) S\u00fcresinden sonra kar\u015f\u0131 dava a\u00e7\u0131lmas\u0131 h\u00e2linde, mahkeme davalar\u0131n ayr\u0131lmas\u0131na karar verir.<\/pre>\n
As\u0131l davan\u0131n sona ermesi<\/strong><\/pre>\n
MADDE 134- <\/strong>(1) <\/strong>As\u0131l davan\u0131n herhangi bir sebeple sona ermesi,  kar\u015f\u0131 davan\u0131n g\u00f6r\u00fcl\u00fcp karara ba\u011flanmas\u0131na engel olu\u015fturmaz.<\/p>\n
Uygulanacak h\u00fck\u00fcmler<\/strong><\/p>\n
MADDE 135- <\/strong>(1) Bu  Kanunun dava ile ilgili h\u00fck\u00fcmleri, aksine \u00f6zel d\u00fczenleme bulunmayan h\u00e2llerde,  kar\u015f\u0131 dava hakk\u0131nda da uygulan\u0131r.<\/p>\n
\u00dc\u00c7\u00dcNC\u00dc  B\u00d6L\u00dcM<\/strong><\/p>\n
Cevaba Cevap ve  \u0130kinci Cevap Dilek\u00e7esi<\/strong><\/p>\n
Taraflar\u0131n ikinci  dilek\u00e7eleri<\/strong><\/p>\n
MADDE 136- <\/strong>(1) Davac\u0131, cevap dilek\u00e7esinin kendisine tebli\u011finden  itibaren iki hafta <\/span>i\u00e7inde cevaba cevap dilek\u00e7esi; daval\u0131 da davac\u0131n\u0131n  cevab\u0131n\u0131n kendisine tebli\u011finden itibaren iki hafta i\u00e7inde ikinci cevap dilek\u00e7esi  verebilir.<\/p>\n
(2) Davac\u0131n\u0131n cevaba cevap,  daval\u0131n\u0131n da ikinci cevap dilek\u00e7esi hakk\u0131nda, dava ve cevap dilek\u00e7elerine  ili\u015fkin h\u00fck\u00fcmler, niteli\u011fine ayk\u0131r\u0131 d\u00fc\u015fmedi\u011fi s\u00fcrece k\u0131yasen uygulan\u0131r.<\/p>\n
D\u00d6RD\u00dcNC\u00dc B\u00d6L\u00dcM <\/strong><\/p>\n
\u00d6n  \u0130nceleme<\/strong><\/p>\n
\u00d6n incelemenin  kapsam\u0131<\/strong><\/p>\n
MADDE 137-<\/strong> (1) Dilek\u00e7elerin kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 verilmesinden sonra \u00f6n  inceleme yap\u0131l\u0131r. Mahkeme \u00f6n incelemede; dava \u015fartlar\u0131n\u0131 ve ilk itirazlar\u0131  inceler, uyu\u015fmazl\u0131k konular\u0131n\u0131 tam olarak belirler, haz\u0131rl\u0131k i\u015flemleri ile  taraflar\u0131n delillerini sunmalar\u0131 ve delillerin toplanmas\u0131 i\u00e7in gereken i\u015flemleri  yapar, taraflar\u0131n \u00fczerinde serbest\u00e7e tasarruf edebilece\u011fi davalarda onlar\u0131 sulhe te\u015fvik eder ve bu hususlar\u0131 tutana\u011fa ge\u00e7irir.<\/p>\n
(2) \u00d6n inceleme tamamlanmadan ve  gerekli kararlar al\u0131nmadan tahkikata ge\u00e7ilemez ve tahkikat i\u00e7in duru\u015fma g\u00fcn\u00fc  verilemez.<\/p>\n
Dava \u015fartlar\u0131 ve ilk  itirazlar hakk\u0131nda karar<\/h1>\n
MADDE 138-<\/strong> (1) Mahkeme, \u00f6ncelikle dava \u015fartlar\u0131 ve ilk itirazlar  hakk\u0131nda dosya \u00fczerinden karar verir; gerekti\u011fi takdirde karar\u0131n\u0131 vermeden \u00f6nce,  bu konuda taraflar\u0131 \u00f6n inceleme duru\u015fmas\u0131nda dinleyebilir.<\/p>\n
\u00d6n inceleme duru\u015fmas\u0131na davet<\/h4>\n
MADDE 139-<\/strong> (1) Mahkeme, dilek\u00e7elerin kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 verilmesinden ve  yukar\u0131daki maddelerde belirtilen incelemeyi tamamlad\u0131ktan sonra, \u00f6n inceleme  i\u00e7in bir duru\u015fma g\u00fcn\u00fc tespit ederek taraflara bildirir. \u00c7\u0131kar\u0131lacak davetiyede,  duru\u015fma davetiyesine ve sonu\u00e7lar\u0131na ili\u015fkin di\u011fer hususlar yan\u0131nda, taraflara  sulh i\u00e7in gerekli haz\u0131rl\u0131\u011f\u0131 yapmalar\u0131, duru\u015fmaya sadece taraflardan birinin  gelmesi ve yarg\u0131lamaya devam etmek istemesi durumunda, gelmeyen taraf\u0131n  yoklu\u011funda yap\u0131lan i\u015flemlere itiraz edemeyece\u011fi ve di\u011fer taraf\u0131n, onun  muvafakati olmadan iddia ve savunmas\u0131n\u0131 geni\u015fletebilece\u011fi yahut  de\u011fi\u015ftirebilece\u011fi ayr\u0131ca ihtar edilir.<\/p>\n
\u00d6n inceleme  duru\u015fmas\u0131<\/strong><\/p>\n
MADDE 140-<\/strong> (1) H\u00e2kim, \u00f6n inceleme duru\u015fmas\u0131nda, dava \u015fartlar\u0131 ve  ilk itirazlar hakk\u0131nda karar verebilmek i\u00e7in gerekli g\u00f6r\u00fcrse taraflar\u0131 dinler;  daha sonra, taraflar\u0131n iddia ve savunmalar\u0131 \u00e7er\u00e7evesinde, anla\u015ft\u0131klar\u0131 ve  anla\u015famad\u0131klar\u0131 hususlar\u0131 tek tek tespit eder.<\/p>\n
(2) Uyu\u015fmazl\u0131k konular\u0131n\u0131n  tespitinden sonra h\u00e2kim, taraflar\u0131 sulhe te\u015fvik eder;  bu konuda sonu\u00e7 al\u0131naca\u011f\u0131 kanaatine var\u0131rsa, bir defaya mahsus olmak \u00fczere yeni  bir duru\u015fma g\u00fcn\u00fc tayin eder.<\/p>\n
(3) \u00d6n inceleme duru\u015fmas\u0131n\u0131n  sonunda, taraflar\u0131n sulh faaliyetinden bir sonu\u00e7 al\u0131p almad\u0131klar\u0131, sonu\u00e7  alamad\u0131klar\u0131 takdirde anla\u015famad\u0131klar\u0131 hususlar\u0131n nelerden ibaret oldu\u011fu  tutanakla tespit edilir. Bu tutana\u011f\u0131n alt\u0131, duru\u015fmada haz\u0131r bulunan taraflarca  imzalan\u0131r. Tahkikat bu tutanak esas al\u0131nmak suretiyle  y\u00fcr\u00fct\u00fcl\u00fcr.<\/p>\n
(4) \u00d6n inceleme tek duru\u015fmada  tamamlan\u0131r. Zorunlu olan h\u00e2llerde bir defaya mahsus olmak \u00fczere yeni bir duru\u015fma  g\u00fcn\u00fc tayin edilir.<\/p>\n
(5) \u00d6n inceleme duru\u015fmas\u0131nda,  taraflara dilek\u00e7elerinde g\u00f6sterdikleri, ancak hen\u00fcz sunmad\u0131klar\u0131 belgeleri  mahkemeye sunmalar\u0131 veya ba\u015fka yerden getirtilecek belgelerin getirtilebilmesi  amac\u0131yla gereken a\u00e7\u0131klamay\u0131 yapmalar\u0131 i\u00e7in iki haftal\u0131k <\/strong>kesin s\u00fcre  verilir. Bu hususlar\u0131n verilen kesin s\u00fcre i\u00e7inde tam olarak yerine getirilmemesi  h\u00e2linde, o delile dayanmaktan vazge\u00e7ilmi\u015f say\u0131lmas\u0131na karar  verilir.<\/p>\n
\u0130ddia ve savunman\u0131n  geni\u015fletilmesi veya de\u011fi\u015ftirilmesi<\/h1>\n
MADDE 141-<\/strong> (1) Taraflar, cevaba cevap ve ikinci cevap dilek\u00e7eleri  ile serbest\u00e7e; \u00f6n inceleme a\u015famas\u0131nda ise ancak kar\u015f\u0131 taraf\u0131n a\u00e7\u0131k muvafakati  ile iddia veya savunmalar\u0131n\u0131 geni\u015fletebilir yahut de\u011fi\u015ftirebilirler. \u00d6n inceleme  duru\u015fmas\u0131na taraflardan biri mazeretsiz olarak gelmezse, gelen taraf onun  muvafakati aranmaks\u0131z\u0131n iddia veya savunmas\u0131n\u0131 geni\u015fletebilir yahut  de\u011fi\u015ftirebilir. \u00d6n inceleme a\u015famas\u0131n\u0131n tamamlanmas\u0131ndan sonra iddia veya savunma  geni\u015fletilemez yahut de\u011fi\u015ftirilemez.<\/p>\n
(2) \u0130ddia ve savunman\u0131n  geni\u015fletilip de\u011fi\u015ftirilmesi konusunda \u0131slah ve kar\u015f\u0131 taraf\u0131n a\u00e7\u0131k muvafakati  h\u00fck\u00fcmleri sakl\u0131d\u0131r.<\/p>\n
S\u00fcreler hakk\u0131nda  karar<\/strong><\/p>\n
MADDE 142-<\/strong> (1) \u00d6n inceleme duru\u015fmas\u0131 tamamland\u0131ktan sonra, h\u00e2kim  tahkikata ba\u015flamadan \u00f6nce, hak d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcc\u00fc s\u00fcreler ile zamana\u015f\u0131m\u0131 hakk\u0131ndaki itiraz  ve def\u2019ileri inceleyerek karara  ba\u011flar.<\/p>\n
BE\u015e\u0130NC\u0130 B\u00d6L\u00dcM <\/strong><\/p>\n
Tahkikat ve  Tahkikat S\u0131ras\u0131ndaki \u00d6zel Durumlar <\/strong><\/p>\n
B\u0130R\u0130NC\u0130 AYIRIM <\/strong><\/p>\n
Tahkikat<\/strong><\/p>\n
Tahkikat\u0131n  konusu<\/strong><\/p>\n
MADDE 143- <\/strong>(1) Taraflar\u0131n davada ileri s\u00fcrd\u00fckleri b\u00fct\u00fcn iddia ve  savunmalar birlikte incelenir.<\/p>\n
(2) H\u00e2kim, muhakemeyi  basitle\u015ftirmek veya k\u0131saltmak i\u00e7in resen veya taraflardan birinin talebi \u00fczerine  tahkikat\u0131n her a\u015famas\u0131nda iddia veya savunmalardan birinin veya bir k\u0131sm\u0131n\u0131n  di\u011ferinden \u00f6nce incelenmesine karar verebilir.<\/p>\n
Taraflar\u0131n  dinlenilmesi<\/strong><\/p>\n
MADDE 144- <\/strong>(1) Tahkikat a\u015famas\u0131nda mahkeme, her iki taraf\u0131 usul\u00fcne  uygun olarak davet edip, davada ileri s\u00fcr\u00fclen vak\u0131alar hakk\u0131nda  dinleyebilir.<\/p>\n
(2) Mahkemenin, dinlenilmek \u00fczere  mahkemeye gelmeleri i\u00e7in iki tarafa verece\u011fi s\u00fcre iki haftadan <\/strong>az olamaz.  Bu s\u00fcre, gerekti\u011finde, mahkemece resen <\/strong>veya iki taraftan birinin talebi  \u00fczerine uzat\u0131labilece\u011fi gibi k\u0131salt\u0131labilir.<\/p>\n
Sonradan delil  g\u00f6sterilmesi<\/strong><\/p>\n
MADDE 145-<\/strong> (1) Taraflar, Kanunda belirtilen s\u00fcreden sonra delil  g\u00f6steremezler. Ancak bir delilin sonradan ileri s\u00fcr\u00fclmesi yarg\u0131lamay\u0131 geciktirme  amac\u0131 ta\u015f\u0131m\u0131yorsa veya s\u00fcresinde ileri s\u00fcr\u00fclememesi ilgili taraf\u0131n kusurundan  kaynaklanm\u0131yorsa, mahkeme o delilin sonradan g\u00f6sterilmesine izin verebilir.<\/p>\n
Mevcut delillerle davan\u0131n  ayd\u0131nlanmas\u0131 <\/strong><\/p>\n
MADDE 146- <\/strong>(1) <\/strong>Mahkeme, taraflarca g\u00f6sterilmi\u015f olan <\/strong>delillerin incelenmesinden sonra, davan\u0131n muhakeme ve h\u00fck\u00fcm i\u00e7in yeterli  derecede ayd\u0131nland\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlarsa, tahkikat\u0131n bitti\u011fini kendilerine bildirir.<\/p>\n
\u0130K\u0130NC\u0130 AYIRIM <\/strong><\/p>\n
Duru\u015fma<\/strong><\/p>\n
Taraflar\u0131n duru\u015fmaya  daveti<\/strong><\/p>\n
MADDE 147- <\/strong>(1) <\/strong>Taraflar, \u00f6n inceleme a\u015famas\u0131n\u0131n  tamamlanmas\u0131ndan sonra tahkikat i\u00e7in duru\u015fmaya davet  edilir.<\/p>\n
(2) Taraflara g\u00f6nderilecek  davetiyede, belirlenen g\u00fcn ve saatte ge\u00e7erli bir \u00f6zr\u00fc olmadan mahkemede haz\u0131r  bulunmad\u0131klar\u0131 takdirde, duru\u015fmaya yokluklar\u0131nda devam edilece\u011fi ve yap\u0131lan  i\u015flemlere itiraz edemeyecekleri bildirilir.<\/p>\n
Mahkemenin \u00e7al\u0131\u015fma  zaman\u0131<\/strong><\/p>\n
MADDE 148- <\/strong>(1) Mahkemeler, resm\u00ee \u00e7al\u0131\u015fma g\u00fcn ve saatlerinde g\u00f6rev  yaparlar. Ancak, zorunluluk veya gecikmesinde zarar olan h\u00e2llerde, ke\u015fif,  delillerin tespiti ve g\u00fcnl\u00fck duru\u015fma listesinde yaz\u0131l\u0131 i\u015fler gibi i\u015flemlerin,  resm\u00ee tatil g\u00fcnlerinde veya \u00e7al\u0131\u015fma saatlerinin d\u0131\u015f\u0131nda da yap\u0131lmas\u0131na karar  verilebilir.<\/p>\n
Ses ve g\u00f6r\u00fcnt\u00fc  nakledilmesi yoluyla duru\u015fma icras\u0131<\/strong><\/p>\n
MADDE 149- <\/strong>(1) <\/strong>Mahkeme, taraflar\u0131n r\u0131zas\u0131 olmak \u015fart\u0131yla, kendilerinin veya vekillerinin,  ayn\u0131 anda ses ve (\u015eaban Abac\u0131) g\u00f6r\u00fcnt\u00fc nakledilmesi yoluyla bulunduklar\u0131 yerden duru\u015fmaya  kat\u0131lmalar\u0131na ve usul i\u015flemleri yapabilmelerine izin verebilir.<\/p>\n
(2)  Taraflar\u0131n r\u0131zas\u0131 olmak kayd\u0131yla, mahkeme; tan\u0131\u011f\u0131n, bilirki\u015finin, uzman\u0131n veya  bir taraf\u0131n dinlenilmesi esnas\u0131nda ba\u015fka bir yerde bulunmalar\u0131na izin verebilir.  Dinleme, ses ve g\u00f6r\u00fcnt\u00fc olarak ayn\u0131 anda duru\u015fma salonuna nakledilir.<\/p>\n
Taraflar\u0131n duru\u015fmaya gelmemesi,  sonu\u00e7lar\u0131 ve davan\u0131n a\u00e7\u0131lmam\u0131\u015f say\u0131lmas\u0131<\/strong><\/p>\n
MADDE 150- <\/strong>(1) Usul\u00fcne uygun \u015fekilde davet edilmi\u015f olan taraflar, <\/strong>duru\u015fmaya gelmedikleri veya gelip de davay\u0131 takip etmeyeceklerini  bildirdikleri takdirde dosyan\u0131n i\u015flemden kald\u0131r\u0131lmas\u0131na karar  verilir.<\/p>\n
(2)  Usul\u00fcne uygun \u015fekilde davet edilmi\u015f olan taraflardan biri duru\u015fmaya gelir,  di\u011feri gelmezse, gelen taraf\u0131n talebi \u00fczerine, yarg\u0131lamaya gelmeyen taraf\u0131n  yoklu\u011funda devam edilir veya dosya i\u015flemden kald\u0131r\u0131l\u0131r. Ge\u00e7erli bir \u00f6zr\u00fc  olmaks\u0131z\u0131n duru\u015fmaya gelmeyen taraf, yoklu\u011funda yap\u0131lan i\u015flemlere itiraz  edemez.<\/p>\n
(3)  Duru\u015fma g\u00fcn\u00fcn\u00fcn belli edilmesi i\u00e7in taraflar\u0131n ba\u015fvurmas\u0131 gereken h\u00e2llerde g\u00fcn  tespit ettirilmemi\u015fse, son i\u015flem tarihinden ba\u015flayarak bir ay ge\u00e7mekle dosya  i\u015flemden kald\u0131r\u0131l\u0131r.<\/p>\n
(4)  Dosyas\u0131 i\u015flemden kald\u0131r\u0131lm\u0131\u015f olan dava, i\u015flemden kald\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 tarihten  ba\u015flayarak \u00fc\u00e7 ay i\u00e7inde taraflardan birinin dilek\u00e7e ile ba\u015fvurusu \u00fczerine  yenilenebilir. Yenileme dilek\u00e7esi, duru\u015fma g\u00fcn, saat ve yeri ile birlikte  taraflara tebli\u011f edilir. Dosyan\u0131n i\u015flemden kald\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 tarihten ba\u015flayarak bir  ay ge\u00e7tikten sonra yenileme talebinde bulunulursa, yeniden har\u00e7 al\u0131n\u0131r, bu har\u00e7  yenileyen taraf\u00e7a \u00f6denir ve kar\u015f\u0131 tarafa y\u00fcklenemez. Bu \u015fekilde har\u00e7 verilerek  yenilenen dava, eski davan\u0131n devam\u0131 say\u0131l\u0131r.<\/p>\n
(5)  \u0130\u015flemden kald\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 tarihten ba\u015flayarak \u00fc\u00e7 ay i\u00e7inde yenilenmeyen davalar,  s\u00fcrenin doldu\u011fu g\u00fcn itibar\u0131yla a\u00e7\u0131lmam\u0131\u015f say\u0131l\u0131r ve mahkemece kendili\u011finden  karar verilerek kay\u0131t kapat\u0131l\u0131r.<\/p>\n
(6)  \u0130\u015flemden kald\u0131r\u0131lmas\u0131na karar verilmi\u015f ve sonradan yenilenmi\u015f olan dava, ilk  yenilenmeden sonra bir defadan fazla takipsiz b\u0131rak\u0131lamaz. Aksi h\u00e2lde dava  a\u00e7\u0131lmam\u0131\u015f say\u0131l\u0131r. <\/strong><\/p>\n
(7)  Hangi sebeple olursa olsun a\u00e7\u0131lmam\u0131\u015f say\u0131lan davadaki talep dahi vaki olmam\u0131\u015f  say\u0131l\u0131r.<\/p>\n
Duru\u015fma d\u00fczeni <\/strong><\/p>\n
MADDE  151- (<\/strong>1)  H\u00e2kim, duru\u015fman\u0131n d\u00fczenini bozan kimseyi, bunu yapmaktan men eder ve gerekirse,  avukatlar hari\u00e7, derh\u00e2l duru\u015fma salonundan \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131n\u0131  emreder.<\/p>\n
(2)  Bir kimse, ihtara ra\u011fmen mahkemenin d\u00fczenini bozar veya mahkeme huzurunda uygun  olmayan bir s\u00f6z s\u00f6ylemeye veya davran\u0131\u015fta bulunmaya devam ederse derh\u00e2l  yakalan\u0131r ve hakk\u0131nda d\u00f6rt g\u00fcne kadar disiplin hapsi uygulan\u0131r. Bu f\u0131kra h\u00fckm\u00fc  avukatlar hakk\u0131nda uygulanmaz.<\/p>\n
(3)  Mahkemenin d\u00fczenini bozan eylem veya mahkeme huzurunda s\u00f6ylenen uygun <\/strong>olmayan s\u00f6z veya davran\u0131\u015f, ayr\u0131ca bir su\u00e7 olu\u015fturuyor ise bu durum bir  tutanak ile Cumhuriyet ba\u015fsavc\u0131l\u0131\u011f\u0131na g\u00f6nderilir ve gerekiyorsa, avukatlar  hari\u00e7, fiili i\u015fleyenin tutuklanmas\u0131na da karar verilir.<\/p>\n
Soru  y\u00f6neltme<\/strong><\/p>\n
MADDE  152-<\/strong> (1)  Duru\u015fmaya kat\u0131lan taraf vekilleri; tan\u0131klara, bilirki\u015filere ve duru\u015fmaya  \u00e7a\u011fr\u0131lan di\u011fer ki\u015filere, duru\u015fma disiplinine uygun olarak do\u011frudan soru  y\u00f6neltebilirler. Taraflar ise h\u00e2kim arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla soru sorabilirler. Y\u00f6neltilen  soruya itiraz edildi\u011finde, sorunun y\u00f6neltilmesinin gerekip gerekmedi\u011fine h\u00e2kim  karar verir.<\/p>\n
(2) Toplu mahkemelerde,  h\u00e2kimlerden her biri, birinci f\u0131krada belirtilen ki\u015filere soru  sorabilir.<\/p>\n
Kay\u0131t ve yay\u0131n  yasa\u011f\u0131<\/strong><\/p>\n
MADDE 153- <\/strong>(1) <\/strong>Duru\u015fma s\u0131ras\u0131nda foto\u011fraf \u00e7ekilemez ve hi\u00e7bir \u015fekilde ses ve g\u00f6r\u00fcnt\u00fc kayd\u0131  yap\u0131lamaz. Ancak, dava dosyas\u0131nda sakl\u0131 kalmak kayd\u0131yla, yarg\u0131laman\u0131n zorunlu  k\u0131ld\u0131\u011f\u0131 h\u00e2llerde, mahkemece \u00e7ekim yap\u0131labilir ve kay\u0131t al\u0131nabilir. Bu \u015fekilde  yap\u0131lan \u00e7ekim ve kay\u0131tlar ile ki\u015filik haklar\u0131n\u0131 ilgilendiren konular\u0131 i\u00e7eren  dava dosyas\u0131 i\u00e7indeki her t\u00fcrl\u00fc belge ve tutanak, mahkemenin ve ilgili ki\u015filerin  a\u00e7\u0131k izni olmad\u0131k\u00e7a hi\u00e7bir yerde yay\u0131mlanamaz.<\/p>\n
(2)  Duru\u015fma s\u0131ras\u0131nda bu yasa\u011fa ayk\u0131r\u0131 davranan ki\u015fi hakk\u0131nda 151 inci <\/strong>madde  h\u00fckm\u00fc uygulan\u0131r.<\/p>\n
(3)  Kay\u0131t ve yay\u0131n yasa\u011f\u0131na ayk\u0131r\u0131 davranan ki\u015fi hakk\u0131nda, ayr\u0131ca T\u00fcrk Ceza  Kanununun 286 nc\u0131 maddesi h\u00fck\u00fcmleri  uygulan\u0131r.<\/p>\n
Tutanak<\/strong><\/p>\n
MADDE  154-<\/strong> (1)  H\u00e2kim, tahkikat ve yarg\u0131lama i\u015flemlerinin icras\u0131yla, iki taraf\u0131n ve di\u011fer  ilgililerin s\u00f6zl\u00fc a\u00e7\u0131klamalar\u0131n\u0131, gerekirse \u00f6zet olarak zab\u0131t k\u00e2tibi  arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla tutana\u011fa kaydettirir.<\/p>\n
(2)  Taraflar veya di\u011fer ilgililer s\u00f6zl\u00fc a\u00e7\u0131klamalar\u0131n\u0131 h\u00e2kimin izniyle do\u011frudan da  tutana\u011fa yazd\u0131rabilir.<\/p>\n
(3)  A\u015fa\u011f\u0131daki hususlar mutlak olarak tutana\u011fa yaz\u0131l\u0131r:<\/p>\n
a)  Mahkemenin ad\u0131, duru\u015fman\u0131n a\u00e7\u0131ld\u0131\u011f\u0131 yer, g\u00fcn ve saat.<\/p>\n
b)  H\u00e2kim, zab\u0131t k\u00e2tibi, haz\u0131r bulunan taraflar ve varsa vekilleri, kanuni  temsilcileri, fer\u2019\u00ee m\u00fcdahil ve terc\u00fcman\u0131n ad ve  soyadlar\u0131.<\/p>\n
c)  Yarg\u0131laman\u0131n aleni ya da gizli yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131.<\/p>\n
\u00e7)  Beyanda bulunana okunmak ve imzas\u0131 al\u0131nmak kayd\u0131yla ikrar, yeminin edas\u0131,  davan\u0131n geri al\u0131nmas\u0131na muvafakat, davadan feragat, davay\u0131 kabule <\/strong>ili\u015fkin  beyanlar ve sulh m\u00fczakereleri ile sonucu.<\/p>\n
d)  Beyanda bulunana okunmak kayd\u0131yla taraf, tan\u0131k, bilirki\u015fi veya uzman ki\u015fi  beyan\u0131.<\/p>\n
e)  Duru\u015fma d\u0131\u015f\u0131nda yap\u0131lan i\u015flemlerin \u00f6zeti.<\/p>\n
f)  Taraflar\u0131n sunduklar\u0131 belgelerin neler oldu\u011fu.<\/p>\n
g)  Taraflar\u0131n soru\u015fturmaya ili\u015fkin istekleri ile di\u011fer kanunlar\u0131n tutana\u011fa  yaz\u0131lmas\u0131n\u0131 emretti\u011fi konular.<\/p>\n
\u011f)  Ara kararlar\u0131 ve h\u00fckm\u00fcn sonucu.<\/p>\n
h)  Karar veya h\u00fckm\u00fcn a\u00e7\u0131klanma bi\u00e7imi.<\/p>\n
(4)  Tutanakta s\u00f6z\u00fc edilen veya dosyaya kondu\u011fu belirtilen belgeler de tutana\u011f\u0131n eki  say\u0131l\u0131r.<\/p>\n
(5) Tahkikat ve yarg\u0131lama s\u0131ras\u0131nda  yap\u0131lan i\u015flemler teknik ara\u00e7larla kayda al\u0131n\u0131rsa, bu durum bir tutanakla tespit  olunur.<\/p>\n
Tutana\u011f\u0131n imzalanmas\u0131 ve  imza atamayanlar\u0131n durumu<\/strong><\/p>\n
MADDE  155-<\/strong> (1)  Tutanak, h\u00e2kim ve zab\u0131t k\u00e2tibi taraf\u0131ndan derh\u00e2l  imzalan\u0131r.<\/p>\n
(2)  Tutana\u011fa imza atamayacak durumda olan kimsenin parmak izi al\u0131n\u0131r, bunun hangi  parma\u011fa ait oldu\u011fu belirtilir. Ancak elinde parmak bulunmayanlar, imza yerine  m\u00fch\u00fcr veya \u00f6zel i\u015faret kullanabilirler.<\/p>\n
Tutana\u011f\u0131n ispat  g\u00fcc\u00fc<\/strong><\/p>\n
MADDE  156-<\/strong> (1)  \u00d6n inceleme, tahkikat ve yarg\u0131lama i\u015flemleri, ancak tutanakla ispat olunabilir.<\/p>\n
Zab\u0131t k\u00e2tibi  bulundurulmas\u0131 zorunlulu\u011fu<\/strong><\/p>\n
MADDE 157- <\/strong>(1)  Mahkemede veya mahkeme d\u0131\u015f\u0131nda h\u00e2kim huzuruyla yap\u0131lacak b\u00fct\u00fcn i\u015flemlerde zab\u0131t  k\u00e2tibinin haz\u0131r bulunmas\u0131 zorunludur.<\/p>\n
(2) Hukuki veya fiil\u00ee engellerle  zab\u0131t k\u00e2tibi g\u00f6rev yapamayacak durumda olur ve i\u015fin gecikmesinde sak\u0131nca bulunursa, g\u00f6revin  niteli\u011fine uygun yemin ettirilmek ko\u015fuluyla, ba\u015fka bir kimse, zab\u0131t k\u00e2tibi  olarak g\u00f6revlendirilebilir.<\/p>\n
Tutanak \u00f6rne\u011fi  verilmesi<\/strong><\/p>\n
MADDE  158-<\/strong> (1)  Tutanaklar\u0131n tamam\u0131 veya bir k\u0131sm\u0131n\u0131n \u00f6rnekleri, talep h\u00e2linde taraflara veya  fer\u2019\u00ee m\u00fcdahile verilir. Bu \u00f6rneklere mahkemenin m\u00fchr\u00fc  bas\u0131l\u0131r ve asl\u0131na uygun oldu\u011fu yaz\u0131 i\u015fleri m\u00fcd\u00fcr\u00fc taraf\u0131ndan imza olunarak  onaylan\u0131r.<\/p>\n
(2)  Tutana\u011f\u0131n eki niteli\u011finde bulunan ve gizlilik karar\u0131 kapsam\u0131nda kalan belgelerin  \u00f6rne\u011fi ancak h\u00e2kimin izni ile verilebilir.<\/p>\n
Dosyaya belge konulmas\u0131  ve dosyan\u0131n ba\u015fka yere g\u00f6nderilmesi<\/strong><\/p>\n
MADDE 159- <\/strong>(1) Dava  ile ilgili mahkemeye sunulan her t\u00fcrl\u00fc dilek\u00e7e ve belge h\u00e2kim veya yaz\u0131 i\u015fleri  m\u00fcd\u00fcr\u00fcne havale ettirildikten sonra, zab\u0131t k\u00e2tibi taraf\u0131ndan dosyas\u0131na  konulur.<\/p>\n
(2)  Dosyan\u0131n ba\u015fka bir resm\u00ee mercie g\u00f6nderilmesi gerekti\u011finde, h\u00e2kim resen veya  talep \u00fczerine dosyada yer alan bir belgenin asl\u0131 yerine onayl\u0131 bir \u00f6rne\u011finin  g\u00f6nderilmesine karar verebilir.<\/p>\n
Dizi  listesi<\/strong><\/p>\n
MADDE  160-<\/strong> (1) <\/strong>Zab\u0131t k\u00e2tibi, dosya i\u00e7indeki her t\u00fcr belgeyi g\u00f6steren bir dizi  listesi d\u00fczenlemek zorundad\u0131r. Dosyaya ibraz edilen veya \u00e7\u0131kar\u0131lan belgeler  derh\u00e2l bu listeye kaydedilir.<\/p>\n
Dosyan\u0131n taraflar ve  ilgililerce incelenmesi<\/strong><\/p>\n
MADDE 161- <\/strong>(1)  Zab\u0131t k\u00e2tibinin g\u00f6zetimi alt\u0131nda taraflar veya fer\u2019\u00ee  m\u00fcdahil, dava dosyas\u0131n\u0131 inceleyebilir. Dava ile ilgili olanlar da bunu  ispatlamak kayd\u0131 ve h\u00e2kimin izniyle dosyay\u0131 inceleyebilir.<\/p>\n
(2)  Gizli olarak saklanmas\u0131na karar verilen belge ve tutanaklar\u0131n incelenebilmesi  h\u00e2kimin a\u00e7\u0131k iznine ba\u011fl\u0131d\u0131r.<\/p>\n
Dosyan\u0131n h\u00e2kimin  incelemesine haz\u0131r tutulmas\u0131<\/strong><\/p>\n
MADDE 162-<\/strong> (1) Zab\u0131t k\u00e2tibi, yarg\u0131lamadan evvel ve gerekti\u011fi  h\u00e2llerde dava dosyas\u0131n\u0131 incelenmek i\u00e7in h\u00e2kime vermek ve zaman\u0131nda eksiksiz  almak ile g\u00f6revlidir.<\/p>\n
\u00dc\u00c7\u00dcNC\u00dc  AYIRIM<\/strong><\/p>\n
\u00d6n Sorun ve  Bekletici Sorun<\/strong><\/p>\n
\u00d6n sorunun ileri s\u00fcr\u00fclmesi<\/strong><\/p>\n
MADDE 163-<\/strong> (1)  Yarg\u0131lama s\u0131ras\u0131nda, davaya ili\u015fkin bir \u00f6n sorun ortaya \u00e7\u0131karsa, ilgili taraf,  bunu dilek\u00e7e vermek suretiyle yahut duru\u015fma s\u0131ras\u0131nda s\u00f6zl\u00fc olarak ileri  s\u00fcrebilir.<\/p>\n
\u00d6n sorunun incelenmesi<\/strong><\/p>\n
MADDE 164-<\/strong> (1)  H\u00e2kim, taraflardan birinin ileri s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc \u00f6n sorunu incelemeye de\u011fer bulursa,  belirleyece\u011fi s\u00fcre i\u00e7inde, varsa delilleriyle birlikte cevab\u0131n\u0131 bildirmesi i\u00e7in  di\u011fer tarafa tefhim veya tebli\u011f eder.<\/p>\n
(2) \u00d6n sorun hakk\u0131nda iki taraf  aras\u0131nda uyu\u015fmazl\u0131k varsa, h\u00e2kim gerekirse taraflar\u0131 davet edip dinledikten  sonra karar\u0131n\u0131 verir.<\/p>\n
(3) H\u00e2kim, \u00f6n sorun hakk\u0131ndaki  karar\u0131n\u0131 taraflara tefhim veya tebli\u011f eder.<\/p>\n
Bekletici sorun<\/strong><\/p>\n
MADDE 165-<\/strong> (1)  Bir davada h\u00fck\u00fcm verilebilmesi, ba\u015fka bir davaya, idari makam\u0131n tespitine yahut  dava konusuyla ilgili bir hukuki ili\u015fkinin mevcut olup olmad\u0131\u011f\u0131na k\u0131smen veya  tamamen ba\u011fl\u0131 ise mahkemece o davan\u0131n sonu\u00e7lanmas\u0131na veya idari makam\u0131n karar\u0131na  kadar yarg\u0131lama bekletilebilir.<\/p>\n
(2) Bir davan\u0131n incelenmesi ve  sonu\u00e7land\u0131r\u0131lmas\u0131 ba\u015fka bir davan\u0131n veya idari makam\u0131n \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fcne ba\u011fl\u0131 ise  mahkeme, ilgili tarafa g\u00f6revli mahkemeye veya idari makama ba\u015fvurmas\u0131 i\u00e7in uygun  bir s\u00fcre verir. Bu s\u00fcre i\u00e7inde g\u00f6revli mahkemeye veya idari makama  ba\u015fvurulmad\u0131\u011f\u0131 takdirde, ilgili taraf bu husustaki iddias\u0131ndan vazge\u00e7mi\u015f  say\u0131larak esas dava hakk\u0131nda karar verilir.<\/p>\n
D\u00d6RD\u00dcNC\u00dc AYIRIM <\/strong><\/p>\n
Davalar\u0131n  Birle\u015ftirilmesi ve Ayr\u0131lmas\u0131 <\/strong><\/p>\n
Davalar\u0131n  birle\u015ftirilmesi<\/p>\n
MADDE 166- (1) Ayn\u0131 yarg\u0131 \u00e7evresinde yer alan  ayn\u0131 d\u00fczey ve s\u0131fattaki hukuk mahkemelerinde a\u00e7\u0131lm\u0131\u015f davalar, aralar\u0131nda  ba\u011flant\u0131 bulunmas\u0131 durumunda, davan\u0131n her a\u015famas\u0131nda, talep \u00fczerine veya  kendili\u011finden ilk davan\u0131n a\u00e7\u0131ld\u0131\u011f\u0131 mahkemede birle\u015ftirilebilir. Birle\u015ftirme  karar\u0131, ikinci davan\u0131n a\u00e7\u0131ld\u0131\u011f\u0131 mahkemece verilir  ve bu karar, di\u011fer mahkemeyi ba\u011flar.<\/p>\n
(2)  Davalar, ayr\u0131 yarg\u0131 \u00e7evrelerinde yer alan ayn\u0131 d\u00fczey ve s\u0131fattaki hukuk  mahkemelerinde a\u00e7\u0131lm\u0131\u015f ise ba\u011flant\u0131 sebebiyle birle\u015ftirme ikinci davan\u0131n  a\u00e7\u0131ld\u0131\u011f\u0131 mahkemeden talep edilebilir. Birinci davan\u0131n a\u00e7\u0131ld\u0131\u011f\u0131 mahkeme, talebin  kabul\u00fc ile davalar\u0131n birle\u015ftirilmesine ili\u015fkin karar\u0131n kesinle\u015fmesinden  itibaren, bununla ba\u011fl\u0131d\u0131r.<\/p>\n
(3)  Birle\u015ftirme karar\u0131, derh\u00e2l ilk davan\u0131n a\u00e7\u0131ld\u0131\u011f\u0131 mahkemeye bildirilir.<\/p>\n
(4)  Davalar\u0131n ayn\u0131 veya birbirine benzer sebeplerden do\u011fmas\u0131 ya da biri hakk\u0131nda  verilecek h\u00fckm\u00fcn di\u011ferini etkileyecek nitelikte bulunmas\u0131 durumunda, ba\u011flant\u0131  var say\u0131l\u0131r.<\/p>\n
(5)  \u0130stinaf incelemesi ayr\u0131 dairelerde yap\u0131lmas\u0131 gereken davalar\u0131n da bu madde  h\u00fckm\u00fcne g\u00f6re birle\u015ftirilmesine karar verilebilir. Bu h\u00e2lde istinaf incelemesi,  birle\u015ftirilen davalarda uyu\u015fmazl\u0131\u011f\u0131 do\u011furan as\u0131l hukuki ili\u015fkiye ait karar\u0131  inceleyen b\u00f6lge adliye mahkemesi dairesinde yap\u0131l\u0131r.<\/p>\n
Davalar\u0131n  ayr\u0131lmas\u0131<\/p>\n
MADDE 167- (1) Mahkeme, yarg\u0131laman\u0131n iyi bir  \u015fekilde y\u00fcr\u00fct\u00fclmesini sa\u011flamak i\u00e7in, birlikte a\u00e7\u0131lm\u0131\u015f veya sonradan  birle\u015ftirilmi\u015f davalar\u0131n ayr\u0131lmas\u0131na, davan\u0131n her a\u015famas\u0131nda, talep \u00fczerine veya  kendili\u011finden karar verebilir. Bu durumda mahkeme, ayr\u0131lmas\u0131na karar verilen  davalara bakmaya devam eder.<\/p>\n
Kanun  yollar\u0131<\/p>\n
MADDE 168- (1) Ayn\u0131 yarg\u0131 \u00e7evresinde yer alan  ayn\u0131 d\u00fczey ve s\u0131fattaki hukuk mahkemelerinde g\u00f6r\u00fclmekte olan davalar y\u00f6n\u00fcnden  verilen birle\u015ftirme ve ay\u0131rma hususundaki ilk derece mahkemesi kararlar\u0131na kar\u015f\u0131  istinaf yoluna; b\u00f6lge adliye mahkemesi kararlar\u0131 hakk\u0131nda ise temyiz yoluna,  ancak h\u00fck\u00fcmle birlikte gidilebilir. \u015eu kadar ki, bu husus tek ba\u015f\u0131na, b\u00f6lge  adliye mahkemesinde h\u00fckm\u00fcn kald\u0131r\u0131larak esastan incelenme; Yarg\u0131tayda ise bozma sebebi te\u015fkil etmez.<\/p>\n
BE\u015e\u0130NC\u0130 AYIRIM <\/strong><\/p>\n
\u0130sticvap <\/strong><\/p>\n
Konusu<\/strong><\/p>\n
MADDE 169- <\/strong>(1) Mahkeme, kendili\u011finden veya talep \u00fczerine taraflardan  her birinin isticvab\u0131na karar verebilir.<\/p>\n
(2) \u0130sticvap, davan\u0131n temelini  olu\u015fturan vak\u0131alar ve onunla ili\u015fkisi bulunan hususlar hakk\u0131nda  olur.<\/p>\n
\u0130sticvap olunacak ki\u015filerin  belirlenmesi<\/strong><\/p>\n
MADDE 170- <\/strong>(1) T\u00fczel ki\u015filer ad\u0131na, temsil yetkisine sahip kimseler  isticvap olunur.<\/p>\n
(2)  Ergin olmayan veya k\u0131s\u0131tl\u0131 bir kimse ad\u0131na yap\u0131lm\u0131\u015f bir i\u015fleme ili\u015fkin olarak, o  ki\u015finin kanuni m\u00fcmessili isticvap olunur.<\/p>\n
(3)  Ergin olmayan veya k\u0131s\u0131tl\u0131 kimselere bizzat dava hakk\u0131 tan\u0131nan h\u00e2llerde, ikinci  f\u0131kra h\u00fckm\u00fc uygulanmaz.<\/p>\n
\u0130sticvap olunacak taraf\u0131n davet  edilmesi<\/strong><\/p>\n
MADDE 171- <\/strong>(1) \u0130sticvab\u0131na karar verilen kimseye bizzat davetiye  g\u00f6nderilir ve belirlenen g\u00fcn ve saatte isticvap olunmak \u00fczere haz\u0131r bulunmas\u0131  gerekti\u011fi belirtilir. Davetiyede, ayr\u0131ca, isticvap konusu vak\u0131alar g\u00f6sterilir;  ilgili taraf\u0131n ge\u00e7erli bir \u00f6zr\u00fc olmaks\u0131z\u0131n gelmedi\u011fi veya gelip de sorulara  cevap vermedi\u011fi takdirde, isticvap konusu vak\u0131alar\u0131 ikrar etmi\u015f say\u0131laca\u011f\u0131  ihtar\u0131 da yap\u0131l\u0131r.<\/p>\n
(2) \u00c7a\u011fr\u0131lan taraf \u00f6z\u00fcrs\u00fcz olarak  gelmedi\u011fi veya gelip de sorular\u0131 cevaps\u0131z b\u0131rakt\u0131\u011f\u0131 takdirde, mahkemece sorulan  vak\u0131alar ikrar edilmi\u015f say\u0131l\u0131r.<\/p>\n
Bizzat isticvap  olunma<\/strong><\/p>\n
MADDE<\/strong> 172<\/strong>– (1) \u0130sticvap olunacak kimsenin bizzat  gelmesi gereklidir. Ancak, isticvap olunacak ki\u015fi, mahkemenin bulundu\u011fu il  d\u0131\u015f\u0131nda oturuyor ve bulundu\u011fu yerde ayn\u0131 anda ses ve g\u00f6r\u00fcnt\u00fc nakledilmesi yolu  ile isticvap olunmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn de\u011fil ise istinabe yolu ile isticvap  olunur.<\/p>\n
(2)  \u0130sticvap olunacak kimse hastal\u0131k, sakatl\u0131k veya benzeri sebeplerle mahkemeye  bizzat gelemeyecek durumda ise bulundu\u011fu yerde isticvap  olunur.<\/p>\n
\u0130sticvab\u0131n  yap\u0131lmas\u0131<\/strong><\/p>\n
MADDE 173- <\/strong>(1) \u0130sticvab\u0131na karar verilen kimse bizzat isticvap  olunur.<\/p>\n
(2) H\u00e2kim, isticvaba ba\u015flamadan  \u00f6nce isticvap olunan <\/strong>tarafa ger\u00e7e\u011fi s\u00f6ylemesi gerekti\u011fi hususunu  hat\u0131rlat\u0131r.<\/p>\n
(3) \u0130sticvap esnas\u0131nda, kar\u015f\u0131 taraf  ve taraf vekilleri haz\u0131r bulunabilirler.<\/p>\n
(4) \u0130sticvap olunan taraf,  mahkemenin izni olmad\u0131k\u00e7a, yaz\u0131l\u0131 notlar kullanamaz.<\/p>\n
Tutanak  d\u00fczenlenmesi<\/strong><\/p>\n
MADDE 174- <\/strong>(1) \u0130sticvap sonunda bir tutanak d\u00fczenlenir. \u0130sticvap  olunan taraf\u00e7a yap\u0131lan a\u00e7\u0131klamalar, sorulan sorular ve verilen cevaplar tutana\u011fa  yaz\u0131l\u0131r. Tutanak taraflar huzurunda okunduktan sonra alt\u0131 isticvap olunan tarafa  imzalat\u0131l\u0131r. \u0130sticvap olunan taraf hakl\u0131 bir gerek\u00e7e g\u00f6stermeksizin tutana\u011f\u0131  imzalamaktan ka\u00e7\u0131n\u0131rsa, bu durum h\u00e2kim taraf\u0131ndan tutanakla tespit olunur.<\/p>\n
K\u0131yasen uygulanacak  h\u00fck\u00fcmler<\/strong><\/p>\n
MADDE 175- <\/strong>(1) <\/strong>Tan\u0131kl\u0131\u011fa ili\u015fkin 249, 250, 259 il\u00e2 263 \u00fcnc\u00fc  madde h\u00fck\u00fcmleri niteli\u011fine ayk\u0131r\u0131 d\u00fc\u015fmedi\u011fi s\u00fcrece isticvapta da  uygulan\u0131r.<\/p>\n
ALTINCI AYIRIM <\/strong><\/p>\n
Islah ve Maddi  Hatalar\u0131n D\u00fczeltilmesi <\/strong><\/p>\n
Kapsam\u0131 ve  say\u0131s\u0131<\/strong><\/p>\n
MADDE 176- <\/strong>(1) Taraflardan her biri, yapm\u0131\u015f oldu\u011fu usul i\u015flemlerini  k\u0131smen veya tamamen \u0131slah edebilir.<\/p>\n
(2) Ayn\u0131 davada, taraflar ancak bir  kez \u0131slah yoluna ba\u015fvurabilir.<\/p>\n
Islah\u0131n zaman\u0131 ve  \u015fekli<\/strong><\/p>\n
MADDE 177- <\/strong>(1) Islah, tahkikat\u0131n sona ermesine kadar  yap\u0131labilir.<\/p>\n
(2) Islah, s\u00f6zl\u00fc veya yaz\u0131l\u0131 olarak  yap\u0131labilir. Kar\u015f\u0131 taraf duru\u015fmada haz\u0131r de\u011filse veya \u0131slah talebi duru\u015fma  d\u0131\u015f\u0131nda yap\u0131l\u0131yorsa, bu yaz\u0131l\u0131 talep veya tutanak \u00f6rne\u011fi, haber vermek amac\u0131yla  kar\u015f\u0131 tarafa bildirilir.<\/p>\n
Islah sebebiyle ortaya \u00e7\u0131kan  yarg\u0131lama giderleri ve kar\u015f\u0131 taraf\u0131n zarar\u0131n\u0131n \u00f6denmesi<\/strong><\/p>\n
MADDE 178-<\/strong> (1) Islah eden taraf, \u0131slah sebebiyle ge\u00e7ersiz h\u00e2le  gelen i\u015flemler i\u00e7in yap\u0131lan yarg\u0131lama giderleri ile <\/strong>kar\u015f\u0131 taraf\u0131n  u\u011frad\u0131\u011f\u0131 ve u\u011frayabilece\u011fi zararlar\u0131 kar\u015f\u0131lamak \u00fczere h\u00e2kimin takdir edece\u011fi  teminat\u0131, bir hafta i\u00e7inde, mahkeme veznesine yat\u0131rmak zorundad\u0131r. Aksi h\u00e2lde,  \u0131slah yap\u0131lmam\u0131\u015f say\u0131l\u0131r.<\/p>\n
(2) Kar\u015f\u0131 taraf\u0131n zarar\u0131n\u0131n kesin  olarak tespit edilmesinden sonra, mahkeme veznesine yat\u0131r\u0131lan miktar eksikse  tamamlatt\u0131r\u0131l\u0131r, fazla ise iade edilir.<\/p>\n
Islah\u0131n etkisi<\/strong><\/p>\n
MADDE 179-<\/strong> (1) <\/strong>Islah, bunu yapan taraf\u0131n te\u015fmil edece\u011fi  noktadan itibaren, b\u00fct\u00fcn usul i\u015flemlerinin yap\u0131lmam\u0131\u015f say\u0131lmas\u0131 sonucunu  do\u011furur.<\/p>\n
(2) Ancak ikrar, tan\u0131k ifadeleri,  bilirki\u015fi rapor ve beyanlar\u0131, ke\u015fif ve isticvap tutanaklar\u0131, yerine getirilmi\u015f  olan veya hen\u00fcz yerine getirilmemi\u015f olmakla beraber, kar\u015f\u0131 taraf\u0131n yerine  getirece\u011fini \u0131slahtan \u00f6nce bildirmi\u015f olmas\u0131 ko\u015fuluyla, yeminin teklifi, reddi  veya iadesi \u0131slah ile ge\u00e7ersiz k\u0131l\u0131namaz.<\/p>\n
(3) \u015eu kadar ki, \u0131slahtan sonra  yap\u0131lacak tahkikat sonucuna g\u00f6re, bu i\u015flemlerin g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde tutulmas\u0131  gerekmiyorsa, bunlar da yap\u0131lmam\u0131\u015f say\u0131l\u0131r.<\/p>\n
Davan\u0131n tamamen  \u0131slah\u0131<\/strong><\/p>\n
MADDE 180- <\/strong>(1) Davas\u0131n\u0131 tamamen \u0131slah etti\u011fini bildiren taraf, bu  bildirimden itibaren bir hafta i\u00e7inde yeni bir dava dilek\u00e7esi vermek zorundad\u0131r.  Aksi h\u00e2lde, \u0131slah hakk\u0131 kullan\u0131lm\u0131\u015f say\u0131l\u0131r ve \u0131slah hi\u00e7 yap\u0131lmam\u0131\u015f gibi davaya  devam edilir.<\/p>\n
K\u0131smen \u0131slah<\/strong><\/p>\n
MADDE 181- <\/strong>(1) K\u0131smen \u0131slaha ba\u015fvuran <\/strong>tarafa, \u0131slah etti\u011fi  usul i\u015flemini yapmas\u0131 i\u00e7in bir haftal\u0131k s\u00fcre verilir. Bu s\u00fcre i\u00e7inde \u0131slah  edilen i\u015flem yap\u0131lmazsa, \u0131slah hi\u00e7 yap\u0131lmam\u0131\u015f gibi davaya devam  edilir.<\/p>\n
K\u00f6t\u00fcniyetli<\/strong> \u0131slah<\/strong><\/p>\n
MADDE 182-<\/strong> (1) Islah\u0131n davay\u0131 uzatmak veya kar\u015f\u0131 taraf\u0131 rahats\u0131z  etmek gibi k\u00f6t\u00fcniyetli d\u00fc\u015f\u00fcncelerle yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 deliller  veya belirtilerle anla\u015f\u0131l\u0131rsa, mahkeme, \u0131slah\u0131 dikkate almadan karar verir.  Ayr\u0131ca h\u00e2kim, k\u00f6t\u00fcniyetle \u0131slaha ba\u015fvuran\u0131, kar\u015f\u0131  taraf\u0131n bu y\u00fczden u\u011frad\u0131\u011f\u0131 b\u00fct\u00fcn zararlar\u0131n\u0131 \u00f6demeye ve be\u015fy\u00fcz T\u00fcrk Liras\u0131ndan be\u015fbin T\u00fcrk  Liras\u0131na kadar disiplin para cezas\u0131na mahk\u00fbm eder.<\/p>\n
Maddi hatalar\u0131n  d\u00fczeltilmesi<\/strong><\/p>\n
MADDE 183- <\/strong>(1) Taraflar\u0131n veya mahkemenin dava dosyas\u0131nda bulunan  belgelerdeki a\u00e7\u0131k yaz\u0131 ve hesap hatalar\u0131, karar verilinceye kadar  d\u00fczeltilebilir. Taraflardan birinin yaz\u0131 veya hesap hatas\u0131n\u0131 d\u00fczeltmesi sonucu  yarg\u0131lama uzam\u0131\u015fsa, yarg\u0131lama giderlerinin belirlenmesinde bu durum da dikkate  al\u0131n\u0131r.<\/p>\n
ALTINCI  B\u00d6L\u00dcM<\/strong><\/p>\n
Tahkikat\u0131n Sona  Ermesi ve S\u00f6zl\u00fc Yarg\u0131lama<\/strong><\/p>\n
Tahkikat\u0131n sona ermesi <\/strong><\/p>\n
MADDE 184- <\/strong>(1)  H\u00e2kim, taraflar\u0131n iddia ve savunmalar\u0131yla toplanan delilleri inceledikten sonra,  duru\u015fmada haz\u0131r bulunan taraflara tahkikat\u0131n t\u00fcm\u00fc hakk\u0131nda a\u00e7\u0131klama  yapabilmeleri i\u00e7in s\u00f6z verir.<\/p>\n
(2) Mahkeme taraflar\u0131n  tahkikat\u0131n t\u00fcm\u00fc hakk\u0131ndaki a\u00e7\u0131klamalar\u0131ndan sonra, tahkikat\u0131 gerektiren bir  husus kalmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcrse, tahkikat\u0131n bitti\u011fini taraflara tefhim eder. <\/strong><\/p>\n
Toplu mahkemelerde tahkikat\u0131n  sona ermesi<\/strong><\/p>\n
MADDE 185- <\/strong>(1) Toplu mahkemelerde, tahkikat\u0131 yapmakla  g\u00f6revlendirilen h\u00e2kim, tahkikat\u0131n tamamland\u0131\u011f\u0131 kanaatine var\u0131rsa, taraflar\u0131n  davan\u0131n t\u00fcm\u00fc hakk\u0131nda a\u00e7\u0131klama yapabilmeleri i\u00e7in dosyay\u0131 mahkeme ba\u015fkan\u0131na  verir.<\/p>\n
(2) Toplu mahkeme, ger\u00e7e\u011fin  ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131 i\u00e7in gerekli g\u00f6r\u00fcrse tahkikat i\u00e7in g\u00f6revlendirilen h\u00e2kim  taraf\u0131ndan dinlenen tan\u0131klar\u0131 ve bilirki\u015fiyi tekrar \u00e7a\u011f\u0131r\u0131p dinleyebilece\u011fi  gibi, davan\u0131n maddi vak\u0131alar\u0131 hakk\u0131nda g\u00f6sterilen ve mahkemeye verilememi\u015f veya  getirtilmemi\u015f olan delillerin verilmesini veya getirtilmesini de  kararla\u015ft\u0131rabilir. Kurul, eksik g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc tahkikat\u0131 kendisi tamamlayabilece\u011fi gibi  h\u00e2kimlerden birine de verebilir.<\/p>\n
(3) Toplu mahkeme, <\/strong>taraflar\u0131n tahkikat\u0131n t\u00fcm\u00fc hakk\u0131ndaki a\u00e7\u0131klamalar\u0131ndan sonra, tahkikat\u0131  gerektiren bir husus kalmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcrse, tahkikat\u0131n bitti\u011fini tefhim eder. <\/strong><\/p>\n
S\u00f6zl\u00fc yarg\u0131lama<\/strong><\/p>\n
MADDE 186-<\/strong> (1) Mahkeme, tahkikat\u0131n bitiminden sonra, s\u00f6zl\u00fc  yarg\u0131lama ve h\u00fck\u00fcm i\u00e7in tayin olacak g\u00fcn ve saatte mahkemede haz\u0131r bulunmalar\u0131n\u0131  sa\u011flamak amac\u0131yla iki taraf\u0131 davet eder. Taraflara \u00e7\u0131kart\u0131lacak olan davetiyede,  belirlenen g\u00fcn ve saatte mahkemede haz\u0131r bulunmad\u0131klar\u0131 takdirde yokluklar\u0131nda  h\u00fck\u00fcm verilece\u011fi hususu bildirilir.<\/p>\n
(2) S\u00f6zl\u00fc yarg\u0131lamada mahkeme,  taraflara son s\u00f6zlerini sorar ve h\u00fckm\u00fcn\u00fc verir.<\/p>\n
D\u00d6RD\u00dcNC\u00dc  KISIM<\/strong><\/p>\n
\u0130spat ve  Deliller<\/strong><\/p>\n
B\u0130R\u0130NC\u0130  B\u00d6L\u00dcM<\/strong><\/p>\n
Genel  H\u00fck\u00fcmler<\/strong><\/p>\n
\u0130spat\u0131n konusu<\/h1>\n
MADDE 187-<\/strong> (1) \u0130spat\u0131n konusunu taraflar\u0131n \u00fczerinde anla\u015famad\u0131klar\u0131  ve uyu\u015fmazl\u0131\u011f\u0131n \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fcnde etkili olabilecek \u00e7eki\u015fmeli vak\u0131alar olu\u015fturur ve bu  vak\u0131alar\u0131n ispat\u0131 i\u00e7in delil g\u00f6sterilir.<\/p>\n
(2) Herkes\u00e7e bilinen vak\u0131alarla,  ikrar edilmi\u015f vak\u0131alar \u00e7eki\u015fmeli say\u0131lmaz. <\/strong><\/p>\n
\u0130krar <\/em><\/h2>\n
MADDE 188<\/strong>– (1) <\/strong>Taraflar\u0131n veya vekillerinin mahkeme \u00f6n\u00fcnde  ikrar ettikleri vak\u0131alar, \u00e7eki\u015fmeli olmaktan \u00e7\u0131kar ve ispat\u0131  gerekmez.<\/p>\n
(2) Maddi bir hatadan  kaynaklanmad\u0131k\u00e7a ikrardan d\u00f6n\u00fclemez.<\/p>\n
(3) Sulh g\u00f6r\u00fc\u015fmeleri s\u0131ras\u0131nda  yap\u0131lan ikrar taraflar\u0131 ba\u011flamaz.<\/p>\n
\u0130spat hakk\u0131 <\/em><\/h2>\n
MADDE 189<\/strong>– (1) Taraflar, kanunda belirtilen s\u00fcre ve usule uygun  olarak ispat hakk\u0131na sahiptir.<\/p>\n
(2) Hukuka ayk\u0131r\u0131 olarak  elde edilmi\u015f olan deliller, mahkeme taraf\u0131ndan bir vak\u0131an\u0131n ispat\u0131nda dikkate  al\u0131namaz.<\/p>\n
(3) Kanunun belirli  delillerle ispat\u0131n\u0131 emretti\u011fi hususlar, ba\u015fka delillerle ispat  olunamaz.<\/p>\n
(4) Bir vak\u0131an\u0131n ispat\u0131  i\u00e7in g\u00f6sterilen delilin caiz olup olmad\u0131\u011f\u0131na mahkemece karar  verilir.<\/p>\n
\u0130spat y\u00fck\u00fc<\/strong><\/p>\n
MADDE 190- <\/strong>(1) <\/strong>\u0130spat y\u00fck\u00fc, kanunda \u00f6zel bir d\u00fczenleme  bulunmad\u0131k\u00e7a, iddia edilen vak\u0131aya ba\u011flanan hukuki sonu\u00e7tan kendi lehine hak  \u00e7\u0131karan tarafa aittir.<\/p>\n
(2) Kanuni bir karineye dayanan  taraf, sadece karinenin temelini olu\u015fturan vak\u0131aya ili\u015fkin ispat y\u00fck\u00fc  alt\u0131ndad\u0131r. Kanunda \u00f6ng\u00f6r\u00fclen istisnalar d\u0131\u015f\u0131nda, kar\u015f\u0131 taraf, kanuni karinenin  aksini ispat edebilir.<\/p>\n
Kar\u015f\u0131 ispat <\/em><\/h2>\n
MADDE 191- <\/strong>(1) Di\u011fer taraf, ispat y\u00fck\u00fcn\u00fc ta\u015f\u0131yan taraf\u0131n iddias\u0131n\u0131n  do\u011fru olmad\u0131\u011f\u0131 hakk\u0131nda delil sunabilir. Kar\u015f\u0131 ispat faaliyeti i\u00e7in delil sunan  taraf, ispat y\u00fck\u00fcn\u00fc \u00fczerine alm\u0131\u015f say\u0131lmaz.<\/p>\n
Kanunda d\u00fczenlenmemi\u015f deliller <\/strong><\/p>\n
MADDE 192-<\/strong> (1) Kanunun belirli bir delille ispat zorunlulu\u011funu  \u00f6ng\u00f6rmedi\u011fi h\u00e2llerde, Kanunda d\u00fczenlenmemi\u015f olan di\u011fer delillere de  ba\u015fvurulabilir.<\/p>\n
Delil s\u00f6zle\u015fmesi<\/h4>\n
MADDE 193<\/strong>– (1) Taraflar yaz\u0131l\u0131 olarak veya mahkeme \u00f6n\u00fcnde tutana\u011fa  ge\u00e7irilecek imzal\u0131 beyanlar\u0131yla kanunda belirli delillerle ispat\u0131 \u00f6ng\u00f6r\u00fclen  vak\u0131alar\u0131n ba\u015fka delil veya delillerle ispat\u0131n\u0131 kararla\u015ft\u0131rabilecekleri gibi;  belirli delillerle ispat\u0131 \u00f6ng\u00f6r\u00fclmeyen vak\u0131alar\u0131n da sadece belirli delil veya  delillerle ispat\u0131n\u0131 kabul edebilirler.<\/p>\n
(2) Taraflardan birinin ispat  hakk\u0131n\u0131n kullan\u0131m\u0131n\u0131 imk\u00e2ns\u0131z k\u0131lan veya fevkalade g\u00fc\u00e7le\u015ftiren delil  s\u00f6zle\u015fmeleri ge\u00e7ersizdir.<\/p>\n
Somutla\u015ft\u0131rma y\u00fck\u00fc ve delillerin g\u00f6sterilmesi <\/em><\/h2>\n
MADDE 194<\/strong>– (1) Taraflar, dayand\u0131klar\u0131 vak\u0131alar\u0131, ispata elveri\u015fli  \u015fekilde somutla\u015ft\u0131rmal\u0131d\u0131rlar.<\/p>\n
(2) Taraflar\u0131n, dayand\u0131klar\u0131  delilleri ve hangi delilin hangi vak\u0131an\u0131n ispat\u0131 i\u00e7in g\u00f6sterildi\u011fini a\u00e7\u0131k\u00e7a  belirtmeleri zorunludur.<\/p>\n
Ba\u015fka yerden getirtilecek deliller<\/h4>\n
MADDE 195<\/strong>– (1) Taraflar\u0131n ellerinde bulunmayan ve incelenmesine  karar verilen delillerin getirtilmesi i\u00e7in, mahkemece ilgili resm\u00ee makam ve  mercilerle \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc ki\u015filere bu husus bildirilir. Mahkemeye getirtilmesi m\u00fcmk\u00fcn  olmayan deliller, bulundu\u011fu yerde incelenebilir veya  dinlenebilir.<\/p>\n
Delilden vazge\u00e7me <\/strong><\/p>\n
MADDE 196-<\/strong> (1) <\/strong>Delil g\u00f6steren taraf, kar\u015f\u0131 taraf\u0131n a\u00e7\u0131k izni  olmad\u0131k\u00e7a, o delile dayanmaktan vazge\u00e7emez.<\/p>\n
Delillerin incelenmesi ve istinabe<\/h4>\n
MADDE 197<\/strong>– (1) <\/strong>Kanunda belirtilen h\u00e2ller d\u0131\u015f\u0131nda, deliller  davaya bakan mahkeme huzurunda, m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011fu kadar birlikte ve ayn\u0131 duru\u015fmada  incelenir. Zorunlu h\u00e2llerde, baz\u0131 delillerin incelenmesi ba\u015fka bir duru\u015fmaya  b\u0131rak\u0131labilir.<\/p>\n
(2) Ba\u015fka yerde bulunan ve  mahkemeye getirilemeyen deliller, o yerde istinabe yoluyla toplanabilir.<\/p>\n
(3) Delillerin incelenmesi veya  beyanlar\u0131n dinlenmesi s\u0131ras\u0131nda taraflar, istinabe olunan mahkemede haz\u0131r  bulunabilir ve delillerle ilgili a\u00e7\u0131klama haklar\u0131n\u0131 kullanabilirler. Bu hususu  sa\u011flamak i\u00e7in, taraflara incelemenin yap\u0131laca\u011f\u0131 tarih ve yer bildirilir. Bu  davet \u00fczerine taraflar istinabe olunan mahkemede haz\u0131r bulunmasalar dahi  deliller incelenir veya beyanlar dinlenir.<\/p>\n
Delillerin de\u011ferlendirilmesi <\/strong><\/p>\n
MADDE 198<\/strong>– (1) Kanuni istisnalar d\u0131\u015f\u0131nda h\u00e2kim delilleri serbest\u00e7e  de\u011ferlendirir.<\/p>\n
\u0130K\u0130NC\u0130 B\u00d6L\u00dcM <\/strong><\/p>\n
Belge ve  Senet<\/strong><\/p>\n
Belge<\/strong><\/p>\n
MADDE 199-<\/strong> (1) Uyu\u015fmazl\u0131k konusu vak\u0131alar\u0131 ispata elveri\u015fli yaz\u0131l\u0131  veya bas\u0131l\u0131 metin, senet, \u00e7izim, plan, kroki, foto\u011fraf, film, g\u00f6r\u00fcnt\u00fc veya ses  kayd\u0131 gibi veriler ile elektronik ortamdaki veriler ve bunlara benzer bilgi  ta\u015f\u0131y\u0131c\u0131lar\u0131 bu Kanuna g\u00f6re belgedir.<\/p>\n
Senetle ispat  zorunlulu\u011fu<\/strong><\/p>\n
MADDE 200- <\/strong>(1) Bir hakk\u0131n do\u011fumu, d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fclmesi, devri,  de\u011fi\u015ftirilmesi, yenilenmesi, ertelenmesi, ikrar\u0131 ve itfas\u0131 amac\u0131yla yap\u0131lan  hukuki i\u015flemlerin, yap\u0131ld\u0131klar\u0131 zamanki miktar veya de\u011ferleri ikibinbe\u015fy\u00fcz T\u00fcrk Liras\u0131n\u0131 ge\u00e7ti\u011fi takdirde senetle ispat  olunmas\u0131 gerekir. Bu hukuki i\u015flemlerin miktar veya de\u011feri \u00f6deme veya bor\u00e7tan  kurtarma gibi bir nedenle ikibinbe\u015fy\u00fcz T\u00fcrk Liras\u0131ndan  a\u015fa\u011f\u0131 d\u00fc\u015fse bile senetsiz ispat olunamaz.<\/p>\n
(2) Bu madde uyar\u0131nca senetle  ispat\u0131 gereken hususlarda birinci f\u0131kradaki d\u00fczenleme hat\u0131rlat\u0131larak kar\u015f\u0131  taraf\u0131n a\u00e7\u0131k muvafakati h\u00e2linde tan\u0131k dinlenebilir.<\/p>\n
Senede kar\u015f\u0131 tan\u0131kla ispat  yasa\u011f\u0131 <\/strong><\/p>\n
MADDE 201- <\/strong>(1) Senede ba\u011fl\u0131 her \u00e7e\u015fit iddiaya kar\u015f\u0131 ileri s\u00fcr\u00fclen ve  senedin h\u00fck\u00fcm ve kuvvetini ortadan kald\u0131racak veya azaltacak nitelikte bulunan  hukuki i\u015flemler ikibinbe\u015fy\u00fcz T\u00fcrk Liras\u0131ndan az bir  miktara ait olsa bile tan\u0131kla ispat olunamaz.<\/p>\n
Delil ba\u015flang\u0131c\u0131<\/strong><\/p>\n
MADDE 202- <\/strong>(1) Senetle ispat zorunlulu\u011fu bulunan h\u00e2llerde delil  ba\u015flang\u0131c\u0131 bulunursa tan\u0131k dinlenebilir.<\/p>\n
(2) Delil ba\u015flang\u0131c\u0131, iddia konusu  hukuki i\u015flemin tamamen ispat\u0131na yeterli olmamakla birlikte, s\u00f6z konusu hukuki  i\u015flemi muhtemel g\u00f6steren ve kendisine kar\u015f\u0131 ileri s\u00fcr\u00fclen kimse veya temsilcisi  taraf\u0131ndan verilmi\u015f veya g\u00f6nderilmi\u015f belgedir.<\/p>\n
Senetle ispat zorunlulu\u011funun  istisnalar\u0131<\/strong><\/p>\n
MADDE 203- <\/strong>(1) A\u015fa\u011f\u0131daki h\u00e2llerde tan\u0131k  dinlenebilir:<\/p>\n
a) Altsoy ve \u00fcstsoy, karde\u015fler,  e\u015fler, kay\u0131nbaba, kaynana ile gelin ve damat aras\u0131ndaki  i\u015flemler.<\/p>\n
b) \u0130\u015fin niteli\u011fine ve taraflar\u0131n  durumlar\u0131na g\u00f6re, senede ba\u011flanmamas\u0131 team\u00fcl olarak yerle\u015fmi\u015f bulunan hukuki  i\u015flemler.<\/p>\n
c) Yang\u0131n, deniz kazas\u0131, deprem  gibi senet al\u0131nmas\u0131nda imk\u00e2ns\u0131zl\u0131k veya ola\u011fan\u00fcst\u00fc g\u00fc\u00e7l\u00fck bulunan h\u00e2llerde  yap\u0131lan i\u015flemler.<\/p>\n
\u00e7) Hukuki i\u015flemlerde irade  bozuklu\u011fu ile a\u015f\u0131r\u0131 yararlanma iddialar\u0131.<\/p>\n
d) Hukuki i\u015flemlere ve senetlere  kar\u015f\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc ki\u015filerin muvazaa iddialar\u0131.<\/p>\n
e) Bir senedin sahibi elinde  beklenmeyen bir olay veya zorlay\u0131c\u0131 bir nedenle yahut usul\u00fcne g\u00f6re teslim edilen  bir memur elinde veya noterlikte herhangi bir \u015fekilde kayboldu\u011fu kan\u0131s\u0131n\u0131  kuvvetlendirecek delil veya emarelerin bulunmas\u0131 h\u00e2li.<\/p>\n
\u0130lamlar\u0131n ve resm\u00ee senetlerin  ispat g\u00fcc\u00fc<\/strong><\/p>\n
MADDE 204- <\/strong>(1) \u0130lamlar ile d\u00fczenleme \u015feklindeki noter senetleri,  sahteli\u011fi ispat olunmad\u0131k\u00e7a kesin delil say\u0131l\u0131rlar.<\/p>\n
(2) \u0130lgililerin beyan\u0131na  dayan\u0131larak noterlerin tasdik ettikleri senetlerle di\u011fer yetkili memurlar\u0131n  g\u00f6revleri i\u00e7inde usul\u00fcne uygun olarak d\u00fczenledikleri belgeler, aksi  ispatlan\u0131ncaya kadar kesin delil say\u0131l\u0131rlar.<\/p>\n
(3) Mahkeme, yukar\u0131daki belgelerden  biri hakk\u0131nda \u015f\u00fcphe uyand\u0131ran bir h\u00e2l g\u00f6r\u00fcrse, ilgili daireden a\u00e7\u0131klama  isteyebilir.<\/p>\n
Adi senetlerin ispat  g\u00fcc\u00fc<\/strong><\/p>\n
MADDE 205- <\/strong>(1) Mahkeme huzurunda ikrar olunan veya mahkemece ink\u00e2r  edenden sad\u0131r oldu\u011fu kabul edilen adi senetler, aksi ispat edilmedik\u00e7e kesin  delil say\u0131l\u0131rlar.<\/p>\n
(2) Usul\u00fcne g\u00f6re g\u00fcvenli  elektronik imza ile olu\u015fturulan elektronik veriler, senet h\u00fckm\u00fcndedir.<\/p>\n
(3) H\u00e2kim, mahkemeye  delil olarak sunulan elektronik imzal\u0131 belgenin, g\u00fcvenli elektronik imza ile  olu\u015fturulmu\u015f olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 resen inceler.<\/p>\n
\u0130mza atamayanlar\u0131n  durumu<\/strong><\/p>\n
MADDE 206- <\/strong>(1) \u0130mza atamayanlar\u0131n m\u00fch\u00fcr veya bir alet ya da parmak  izi kullanmak suretiyle yapacaklar\u0131 hukuki i\u015flemleri i\u00e7eren belgelerin senet  niteli\u011fini ta\u015f\u0131yabilmesi, noterler taraf\u0131ndan d\u00fczenleme bi\u00e7iminde  olu\u015fturulmas\u0131na ba\u011fl\u0131d\u0131r.<\/p>\n
(2) \u0130mza atamayan kimselerin,  c\u00fczdanla i\u015f yapmay\u0131 usul edinmi\u015f kurulu\u015flarla olan i\u015flemlerde kullanacaklar\u0131  m\u00fch\u00fcr, kaz\u0131nm\u0131\u015f imza, i\u015faret veya parmak izinin, i\u015flemin ba\u015flang\u0131c\u0131nda hesap  defterine veya c\u00fczdan\u0131na bas\u0131lm\u0131\u015f olmas\u0131 veya \u00f6nceden noterde bir \u00f6rne\u011fi  saklanmak \u00fczere onanm\u0131\u015f bulunmas\u0131 yeterli olup, her i\u015flemde ayr\u0131ca onamaya ba\u011fl\u0131  de\u011fildir.<\/p>\n
(3) Yukar\u0131da belirtilen h\u00fck\u00fcmler  dairesinde noterlerce d\u00fczenlenecek olan senetler i\u00e7in ilgilisinden har\u00e7, vergi  ve de\u011ferli k\u00e2\u011f\u0131t bedeli al\u0131nmaz.<\/p>\n
Senette \u00e7\u0131k\u0131nt\u0131, kaz\u0131nt\u0131 ve  silinti<\/strong><\/p>\n
MADDE 207- <\/strong>(1) <\/strong>Senetteki \u00e7\u0131k\u0131nt\u0131, kaz\u0131nt\u0131 veya silinti ayr\u0131ca  onanmam\u0131\u015fsa, ink\u00e2r h\u00e2linde g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde tutulmaz. Bu t\u00fcr \u00e7\u0131k\u0131nt\u0131, kaz\u0131nt\u0131 veya  silinti mahkemece senedin ge\u00e7erlili\u011fine ve anlam\u0131na etkili olacak nitelikte  g\u00f6r\u00fcl\u00fcrse, senet k\u0131smen veya tamamen h\u00fck\u00fcms\u00fcz say\u0131labilir.<\/p>\n
Yaz\u0131 veya imza ink\u00e2r\u0131<\/h1>\n
MADDE 208- <\/strong>(1) <\/strong>Taraflardan biri, kendisi taraf\u0131ndan  d\u00fczenlendi\u011fi iddia edilen bir belgedeki yaz\u0131 veya imzay\u0131 ink\u00e2r etmek isterse,  sahtelik iddias\u0131nda bulunmal\u0131d\u0131r; aksi h\u00e2lde belge, aleyhine delil olarak  kullan\u0131l\u0131r.<\/p>\n
(2) Bir belgenin sahteli\u011fi iddia  edildi\u011finde, belgenin mahkemeye verildi\u011fi tarih yaz\u0131l\u0131p m\u00fch\u00fcrlenerek, saklanmas\u0131  i\u00e7in mahkemece gerekli tedbirler al\u0131n\u0131r.<\/p>\n
(3) Bir belgenin sahteli\u011fini iddia  eden kimse, bunu ayn\u0131 mahkemede \u00f6n sorun \u015feklinde ileri s\u00fcrebilece\u011fi gibi, bu  konuda ayr\u0131 bir dava da a\u00e7abilir.<\/p>\n
(4) Resm\u00ee bir senetteki yaz\u0131 veya  imzay\u0131 ink\u00e2r eden taraf\u0131n bu iddias\u0131, ancak ilgili evraka resmiyet kazand\u0131ran  ki\u015fiyi de taraf g\u00f6stererek a\u00e7aca\u011f\u0131 ayr\u0131 bir davada incelenip karara  ba\u011flanabilir. As\u0131l davaya bakan h\u00e2kim, gerekirse bu konuda imza veya yaz\u0131y\u0131  ink\u00e2r eden tarafa, dava a\u00e7mas\u0131 i\u00e7in iki haftal\u0131k <\/strong>kesin bir s\u00fcre  verir.<\/p>\n
Yaz\u0131 veya imza ink\u00e2r\u0131n\u0131n  sonucu<\/strong><\/h2>\n
MADDE 209- <\/strong>(1) Adi bir senetteki yaz\u0131 veya imza ink\u00e2r edildi\u011finde,  bu konuda bir karar verilinceye kadar, o senet herhangi bir i\u015fleme esas  al\u0131namaz.<\/p>\n
(2) Resm\u00ee senetlerdeki yaz\u0131 veya  imza ink\u00e2r edildi\u011finde, senetteki yaz\u0131 veya imzan\u0131n sahteli\u011fi, ancak mahkeme  karar\u0131yla sabit olursa, bu senet herhangi bir i\u015fleme esas  al\u0131namaz.<\/p>\n
(3) Senede dayan\u0131larak verilmi\u015f  olan ihtiyati tedbir, o senet hakk\u0131ndaki sahtelik iddias\u0131ndan etkilenmez ve  gerekti\u011finde senet sahibi haklar\u0131n\u0131n korunmas\u0131 i\u00e7in yeni tedbirler talep  edebilir.<\/p>\n
G\u00fcvenli elektronik imzal\u0131  belgenin ink\u00e2r\u0131<\/strong><\/p>\n
MADDE 210- <\/strong>(1) G\u00fcvenli elektronik imzayla olu\u015fturulmu\u015f verinin  ink\u00e2r\u0131 h\u00e2linde, h\u00e2kim taraf\u0131ndan veriyi ink\u00e2r eden taraf dinlendikten sonra bir  kanaate var\u0131lamam\u0131\u015fsa, bilirki\u015fi incelemesine ba\u015fvurulur.<\/p>\n
Sahtelik  incelemesi<\/strong><\/p>\n
MADDE 211- <\/strong>(1) Bir belgenin sahteli\u011finin iddia edilmesi durumunda,  bu hususta kar\u015f\u0131 taraf\u0131n a\u00e7\u0131klamalar\u0131 da dikkate al\u0131narak, a\u015fa\u011f\u0131daki s\u0131ra ile  inceleme yap\u0131larak \u00f6ncelikle karar verilir:<\/p>\n
a) H\u00e2kim, yaz\u0131 veya imzay\u0131 ink\u00e2r  eden taraf\u0131 isticvap ettikten sonra bir kanaat edinememi\u015fse, huzurda bu ki\u015fiye  yaz\u0131 yazd\u0131r\u0131p imza att\u0131rmak suretiyle elde etti\u011fi belge ve di\u011fer delilleri  de\u011ferlendirir. H\u00e2kim, sahtelik konusunda ba\u015fka bir incelemeye gerek duymadan  karar verebilecek durumda ise gerek\u00e7esini a\u00e7\u0131k\u00e7a belirtmek suretiyle, senedin  sahteli\u011fi hakk\u0131nda bir karar verir. \u0130sticvap i\u00e7in mahkemeye davet edilen <\/strong>taraf, belirtilen g\u00fcnde haz\u0131r bulunmad\u0131\u011f\u0131 takdirde, ink\u00e2r etmi\u015f oldu\u011fu  belgedeki yaz\u0131 veya imzay\u0131 ikrar etmi\u015f say\u0131l\u0131r; bu husus kendisine \u00e7\u0131kart\u0131lacak  davetiyede ayr\u0131ca ihtar edilir.<\/p>\n
b) (a) bendi h\u00fckm\u00fcne g\u00f6re yapt\u0131\u011f\u0131  incelemeye ra\u011fmen, h\u00e2kimde sahtelik konusunda kesin bir kanaat olu\u015fmam\u0131\u015fsa,  bilirki\u015fi incelemesine karar verir. Bilirki\u015fi incelemesinden \u00f6nce, mevcutsa, o  tarafa ait olan kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rma yapmaya elveri\u015fli yaz\u0131 ve imzalar, ilgili  yerlerden getirtilir. Bilirki\u015fi, bu yaz\u0131 ve imzalarla, o mahkemede elde edilen  yaz\u0131 ve imzalar\u0131 esas alarak inceleme yapar. Bilirki\u015fi, inceleme i\u00e7in gerekli  g\u00f6r\u00fcrse, kendi huzurunda taraf\u0131n yeniden yaz\u0131 yazmas\u0131 veya imza atmas\u0131n\u0131  mahkemeden talep edebilir.<\/p>\n
Sahte senedin  iptali<\/strong><\/p>\n
MADDE 212-<\/strong> (1) Bir senedin sahte oldu\u011funa dair karar  kesinle\u015ftikten sonra, senedin alt\u0131na sahte oldu\u011fu yaz\u0131larak senet iptal olunur.  Resm\u00ee senetlerde, senedin ilgili dairedeki asl\u0131 da bu yolla iptal edilir.<\/h2>\n
Haks\u0131z yere sahtelik iddias\u0131 <\/strong><\/p>\n
MADDE 213- <\/strong>(1) Sahtelik iddias\u0131 sonunda haks\u0131z \u00e7\u0131kan taraf k\u00f6t\u00fcniyetli ise bu sebeple ertelenen her bir duru\u015fma i\u00e7in  celse harc\u0131na ve talep h\u00e2linde bu sebeple di\u011fer taraf\u0131n u\u011frad\u0131\u011f\u0131 zararlar\u0131  tazmin etmeye mahk\u00fbm edilir.<\/p>\n
(2) Resm\u00ee senetteki imza veya yaz\u0131  ink\u00e2r edildi\u011finde, yukar\u0131daki har\u00e7 miktar\u0131 iki kat\u0131 olarak  uygulan\u0131r.<\/p>\n
(3) Bilirki\u015fi incelemesi  yap\u0131lmas\u0131na karar verilmesinden \u00f6nce, taraflar\u0131n sahteli\u011fe ili\u015fkin iddialar\u0131ndan  vazge\u00e7meleri h\u00e2linde, h\u00e2kim, tazminattan indirim yapabilece\u011fi gibi tazminata  h\u00fckmetmeyebilir.<\/p>\n
Sahtelik hakk\u0131nda hukuk ve  ceza mahkemesi kararlar\u0131n\u0131n etkisi<\/strong><\/h2>\n
MADDE  214-<\/strong> <\/em>(1) Belgenin sahte olmad\u0131\u011f\u0131na dair hukuk  mahkemesince verilen karar kesinle\u015ftikten sonra, s\u00f6z konusu belge hakk\u0131nda ceza  mahkemesinde de sahtelik iddias\u0131 dinlenmez.<\/h2>\n
(2) Ceza mahkemesince belgeyi  d\u00fczenleyen hakk\u0131nda ceza verilmesine yer olmad\u0131\u011f\u0131 ya da beraat karar\u0131 verilmi\u015f  olmas\u0131, hukuk mahkemesinin belgenin sahteli\u011fini incelemesini  engellemez.<\/p>\n
Belgelerin halefler aleyhine  kullan\u0131lmas\u0131<\/strong><\/p>\n
MADDE 215- <\/strong>(1) Bir kimsenin aleyhine delil olarak kullan\u0131labilecek  belgeler, o kimsenin halefleri aleyhine <\/strong>de delil te\u015fkil eder.<\/p>\n
Mahkemece belge asl\u0131n\u0131n  istenmesi ve geri verilmesi<\/strong><\/h2>\n
MADDE 216-<\/strong> (1) Belgenin sadece \u00f6rne\u011finin mahkemeye verildi\u011fi  durumlarda, mahkeme kendili\u011finden veya taraflardan birinin talebi \u00fczerine  belgenin asl\u0131n\u0131n verilmesini de isteyebilir.<\/p>\n
(2) Belgenin asl\u0131n\u0131 elinde  bulunduran taraf, \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc ki\u015fi veya resm\u00ee makamlar, istenmesi h\u00e2linde bunu  mahkemeye vermek zorundad\u0131r.<\/p>\n
(3) Mahkeme, belge asl\u0131n\u0131n  verilmesi durumunda, belgenin saklanmas\u0131 i\u00e7in gerekli tedbirleri al\u0131r veya  istendi\u011finde tekrar verilmek \u00fczere belgeyi ibraz edene geri  verebilir.<\/p>\n
(4) Taraflardan biri elindeki  belgenin asl\u0131n\u0131 mahkemeye verirse, bu belgenin geri verilmesini talep edebilir.  Bu takdirde h\u00e2kim, belgenin asl\u0131n\u0131n verilip verilmeyece\u011fine karar verir. Geri  verilmesine karar verildi\u011finde, asl\u0131na uygun oldu\u011fu mahkeme m\u00fchr\u00fc ve yaz\u0131 i\u015fleri  m\u00fcd\u00fcr\u00fcn\u00fcn imzas\u0131yla onanm\u0131\u015f \u00f6rne\u011fi dosyaya konur.<\/p>\n
 Belge asl\u0131n\u0131n ibraz\u0131 usul\u00fc<\/strong><\/h2>\n
MADDE 217-<\/strong> (1) Bir ki\u015fi veya kurumun elinde bulunup  mahkemeye teslim edilmesi gereken belgenin asl\u0131 istendi\u011finde, ki\u015fi veya kurumun  bulundu\u011fu ya da belgenin teslim edilece\u011fi yerdeki asliye mahkemesi taraf\u0131ndan  \u00f6rne\u011fi onaylanarak asl\u0131  mahkemeye g\u00f6nderilir yahut teslim edilir.<\/h2>\n
(2) Mahkemece onaylanm\u0131\u015f <\/strong>belge \u00f6rne\u011fi, asl\u0131 gibi h\u00fck\u00fcm ifade eder.<\/p>\n
Belgenin yerinde  incelenmesi<\/strong><\/p>\n
MADDE 218-<\/strong> (1) Mahkemeye getirilmesi zor veya sak\u0131ncal\u0131 olan  belgeler, h\u00e2kim veya g\u00f6revlendirece\u011fi bilirki\u015fi taraf\u0131ndan yerinde incelenir ya  da bu belgelerin mahkemeye sunulmu\u015f \u00f6rnekleri as\u0131llar\u0131yla kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131l\u0131r.  \u0130nceleme sonunda bir tutanak d\u00fczenlenir ve gerekli g\u00f6r\u00fcl\u00fcrse uygun teknik  ara\u00e7larla belgenin asl\u0131 kaydedilir.<\/p>\n
(2) Mahkemenin bu y\u00f6ndeki emrinin  yerine getirilmesine hakl\u0131 bir sebep olmaks\u0131z\u0131n engel olunmas\u0131 h\u00e2linde h\u00e2kim  taraf\u0131ndan, engel olan ki\u015fi hakk\u0131nda sebep oldu\u011fu giderlere ve be\u015fy\u00fcz T\u00fcrk Liras\u0131ndan be\u015fbin T\u00fcrk  Liras\u0131na kadar disiplin para cezas\u0131na h\u00fckmolunur. Gerekti\u011finde zor  kullan\u0131lmas\u0131na da karar verilebilir.<\/p>\n
Taraflar\u0131n belgeleri ibraz\u0131  zorunlulu\u011fu<\/strong><\/p>\n
MADDE 219- <\/strong>(1) <\/strong>Taraflar, kendilerinin veya kar\u015f\u0131 taraf\u0131n  delil olarak dayand\u0131klar\u0131 ve ellerinde bulunan t\u00fcm belgeleri mahkemeye ibraz  etmek zorundad\u0131rlar. Elektronik belgeler ise belgenin \u00e7\u0131kt\u0131s\u0131 al\u0131narak ve talep  edildi\u011finde incelemeye elveri\u015fli \u015fekilde elektronik ortama kaydedilerek  mahkemeye ibraz edilir.<\/p>\n
(2) Ticari defterler gibi devaml\u0131  kullan\u0131lan belgelerin sadece ilgili k\u0131s\u0131mlar\u0131n\u0131n onayl\u0131 \u00f6rnekleri mahkemeye  ibraz edilebilir.<\/p>\n
Taraf\u0131n belgeyi ibraz  etmemesi<\/strong><\/p>\n
MADDE 220-<\/strong> (1) \u0130braz\u0131 istenen belgenin, ileri s\u00fcr\u00fclen hususun  ispat\u0131 i\u00e7in zorunlu ve bu iste\u011fin kanuna uygun oldu\u011funa mahkemece kanaat  getirildi\u011fi ve kar\u015f\u0131 taraf da bu belgenin elinde oldu\u011funu ikrar etti\u011fi veya  ileri s\u00fcr\u00fclen talep \u00fczerine s\u00fckut etti\u011fi yahut belgenin  var oldu\u011fu resm\u00ee bir kay\u0131tla anla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 veya ba\u015fka bir belgede ikrar olundu\u011fu  takdirde, mahkeme bu belgenin ibraz\u0131 i\u00e7in kesin bir s\u00fcre  verir.<\/p>\n
(2) Mahkemece, ibraz\u0131 istenen  belgenin elinde bulundu\u011funu ink\u00e2r eden tarafa, b\u00f6yle bir belgenin elinde  bulunmad\u0131\u011f\u0131na, \u00f6zenle arad\u0131\u011f\u0131 h\u00e2lde bulamad\u0131\u011f\u0131na ve nerede oldu\u011funu da  bilmedi\u011fine ili\u015fkin yemin teklif edilir.<\/p>\n
(3) Belgeyi ibraz  etmesine karar verilen taraf, kendisine verilen s\u00fcrede belgeyi ibraz etmez ve  ayn\u0131 s\u00fcrede, delilleriyle birlikte ibraz etmemesi hakk\u0131nda kabul edilebilir bir  mazeret g\u00f6stermez ya da belgenin elinde bulundu\u011funu ink\u00e2r eder ve teklif edilen  yemini kabul veya icra etmezse, mahkeme, duruma g\u00f6re belgenin i\u00e7eri\u011fi konusunda  di\u011fer taraf\u0131n beyan\u0131n\u0131 kabul edebilir.<\/p>\n
\u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc ki\u015finin belgeyi  ibraz etmemesi<\/h1>\n
MADDE 221- (1) Mahkeme,  \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc ki\u015fi veya kurumun elinde bulunan bir belgenin taraflarca ileri s\u00fcr\u00fclen  hususun ispat\u0131 i\u00e7in zorunlu oldu\u011funa karar verirse, bu belgenin ibraz\u0131n\u0131  emreder.<\/h1>\n
(2)  Belgeyi ibraz etmesine karar verilen herkes, elindeki belgeyi ibraz etmek;  belgeyi ibraz edememesi h\u00e2linde ise bunun sebebini delilleri ile birlikte  a\u00e7\u0131klamak zorundad\u0131r. Mahkeme yap\u0131lan a\u00e7\u0131klamay\u0131 yeterli g\u00f6rmezse, bu kimseyi  tan\u0131k olarak dinleyebilir.<\/h1>\n
(3)  Belgeyi ibraz zorunda olanlar, tan\u0131kl\u0131ktan \u00e7ekinmeye ili\u015fkin h\u00fck\u00fcmlere g\u00f6re,  belgeyi ibrazdan veya bu konudaki tan\u0131kl\u0131ktan \u00e7ekinebilirler. Belgeyi ibraz veya  bu konuda tan\u0131kl\u0131k yapmak zorunda olanlar hakk\u0131nda, tan\u0131klara ili\u015fkin h\u00fck\u00fcmler  uygulan\u0131r.<\/h1>\n
Ticari defterlerin ibraz\u0131 ve  delil olmas\u0131<\/strong><\/p>\n
MADDE 222 – <\/strong>(1) Mahkeme, ticari davalarda taraflar\u0131n ticari  defterlerinin ibraz\u0131na kendili\u011finden veya taraflardan birinin talebi \u00fczerine  karar verebilir.<\/p>\n
(2) Ticari defterlerin, ticari  davalarda delil olarak kabul edilebilmesi i\u00e7in, kanuna g\u00f6re eksiksiz ve usul\u00fcne  uygun olarak tutulmu\u015f, a\u00e7\u0131l\u0131\u015f ve kapan\u0131\u015f onaylar\u0131 yapt\u0131r\u0131lm\u0131\u015f ve defter  kay\u0131tlar\u0131n\u0131n birbirini do\u011frulam\u0131\u015f olmas\u0131 \u015fartt\u0131r.<\/p>\n
(3) \u0130kinci  f\u0131krada belirtilen \u015fartlara uygun olarak tutulan ticari defter kay\u0131tlar\u0131n\u0131n  sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi i\u00e7in, di\u011fer taraf\u0131n  ayn\u0131 \u015fartlara uygun olarak tutulmu\u015f ticari defterlerindeki kay\u0131tlar\u0131n bunlara  ayk\u0131r\u0131 olmamas\u0131 veya ilgili hususta hi\u00e7 bir kay\u0131t i\u00e7ermemesi yahut defter  kay\u0131tlar\u0131n\u0131n aksinin senet veya di\u011fer kesin delillerle ispatlanmam\u0131\u015f olmas\u0131  gerekir. Bu \u015fartlara uygun olarak  tutulan defterlerdeki sahibi lehine ve aleyhine olan kay\u0131tlar birbirinden  ayr\u0131lamaz.<\/p>\n
(4) A\u00e7\u0131l\u0131\u015f veya kapan\u0131\u015f onaylar\u0131  bulunmayan ve i\u00e7erdi\u011fi kay\u0131tlar birbirini do\u011frulamayan ticari defter kay\u0131tlar\u0131,  sahibi aleyhine delil olur.<\/p>\n
(5) Taraflardan biri tacir olmasa  dahi, tacir olan di\u011fer taraf\u0131n ticari defterlerindeki kay\u0131tlar\u0131 kabul edece\u011fini  belirtir; ancak, kar\u015f\u0131 taraf defterlerini ibrazdan ka\u00e7\u0131n\u0131rsa, ibraz\u0131 talep eden  taraf iddias\u0131n\u0131 ispat etmi\u015f say\u0131l\u0131r.<\/p>\n
Yabanc\u0131 dilde yaz\u0131lm\u0131\u015f  belgeler<\/strong><\/p>\n
MADDE 223- <\/strong>(1) <\/strong>Yabanc\u0131 dilde yaz\u0131lm\u0131\u015f belgeye dayanan taraf,  terc\u00fcmesini de mahkemeye sunmak zorundad\u0131r.<\/p>\n
(2) Mahkeme kendili\u011finden veya  di\u011fer taraf\u0131n talebi \u00fczerine, belgenin resm\u00ee terc\u00fcmesini de isteyebilir.<\/p>\n
Yabanc\u0131 resm\u00ee belgelerin  yetkili makamlar taraf\u0131ndan onaylanmas\u0131 zorunlulu\u011fu <\/strong><\/p>\n
MADDE 224- (1)  Yabanc\u0131 devlet makamlar\u0131nca haz\u0131rlanan resm\u00ee belgelerin, T\u00fcrkiye\u2019de bu vasf\u0131  ta\u015f\u0131mas\u0131, belgenin verildi\u011fi devletin yetkili makam\u0131 veya ilgili T\u00fcrk  konsolosluk makam\u0131 taraf\u0131ndan onaylanmas\u0131na ba\u011fl\u0131d\u0131r.<\/h1>\n
(2) T\u00fcrkiye\u2019nin taraf oldu\u011fu  milletleraras\u0131 s\u00f6zle\u015fmelerin yabanc\u0131 resm\u00ee belgelerin tasdiki ile ilgili  h\u00fck\u00fcmleri sakl\u0131d\u0131r.<\/p>\n
\u00dc\u00c7\u00dcNC\u00dc B\u00d6L\u00dcM <\/strong><\/p>\n
Yemin<\/strong><\/p>\n
Yeminin  konusu<\/strong><\/p>\n
MADDE 225- <\/strong>(1)  Yeminin konusu, davan\u0131n \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc bak\u0131m\u0131ndan \u00f6nem ta\u015f\u0131yan, \u00e7eki\u015fmeli olan ve  ki\u015finin kendisinden kaynaklanan vak\u0131alard\u0131r. Bir kimsenin bir hususu bilmesi  onun kendisinden kaynaklanan vak\u0131a say\u0131l\u0131r.<\/p>\n
Yemine konu olamayacak  vak\u0131alar<\/strong><\/p>\n
MADDE  226-<\/strong> (1) <\/strong>A\u015fa\u011f\u0131daki hususlar yemine konu olamaz:<\/p>\n
a)  Taraflar\u0131n \u00fczerinde serbest\u00e7e tasarruf edemeyece\u011fi  vak\u0131alar.<\/p>\n
b)  Bir i\u015flemin ge\u00e7erlili\u011fi i\u00e7in, kanunen iki taraf\u0131n irade a\u00e7\u0131klamalar\u0131n\u0131n yeterli  g\u00f6r\u00fclmedi\u011fi h\u00e2ller.<\/p>\n
c)  Yemin edecek kimsenin namus ve onurunu etkileyecek veya onu ceza soru\u015fturmas\u0131 ya  da kovu\u015fturmas\u0131 ile kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya b\u0131rakacak vak\u0131alar. <\/strong><\/p>\n
Yemin  teklifi<\/strong><\/p>\n
MADDE 227- <\/strong>(1)  Uyu\u015fmazl\u0131k konusu vak\u0131an\u0131n ispat\u0131 i\u00e7in yeminden ba\u015fka delili oldu\u011funu beyan  etmi\u015f olan taraf dahi yemin teklif edebilir.<\/p>\n
(2)  Yemin teklif olunan kimse, yemini edaya haz\u0131r oldu\u011funu bildirdikten sonra, di\u011fer  taraf teklifinden vazge\u00e7erek ba\u015fka bir delile dayanamaz ve yeni bir delil de  g\u00f6steremez. <\/strong><\/p>\n
Yemine davet <\/strong><\/p>\n
MADDE 228- <\/strong>(1)  Yemin teklif edilen kimse, duru\u015fmada bizzat haz\u0131r bulunmad\u0131\u011f\u0131 takdirde,  kendisine yemin i\u00e7in bir davetiye \u00e7\u0131kar\u0131l\u0131r.<\/p>\n
(2)  Yemin davetiyesine, yemine konu hususlar hakk\u0131nda sorulacak sorular ile ge\u00e7erli  bir \u00f6zr\u00fc olmaks\u0131z\u0131n yemin i\u00e7in tayin olunan g\u00fcn ve saatte mahkemeye bizzat  gelmedi\u011fi veya gelip de yemini iade etmedi\u011fi yahut yemini eda etmekten ka\u00e7\u0131nd\u0131\u011f\u0131  takdirde, yemin konusu vak\u0131alar\u0131 ikrar etmi\u015f say\u0131laca\u011f\u0131 yaz\u0131l\u0131r.<\/p>\n
Yemin etmemenin  sonu\u00e7lar\u0131<\/strong><\/p>\n
MADDE 229- <\/strong>(1)  Yemin i\u00e7in davet edilen kimse, tayin edilen g\u00fcn ve saatte mahkemede ge\u00e7erli bir  \u00f6zr\u00fc olmaks\u0131z\u0131n bizzat haz\u0131r bulunmaz yahut haz\u0131r bulunup da yemini iade etmez  ya da yemini eda etmekten ka\u00e7\u0131n\u0131rsa yemin konusu vak\u0131alar\u0131 ikrar etmi\u015f  say\u0131l\u0131r.<\/p>\n
(2)  Kendisine yemin iade olunan kimse, yemin etmekten ka\u00e7\u0131n\u0131rsa yemin konusu vak\u0131a  ispat edilememi\u015f say\u0131l\u0131r.<\/p>\n
Yeminin iade  olunamayaca\u011f\u0131 h\u00e2ller <\/strong><\/p>\n
MADDE 230- <\/strong>(1)Yeminin konusunu olu\u015fturan vak\u0131a, her iki taraf\u0131n  de\u011fil, yaln\u0131zca kendisine yemin teklif edilen taraf\u0131n \u015fahs\u0131ndan kaynaklan\u0131yorsa  yemin iade edilemez<\/p>\n
\u00d6l\u00fcm veya fiil  ehliyetinin kayb\u0131<\/strong><\/p>\n
MADDE 231- <\/strong>(1)  Yemin edecek taraf ger\u00e7ek ki\u015fi olup, yeminden evvel \u00f6l\u00fcr veya fiil ehliyetini  kaybederse yemin teklif edilmemi\u015f say\u0131l\u0131r.<\/p>\n
Yemini yerine getirecek  kimseler<\/strong><\/p>\n
MADDE 232- <\/strong>(1)  Yemin, tarafa teklif olunur ve taraf\u00e7a eda yahut iade olunur.<\/p>\n
(2)  Taraflardan biri t\u00fczel ki\u015fi yahut ergin olmayan veya k\u0131s\u0131tl\u0131 bir kimse ise onlar  ad\u0131na yap\u0131lm\u0131\u015f bir i\u015fleme ili\u015fkin vak\u0131an\u0131n ispat\u0131 i\u00e7in yemin, t\u00fczel ki\u015fiyi  temsile yetkili ki\u015fi veya organ yahut kanuni m\u00fcmessil taraf\u0131ndan eda ya da iade  olunabilir.<\/p>\n
(3)  Ergin olmayan veya k\u0131s\u0131tl\u0131 kimselere bizzat dava hakk\u0131 tan\u0131nan h\u00e2llerde, ikinci  f\u0131kra h\u00fckm\u00fc uygulanmaz.<\/p>\n
Yeminin  \u015fekli<\/strong><\/p>\n
MADDE 233- <\/strong>(1)  Yemin, mahkeme huzurunda eda olunur.<\/p>\n
(2)  H\u00e2kim, yeminin icras\u0131ndan \u00f6nce yemin edecek kimseye, hangi konuda yemin  edece\u011fini a\u00e7\u0131klar, yeminin anlam ve \u00f6nemini anlat\u0131r ve yalan yere yemin etmesi  h\u00e2linde cezaland\u0131r\u0131laca\u011f\u0131 hususunda dikkatini \u00e7eker.<\/p>\n
(3)  Yemin edecek kimse, yemin konusunun yeterli a\u00e7\u0131kl\u0131kta olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ileri s\u00fcrerse;  h\u00e2kim, kar\u015f\u0131 taraf\u0131n g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc ald\u0131ktan sonra derh\u00e2l bu konuda karar\u0131n\u0131 verir.<\/p>\n
(4)  Sonra “Size sorulan sorular hakk\u0131nda, ger\u00e7e\u011fe uygun cevap verece\u011finize ve hi\u00e7bir  \u015fey saklamayaca\u011f\u0131n\u0131za namusunuz, \u015ferefiniz ve kutsal sayd\u0131\u011f\u0131n\u0131z b\u00fct\u00fcn inan\u00e7 ve  de\u011ferler \u00fczerine yemin eder misiniz?” diye sorar. O kimse de “Bana sorulan sorular hakk\u0131nda ger\u00e7e\u011fe  uygun cevap verece\u011fime ve hi\u00e7bir \u015fey saklamayaca\u011f\u0131ma namusum,  \u015ferefim ve kutsal sayd\u0131\u011f\u0131m b\u00fct\u00fcn inan\u00e7 ve de\u011ferlerim \u00fczerine yemin ediyorum.”  demekle yemin eda edilmi\u015f say\u0131l\u0131r.<\/p>\n
(5)  Yemin eda edilirken, h\u00e2kim de d\u00e2hil olmak \u00fczere haz\u0131r bulunan herkes aya\u011fa  kalkar.<\/p>\n
Sa\u011f\u0131r ve dilsizlerin  yemini<\/strong><\/p>\n
MADDE 234- <\/strong>(1) Okuma ve yazma bilen sa\u011f\u0131r veya dilsizler, yemin  hakk\u0131ndaki beyanlar\u0131n\u0131 yaz\u0131p imzalayarak yemin ederler.<\/p>\n
(2) Okuma ve yazma bilmeyen sa\u011f\u0131r  veya dilsizler, i\u015faretlerinden anlayan bir bilirki\u015fi arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla yemin ederler.<\/p>\n
Hasta veya \u00f6z\u00fcrl\u00fclerin  mahkeme d\u0131\u015f\u0131nda yemini<\/strong><\/p>\n
MADDE 235- <\/strong>(1) <\/strong>Yemin edecek kimse, mahkemeye gelemeyecek kadar hasta veya \u00f6z\u00fcrl\u00fc ise h\u00e2kim,  bulundu\u011fu yerde o kimseye yemin ettirir. Bu s\u0131rada isterlerse taraf vekilleri ve  kar\u015f\u0131 taraf da haz\u0131r bulunabilir.<\/p>\n
Yemin edecek kimsenin  mahkemenin yarg\u0131 \u00e7evresi d\u0131\u015f\u0131nda olmas\u0131<\/strong><\/p>\n
MADDE 236- <\/strong>(1) Mahkemenin yarg\u0131 \u00e7evresi d\u0131\u015f\u0131nda oturan kimse, yemin  i\u00e7in davaya bakan mahkemeye gelmek zorundad\u0131r. Ancak, yemin edecek ki\u015fi,  mahkemenin bulundu\u011fu il d\u0131\u015f\u0131nda oturuyor ve bulundu\u011fu yerde ayn\u0131 anda ses ve  g\u00f6r\u00fcnt\u00fc nakledilmesi yolu ile yemin icras\u0131 m\u00fcmk\u00fcn de\u011fil ise istinabe yolu ile  yemin ettirilir.<\/p>\n
Yemin konusunun  a\u00e7\u0131klatt\u0131r\u0131lmas\u0131<\/strong><\/p>\n
MADDE 237- <\/strong>(1) H\u00e2kim, eksik olan noktalar\u0131 tamamlamak veya a\u00e7\u0131k  olmayan hususlar\u0131 ayd\u0131nlatmak i\u00e7in yeminin konusu ile ba\u011flant\u0131l\u0131 g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc  sorular\u0131 yemin eden kimseye sorabilir.<\/p>\n
Yemin tutana\u011f\u0131n\u0131n  d\u00fczenlenmesi<\/strong><\/p>\n
MADDE 238- <\/strong>(1) H\u00e2kim, yemin eden kimsenin beyan\u0131n\u0131 dinleyip tutana\u011fa  ge\u00e7irir ve yaz\u0131lanlar\u0131 y\u00fcksek sesle huzurunda okur; beyan\u0131nda \u0131srar <\/strong>edip  etmedi\u011fini sorar ve verilen cevab\u0131 tutana\u011fa kaydeder.<\/p>\n
Yalan yere yemin  iddias\u0131<\/strong><\/p>\n
MADDE 239- <\/strong>(1)  Yemin eda edildikten sonra, yalan yere yemin nedeniyle a\u00e7\u0131lan ceza davas\u0131, esas  dava bak\u0131m\u0131ndan bekletici sorun yap\u0131lamaz.<\/p>\n
D\u00d6RD\u00dcNC\u00dc  B\u00d6L\u00dcM<\/strong><\/p>\n
Tan\u0131k<\/strong><\/p>\n
Tan\u0131k g\u00f6sterme  \u015fekli<\/strong><\/p>\n
MADDE 240- <\/strong>(1) Davada taraf olmayan ki\u015filer tan\u0131k olarak  g\u00f6sterilebilir.<\/p>\n
(2) Tan\u0131k g\u00f6steren taraf, tan\u0131k  dinletmek istedi\u011fi vak\u0131ay\u0131 ve dinlenilmesi istenen tan\u0131klar\u0131n ad\u0131 ve soyad\u0131 ile  tebli\u011fe elveri\u015fli adreslerini i\u00e7eren listeyi mahkemeye sunar. Bu listede  g\u00f6sterilmemi\u015f olan kimseler tan\u0131k olarak dinlenemez ve ikinci bir liste  verilemez.<\/p>\n
(3) <\/strong>Tan\u0131k listesinde adres  g\u00f6sterilmemi\u015f veya g\u00f6sterilen adreste tan\u0131k bulunamam\u0131\u015fsa, tarafa adres  g\u00f6stermesi i\u00e7in, i\u015fin niteli\u011fine uygun kesin s\u00fcre verilir. Bu s\u00fcre i\u00e7inde adres  g\u00f6sterilmez veya g\u00f6sterilen yeni adres de do\u011fru de\u011filse, bu tan\u0131\u011f\u0131n  dinlenilmesinden vazge\u00e7ilmi\u015f say\u0131l\u0131r.<\/p>\n
Tan\u0131klardan bir k\u0131sm\u0131n\u0131n  dinlenilmesiyle yetinilmesi <\/strong><\/p>\n
MADDE 241<\/strong>– <\/strong>(1) Mahkeme, g\u00f6sterilen tan\u0131klardan bir k\u0131sm\u0131n\u0131n  tan\u0131kl\u0131\u011f\u0131 ile ispat edilmek istenen husus hakk\u0131nda yeter derecede bilgi edindi\u011fi  takdirde, geri kalanlar\u0131n dinlenilmemesine karar  verebilir.<\/p>\n
Tan\u0131kl\u0131\u011f\u0131n izne ba\u011fl\u0131 oldu\u011fu  h\u00e2ller<\/strong><\/p>\n
MADDE 242- <\/strong>(1) Kamu g\u00f6revlileri, g\u00f6revlerinden ayr\u0131lm\u0131\u015f olsalar  bile, g\u00f6revleri gere\u011fince s\u0131r olarak saklamak zorunda olduklar\u0131 hususlar  hakk\u0131nda, s\u0131rr\u0131n ait oldu\u011fu resm\u00ee makam\u0131n yaz\u0131l\u0131 izni olmad\u0131k\u00e7a tan\u0131k olarak  dinlenemezler. Bu izin, milletvekilleri hakk\u0131nda T\u00fcrkiye B\u00fcy\u00fck Millet Meclisi,  Bakanlar Kurulu \u00fcyeleri hakk\u0131nda Cumhurba\u015fkan\u0131 ve di\u011ferleri hakk\u0131nda ba\u011fl\u0131  olduklar\u0131 bakan veya kurulu\u015fun amiri taraf\u0131ndan verilir.<\/p>\n
(2) Tan\u0131kl\u0131k kamu yarar\u0131na ayk\u0131r\u0131  bulunmad\u0131k\u00e7a izin verilmesinden ka\u00e7\u0131n\u0131lamaz.<\/p>\n
(3) Bu izin, mahkeme karar\u0131 \u00fczerine  yaz\u0131 ile istenir ve izin verilince tan\u0131k davet edilerek  dinlenir.<\/p>\n
Tan\u0131\u011f\u0131n davet edilmesi <\/strong><\/p>\n
MADDE 243- <\/strong>(1)  Tan\u0131k <\/strong>davetiye ile \u00e7a\u011fr\u0131l\u0131r. Ancak, davetiye g\u00f6nderilmeden taraflarca  haz\u0131r bulundurulan tan\u0131k da dinlenir. \u015eu kadar ki, tan\u0131k listesi i\u00e7in kesin s\u00fcre  verildi\u011fi ve dinlenme g\u00fcn\u00fcn\u00fcn belirlendi\u011fi h\u00e2llerde, liste verilmemi\u015f olsa dahi  taraf, o duru\u015fmada haz\u0131r bulundurursa tan\u0131klar dinlenir.<\/p>\n
(2) Davetiyenin duru\u015fma  g\u00fcn\u00fcnden en az bir hafta \u00f6nce tebli\u011f edilmi\u015f olmas\u0131 gerekir. Acele h\u00e2llerde  tan\u0131\u011f\u0131n daha \u00f6nce gelmesine karar verilebilir.<\/p>\n
(3) Tan\u0131\u011f\u0131 davet, gerekti\u011finde  telefon, faks, elektronik posta gibi ara\u00e7lardan yararlan\u0131lmak suretiyle de  yap\u0131labilir. Ancak, davete ra\u011fmen gelmemeye ba\u011flanan sonu\u00e7lar, bu durumda  uygulanmaz.<\/p>\n
Davetiyenin  i\u00e7eri\u011fi<\/strong><\/p>\n
MADDE 244- <\/strong>(1) Tan\u0131klara g\u00f6nderilecek  davetiyede;<\/p>\n
a) Tan\u0131\u011f\u0131n ad\u0131, soyad\u0131 ve a\u00e7\u0131k  adresi,<\/p>\n
b) Taraflar\u0131n ad ve  soyadlar\u0131,<\/p>\n
c) Tan\u0131kl\u0131k yapaca\u011f\u0131  konu,<\/p>\n
\u00e7) Haz\u0131r bulunmas\u0131 gereken yer, g\u00fcn  ve saat,<\/p>\n
d) Gelmemesinin veya gelmesine  ra\u011fmen tan\u0131kl\u0131ktan ya da yemin etmekten \u00e7ekinmesinin hukuki ve cezai  sonu\u00e7lar\u0131,<\/p>\n
e) Adalet Bakanl\u0131\u011f\u0131nca haz\u0131rlanan  tarife gere\u011fince \u00fccret \u00f6denece\u011fi,<\/p>\n
yaz\u0131l\u0131r.<\/p>\n
\u00c7a\u011fr\u0131ya uyma  zorunlulu\u011fu<\/strong><\/p>\n
MADDE 245- <\/strong>(1)  Kanunda g\u00f6sterilen h\u00fck\u00fcmler sakl\u0131 kalmak \u00fczere, tan\u0131kl\u0131k i\u00e7in \u00e7a\u011fr\u0131lan herkes  gelmek zorundad\u0131r. Usul\u00fcne uygun olarak \u00e7a\u011fr\u0131ld\u0131\u011f\u0131 h\u00e2lde mazeret bildirmeksizin  gelmeyen tan\u0131k zorla getirtilir, gelmemesinin sebep oldu\u011fu giderlere ve be\u015fy\u00fcz T\u00fcrk Liras\u0131na kadar disiplin para  cezas\u0131na h\u00fckmolunur. Zorla getirtilen tan\u0131k, evvelce gelmemesini hakl\u0131  g\u00f6sterecek sebepleri sonradan bildirirse, aleyhine h\u00fckmedilen giderler ve  disiplin para cezas\u0131 kald\u0131r\u0131l\u0131r.<\/p>\n
Tan\u0131\u011fa soru k\u00e2\u011f\u0131d\u0131 g\u00f6nderilmesi <\/strong><\/p>\n
MADDE 246-<\/strong> (1) H\u00e2kim gerekli g\u00f6r\u00fclen h\u00e2llerde, s\u00f6zl\u00fc olarak  dinlenmesi yerine, belirlenecek s\u00fcre i\u00e7inde cevaplar\u0131n\u0131 yaz\u0131l\u0131 olarak bildirmesi  i\u00e7in tan\u0131\u011fa soru k\u00e2\u011f\u0131d\u0131 g\u00f6nderilmesine karar verebilir. Bu \u015fekilde i\u015flem  yap\u0131lmas\u0131, tan\u0131\u011f\u0131n verece\u011fi cevab\u0131n h\u00fckme yeterli olup olmad\u0131\u011f\u0131 hususunu h\u00e2kimin  takdir etmesine engel olamaz. H\u00e2kim, verilen yaz\u0131l\u0131 cevaplar\u0131n yetersiz olmas\u0131  h\u00e2linde, tan\u0131\u011f\u0131 dinlemek \u00fczere davet edebilir.<\/p>\n
Tan\u0131kl\u0131ktan \u00e7ekinme  hakk\u0131<\/strong><\/p>\n
MADDE 247-<\/strong> (1) Kanunda a\u00e7\u0131k\u00e7a belirtilmi\u015f olan h\u00e2llerde, tan\u0131k  olarak \u00e7a\u011fr\u0131lm\u0131\u015f bulunan kimse, tan\u0131kl\u0131k yapmaktan  \u00e7ekinebilir.<\/p>\n
(2) Ki\u015fisel nedenlerle tan\u0131kl\u0131ktan  \u00e7ekinme sebeplerinin varl\u0131\u011f\u0131 h\u00e2linde, h\u00e2kim tan\u0131k olarak \u00e7a\u011fr\u0131lm\u0131\u015f kimsenin  \u00e7ekinme hakk\u0131 bulundu\u011funu \u00f6nceden hat\u0131rlat\u0131r.<\/p>\n
Ki\u015fisel nedenlerle tan\u0131kl\u0131ktan  \u00e7ekinme <\/strong><\/p>\n
MADDE 248-<\/strong> (1) A\u015fa\u011f\u0131daki kimseler tan\u0131kl\u0131ktan  \u00e7ekinebilirler:<\/p>\n
a) \u0130ki taraftan birinin  ni\u015fanl\u0131s\u0131.<\/p>\n
b) Evlilik ba\u011f\u0131 ortadan kalkm\u0131\u015f  olsa dahi iki taraftan birinin e\u015fi.<\/p>\n
c) Kendisi veya e\u015finin altsoy veya  \u00fcstsoyu.<\/p>\n
\u00e7) Taraflardan biri ile aras\u0131nda  evlatl\u0131k ba\u011f\u0131 bulunanlar.<\/p>\n
d) \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc derece de d\u00e2hil olmak  \u00fczere kan veya kendisini olu\u015fturan evlilik ba\u011f\u0131 ortadan kalkm\u0131\u015f olsa dahi kay\u0131n  h\u0131s\u0131mlar\u0131.<\/p>\n
e) <\/strong>Koruyucu aile ve onlar\u0131n  \u00e7ocuklar\u0131 ile koruma alt\u0131na al\u0131nan \u00e7ocuk.<\/p>\n
S\u0131r nedeniyle tan\u0131kl\u0131ktan  \u00e7ekinme<\/strong><\/p>\n
MADDE 249-<\/strong> (1) Kanun gere\u011fi s\u0131r olarak korunmas\u0131 gereken bilgiler  hakk\u0131nda tan\u0131kl\u0131\u011f\u0131na ba\u015fvurulacak kimseler, bu hususlar hakk\u0131nda tan\u0131kl\u0131ktan  \u00e7ekinebilirler. Ancak, 19\/3\/1969 tarihli ve 1136 say\u0131l\u0131  Avukatl\u0131k Kanunu h\u00fckm\u00fc sakl\u0131 kalmak \u00fczere s\u0131r sahibi taraf\u0131ndan s\u0131rr\u0131n  a\u00e7\u0131klanmas\u0131na izin verildi\u011fi takdirde, bu kimseler tan\u0131kl\u0131ktan \u00e7ekinemezler.<\/p>\n
Menfaat ihlali  tehlikesi<\/strong> nedeniyle tan\u0131kl\u0131ktan  \u00e7ekinme <\/strong><\/p>\n
MADDE 250- <\/strong>(1) A\u015fa\u011f\u0131daki h\u00e2llerde tan\u0131kl\u0131ktan  \u00e7ekinilebilir:<\/p>\n
a) Tan\u0131\u011f\u0131n beyan\u0131 kendisine veya  248 inci maddede yaz\u0131l\u0131 kimselerden birine do\u011frudan do\u011fruya maddi bir zarar  verecekse.<\/p>\n
b) Tan\u0131\u011f\u0131n beyan\u0131 kendisinin veya  248 inci <\/strong>maddede yaz\u0131l\u0131 kimselerden birinin \u015feref veya itibar\u0131n\u0131 ihlal  edecek ya da ceza soru\u015fturmas\u0131na veya kovu\u015fturmas\u0131na sebep  olacaksa.<\/p>\n
c) Tan\u0131\u011f\u0131n beyan\u0131, meslek veya  sanat\u0131na ait olan s\u0131rlar\u0131n ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131na sebebiyet  verecekse.<\/p>\n
Tan\u0131kl\u0131ktan \u00e7ekinme hakk\u0131n\u0131n  istisnalar\u0131<\/strong><\/p>\n
MADDE 251-<\/strong> (1) 248 ve 249 uncu maddeler ile 250 nci maddenin (a) bendindeki h\u00e2llerde;<\/p>\n
a) Bir hukuki i\u015flemin yap\u0131lmas\u0131  s\u0131ras\u0131nda tan\u0131k olarak bulundurulmu\u015f olan kimse o i\u015flemin esas\u0131 ve i\u00e7eri\u011fi  hakk\u0131nda,<\/p>\n
b) Aile bireylerinin do\u011fum, \u00f6l\u00fcm  veya evlenmelerinden kaynaklanan olaylar hakk\u0131nda,<\/p>\n
c) Aile bireyleri aras\u0131nda, ailevi  ili\u015fkilerden kaynaklanan mali uyu\u015fmazl\u0131klara ili\u015fkin vak\u0131alar  hakk\u0131nda,<\/p>\n
\u00e7) Taraflardan birinin hukuki  selefi veya temsilcisi olarak kendisinin yapt\u0131\u011f\u0131 i\u015fler  hakk\u0131nda,<\/p>\n
tan\u0131kl\u0131ktan  \u00e7ekinilemez.<\/p>\n
\u00c7ekinme sebeplerinin  bildirilmesi ve incelenmesi<\/strong><\/p>\n
MADDE 252- <\/strong>(1) Tan\u0131kl\u0131ktan \u00e7ekinen kimse, \u00e7ekinme sebebini ve bu  sebebi hakl\u0131 g\u00f6sterecek delilini, dinlenece\u011fi g\u00fcnden \u00f6nce yaz\u0131l\u0131 veya davet  edildi\u011fi duru\u015fmada s\u00f6zl\u00fc olarak bildirmek zorundad\u0131r.<\/p>\n
(2) \u00c7ekinme sebeplerini ve bunun  dayanaklar\u0131n\u0131 \u00f6nceden bildirmi\u015f olan tan\u0131k belli g\u00fcnde mahkemeye gelmek zorunda  de\u011fildir.<\/p>\n
(3) Mahkeme, duru\u015fmada  bulunan taraflar\u0131 dinledikten sonra tan\u0131kl\u0131ktan \u00e7ekinmenin hakl\u0131 olup olmad\u0131\u011f\u0131na  karar verir.<\/p>\n
\u00c7ekinmenin kabul edilmemesinin  sonucu <\/strong><\/p>\n
MADDE 253- <\/strong>(1) Tan\u0131k, kanuni bir sebep g\u00f6stermeden tan\u0131kl\u0131ktan  \u00e7ekinir, yemin etmez veya g\u00f6stermi\u015f oldu\u011fu sebep mahkemece kabul edilmemesine  ra\u011fmen tan\u0131kl\u0131k yapmaktan \u00e7ekinirse be\u015fy\u00fcz T\u00fcrk  Liras\u0131ndan be\u015fbin T\u00fcrk Liras\u0131na kadar disiplin para  cezas\u0131na ve bu y\u00fczden do\u011fan giderleri \u00f6demesine h\u00fckmedilerek, yeniden  dinlenilmek \u00fczere yarg\u0131lama ba\u015fka g\u00fcne b\u0131rak\u0131l\u0131r.<\/p>\n
(2) Tan\u0131k kendisine sorulan  sorulara cevap vermez veya yemin etmemekte direnirse o mahkemece iki haftay\u0131  ge\u00e7memek \u00fczere disiplin <\/strong>hapsine mahk\u00fbm edilir.<\/p>\n
Tan\u0131\u011f\u0131n kimli\u011finin  tespiti<\/strong><\/p>\n
MADDE 254- <\/strong>(1) Dinleme s\u0131ras\u0131nda \u00f6ncelikle tan\u0131ktan ad\u0131, soyad\u0131,  do\u011fum tarihi, mesle\u011fi, adresi, taraflarla akrabal\u0131\u011f\u0131n\u0131n veya ba\u015fka bir  yak\u0131nl\u0131\u011f\u0131n\u0131n <\/strong>bulunup bulunmad\u0131\u011f\u0131, tan\u0131kl\u0131\u011f\u0131na duyulacak g\u00fcveni  etkileyebilecek bir durumu olup olmad\u0131\u011f\u0131 sorulur.<\/p>\n
Tan\u0131klara  itiraz<\/strong><\/p>\n
MADDE 255- <\/strong>(1) Tan\u0131\u011f\u0131n davada yarar\u0131 bulunmak gibi tan\u0131kl\u0131\u011f\u0131n\u0131n  do\u011frulu\u011fu konusunda ku\u015fkuyu gerektiren sebepler varsa, bunu iki taraftan biri  iddia ve ispat edebilir.<\/p>\n
Tan\u0131\u011fa g\u00f6revinin \u00f6nemini  anlatma<\/strong><\/p>\n
MADDE 256<\/strong>– (1) Tan\u0131\u011fa dinlenmeden \u00f6nce;<\/p>\n
a) Ger\u00e7e\u011fi s\u00f6ylemesinin \u00f6nemi,<\/p>\n
b) Ger\u00e7e\u011fi s\u00f6ylememesi h\u00e2linde  yalan tan\u0131kl\u0131k su\u00e7undan dolay\u0131 cezaland\u0131r\u0131laca\u011f\u0131,<\/p>\n
c) Do\u011fruyu s\u00f6yleyece\u011fi hususunda  yemin edece\u011fi,<\/p>\n
\u00e7) Duru\u015fmada mahkeme ba\u015fkan\u0131 veya  h\u00e2kimin a\u00e7\u0131k izni olmadan mahkeme salonunu terk edemeyece\u011fi ve gerekirse di\u011fer  tan\u0131klarla y\u00fczle\u015ftirilebilece\u011fi,<\/p>\n
anlat\u0131l\u0131r.<\/p>\n
Yeminsiz  dinlenecekler<\/strong><\/p>\n
MADDE 257-<\/strong> (1) A\u015fa\u011f\u0131daki kimseler yeminsiz  dinlenir:<\/p>\n
a) Dinlendi\u011fi s\u0131rada  onbe\u015f ya\u015f\u0131n\u0131 bitirmemi\u015f olanlar.<\/p>\n
b) Yeminin niteli\u011fini ve  \u00f6nemini kavrayamayacak derecede ay\u0131rt etme g\u00fcc\u00fcne sahip  olmayanlar.<\/p>\n
Yeminin zaman\u0131 ve  \u015fekli<\/strong><\/p>\n
MADDE 258-<\/strong> (1) Yemin, tan\u0131\u011f\u0131n dinlenilmesinden \u00f6nce eda edilir.<\/p>\n
(2)  Yemin eda edilirken, h\u00e2kim de d\u00e2hil olmak \u00fczere haz\u0131r bulunan herkes aya\u011fa  kalkar.<\/p>\n
(3) H\u00e2kim tan\u0131\u011fa, \u201cTan\u0131k s\u0131fat\u0131yla  sorulacak sorulara verece\u011finiz cevaplar\u0131n ger\u00e7e\u011fe ayk\u0131r\u0131 olmayaca\u011f\u0131na ve  bilginizden hi\u00e7bir \u015fey saklamayaca\u011f\u0131n\u0131za namusunuz, \u015ferefiniz ve kutsal  sayd\u0131\u011f\u0131n\u0131z b\u00fct\u00fcn inan\u00e7 ve de\u011ferler \u00fczerine yemin ediyor musunuz?\u201d diye sorar.  Tan\u0131k da cevaben, \u201cSorulacak sorulara, hi\u00e7bir \u015fey saklamadan do\u011fru cevap  verece\u011fime namusum, \u015ferefim ve kutsal sayd\u0131\u011f\u0131m b\u00fct\u00fcn inan\u00e7 ve de\u011ferlerim \u00fczerine  yemin ediyorum.\u201d demekle yemin eda edilmi\u015f say\u0131l\u0131r.<\/p>\n
Tan\u0131klar\u0131n mahkemede  dinlenilmesi<\/strong><\/p>\n
MADDE 259- <\/strong>(1) Tan\u0131klar davaya bakan mahkemede  dinlenir.<\/p>\n
(2) Mahkeme, ger\u00e7e\u011fin ortaya  \u00e7\u0131kmas\u0131 i\u00e7in gerekliyse, tan\u0131\u011f\u0131n olay\u0131n ger\u00e7ekle\u015fti\u011fi veya \u015feyin bulundu\u011fu yerde  dinlenilmesine karar verebilir.<\/p>\n
(3) Mahkeme, hasta veya \u00f6z\u00fcrl\u00fc  olmas\u0131ndan dolay\u0131 gelemeyen tan\u0131\u011f\u0131 bulundu\u011fu yerde dinler.<\/p>\n
(4) Mahkemenin yarg\u0131 \u00e7evresi  d\u0131\u015f\u0131nda bulunan tan\u0131\u011f\u0131n, bulundu\u011fu yer mahkemesi taraf\u0131ndan dinlenmesine karar  verilebilir. \u0130stinabe yolu ile dinlenilmesine karar verilen tan\u0131\u011f\u0131n, nerede,  hangi g\u00fcn ve saatte dinlenece\u011fi hususu, talepleri h\u00e2linde taraflara tebli\u011f  edilir. Bu durumda, tan\u0131\u011f\u0131n, hangi hususlardan dolay\u0131 dinlenece\u011fini h\u00e2kim  belirler.<\/p>\n
Tan\u0131\u011f\u0131n  bilgilendirilmesi<\/strong><\/p>\n
MADDE 260<\/strong>– (1) Tan\u0131k dinlenmeden \u00f6nce hakk\u0131nda tan\u0131kl\u0131k yapaca\u011f\u0131  olayla ilgili olarak, h\u00e2kim taraf\u0131ndan kendisine bilgi verilir ve tan\u0131kl\u0131k  edece\u011fi konulara ili\u015fkin bildiklerini s\u00f6ylemesi istenir. <\/strong><\/p>\n
Tan\u0131\u011f\u0131n dinlenilme  \u015fekli<\/strong><\/p>\n
MADDE 261-<\/strong> (1) Tan\u0131klar, h\u00e2kim taraf\u0131ndan ayr\u0131 ayr\u0131 dinlenir ve biri dinlenirken hen\u00fcz dinlenmemi\u015f olanlar  salonda bulunamazlar. Tan\u0131klar gerekti\u011finde y\u00fczle\u015ftirilirler.<\/p>\n
(2) Tan\u0131k, bildi\u011fini s\u00f6zl\u00fc olarak  a\u00e7\u0131klar ve s\u00f6z\u00fc kesilmeden dinlenir. Dinlenilme s\u0131ras\u0131nda, tan\u0131k, yaz\u0131l\u0131 notlar  kullanamaz. \u015eu kadar ki, tan\u0131k tarihleri ve rakamlar\u0131 tespit etmek veya baz\u0131  hususlar\u0131 a\u00e7\u0131klamak ya da hat\u0131rlayabilmek i\u00e7in yaz\u0131lar\u0131na bakmak zorunda  oldu\u011funu h\u00e2kime s\u00f6ylerse, h\u00e2kim derh\u00e2l yaz\u0131lar\u0131na bakmas\u0131na veya belirleyece\u011fi  duru\u015fmada yeniden dinlenmesine karar verebilir.<\/p>\n
(3) H\u00e2kim, tan\u0131k s\u00f6z\u00fcn\u00fc bitirdikten  sonra, ifade etti\u011fi hususlar\u0131n a\u00e7\u0131klanmas\u0131 veya tamamlanmas\u0131 amac\u0131yla ba\u015fka  sorular da sorabilir.<\/p>\n
(4) Toplu mahkemede ba\u015fkan,  h\u00e2kimlerden her birinin tan\u0131\u011fa do\u011frudan do\u011fruya soru sormas\u0131na izin  verir.<\/p>\n
(5) Tan\u0131\u011f\u0131n s\u00f6zleri tutana\u011fa  yaz\u0131larak \u00f6n\u00fcnde okunur ve tutana\u011f\u0131n alt\u0131 kendisine imza  ettirilir.<\/p>\n
Yasak  davran\u0131\u015flar<\/strong><\/p>\n
MADDE 262- <\/strong>(1) Taraflar\u0131n, tan\u0131\u011f\u0131n s\u00f6z\u00fcn\u00fc kesmeleri, s\u00f6z veya  hareketle onu \u00f6vmeleri veya tahkir etmeleri yasakt\u0131r. Buna ayk\u0131r\u0131 davranan taraf  veya vekili, h\u00e2kimin uyar\u0131s\u0131na ra\u011fmen davran\u0131\u015f\u0131n\u0131 devam ettirecek olursa, 79  veya 151 inci maddeler uyar\u0131nca i\u015flem yap\u0131l\u0131r.<\/p>\n
Terc\u00fcman ve bilirki\u015fi  kullan\u0131lmas\u0131<\/strong><\/p>\n
MADDE 263- <\/strong>(1) Tan\u0131k T\u00fcrk\u00e7e bilmezse terc\u00fcmanla dinlenir.<\/p>\n
(2) Tan\u0131k, sa\u011f\u0131r ve dilsiz olup  okuma ve yazmay\u0131 biliyorsa, sorular kendisine yaz\u0131l\u0131 olarak bildirilir ve  cevaplar\u0131 yazd\u0131r\u0131l\u0131r; okuma ve yazma bilmedi\u011fi takdirde, h\u00e2kim, kendisini i\u015faret  dilinden anlayan bilirki\u015fi yard\u0131m\u0131yla dinler.<\/p>\n
Yalan yere veya menfaat temin  ederek tan\u0131kl\u0131k edilmesi ve sonu\u00e7lar\u0131<\/strong><\/p>\n
MADDE 264-<\/strong> (1) H\u00e2kim, tan\u0131\u011f\u0131n tan\u0131kl\u0131\u011f\u0131 esnas\u0131nda yalan s\u00f6yledi\u011fi  veya menfaat temin ederek tan\u0131kl\u0131k etti\u011fi hakk\u0131nda yeterli delil veya emare elde  ederse bir tutanak d\u00fczenler ve bu tutana\u011f\u0131 derh\u00e2l Cumhuriyet ba\u015fsavc\u0131l\u0131\u011f\u0131na  g\u00f6nderir.<\/p>\n
(2) H\u00e2kim, tan\u0131\u011f\u0131n ve su\u00e7ta  ortaklar\u0131 varsa onlar\u0131n tutuklanmas\u0131na da karar verebilir ve kovu\u015fturma yap\u0131lmak  \u00fczere Cumhuriyet ba\u015fsavc\u0131l\u0131\u011f\u0131na sevk eder.<\/p>\n
Tan\u0131\u011fa \u00f6denecek \u00fccret ve  giderler<\/strong><\/p>\n
MADDE 265- <\/strong>(1) Mahkeme taraf\u0131ndan \u00e7a\u011fr\u0131lan tan\u0131\u011fa, her y\u0131l Adalet  Bakanl\u0131\u011f\u0131nca haz\u0131rlanan tarifeye g\u00f6re, kaybetti\u011fi zaman ile orant\u0131l\u0131 bir \u00fccret  verilir. Tan\u0131k haz\u0131r olmak i\u00e7in seyahat etmek zorunda kalm\u0131\u015fsa yol giderleri ile  tan\u0131kl\u0131\u011fa \u00e7a\u011fr\u0131ld\u0131\u011f\u0131 yerdeki konaklama ve beslenme giderleri de  kar\u015f\u0131lan\u0131r.<\/p>\n
(2) Birinci f\u0131kra h\u00fckm\u00fcne g\u00f6re  \u00f6denmesi gereken \u00fccret ve giderler, hi\u00e7bir vergi, resim ve harca tabi de\u011fildir.<\/p>\n
 <\/strong><\/p>\n
DEVAMI<\/span><\/a><\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Mahkemelerin g\u00f6revi, ancak kanunla d\u00fczenlenir. G\u00f6reve ili\u015fkin kurallar, kamu d\u00fczenindendir.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[],"class_list":["post-1536","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-mevzuat-haberleri"],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/www.alohaber.net\/wp\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1536","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/www.alohaber.net\/wp\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/www.alohaber.net\/wp\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.alohaber.net\/wp\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/www.alohaber.net\/wp\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1536"}],"version-history":[{"count":1,"href":"http:\/\/www.alohaber.net\/wp\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1536\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1537,"href":"http:\/\/www.alohaber.net\/wp\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1536\/revisions\/1537"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/www.alohaber.net\/wp\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1536"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.alohaber.net\/wp\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1536"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/www.alohaber.net\/wp\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1536"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}